Του Νίκου Χρυσόγελου
τ. ευρωβουλευτή των Πράσινων
μέλος του Συμβουλίου του νέου πράσινου κόμματος
Έρχεται – σύμφωνα με τις μετεωρολογικές προβλέψεις – το δεύτερο και πιο έντονο κύμα καύσωνα αυτού του καλοκαιριού στη χώρα μας, από την Τρίτη 27 Ιουλίου μέχρι τουλάχιστον 3 Αυγούστου, με θερμοκρασίες από 40 έως 46 βαθμούς Κελσίου. Φαίνεται ότι θα έχουμε τουλάχιστον 15 μέρες καύσωνα φέτος το καλοκαίρι.
Τα μοντέλα εξέλιξης της κλιματικής αλλαγής προέβλεπαν μέχρι τα τέλη του αιώνα 30 μέρες καύσωνα το χρόνο στη χώρα μας ενώ μέχρι πρόσφατα είχαμε κατά μέσον όρο μια μέρα καύσωνα το χρόνο. Αν και δεν μπορούμε να συνδέσουμε απολύτως ένα συγκεκριμένο φαινόμενο με την συνολικότερη κλιματική αλλαγή, ένα σύνολο δεδομένων δείχνει ότι το κλίμα καταρρέει πλέον πολύ πιο γρήγορα και από τα χειρότερα σενάρια..
Στη Γερμανία καταγράφεται μια αύξηση της μέσης ετήσιας θερμοκρασίας κατά 1,5 βαθμούς σε σχέση με το 1881. Στην Αθήνα σύμφωνα με τα στοιχεία του Εθνικού Αστεροσκοπείου, η αύξηση της μέσης θερμοκρασίας είναι ήδη 1,4 βαθμοί Κελσίου σε σχέση με τα τέλη του 19ου αιώνα. Απίστευτα υψηλές θερμοκρασίες καταγράφονται στη Σιβηρία, στον Καναδά, στον Αρκτικό Κύκλο.
Τα ακραία καιρικά φαινόμενα εντείνονται παγκοσμίως. Οι καταστροφές μεγαλώνουν επικίνδυνα. Κοινωνίες ολόκληρες πλήττονται άγρια. Σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας (WHO), “από το 1998-2017, περισσότεροι από 166.000 άνθρωποι έχασαν τη ζωή τους λόγω των κυμάτων καύσωνα, συμπεριλαμβανομένων περισσότερων από 70.000 που πέθαναν κατά τη διάρκεια του θερμού κύματος του 2003 στην Ευρώπη. Η έκθεση του πληθυσμού στις υψηλές θερμοκρασίες αυξάνεται λόγω της κλιματικής αλλαγής. Σε παγκόσμιο επίπεδο, τα ακραία φαινόμενα αυξάνουν σε συχνότητα, διάρκεια και ένταση. Μεταξύ 2000 και 2016, ο αριθμός των ατόμων που εκτέθηκαν σε κύματα καύσωνα αυξήθηκε κατά περίπου 125 εκατομμύρια. Ενώ οι επιπτώσεις των υψηλών θερμοκρασιών μπορεί να επιδεινωθούν στις πόλεις, λόγω του φαινομένου της αστικής θερμικής νησίδας (UHI), η διαβίωση και η ευημερία των μη αστικών κοινοτήτων μπορεί επίσης να διαταραχθεί σοβαρά κατά τη διάρκεια και μετά από περιόδους ασυνήθιστα ζεστού καιρού”.
Στην Ελλάδα πάνω από 12.000 άνθρωποι (κατά ανεπίσημες εκτιμήσεις 19.000) έχασαν τη ζωή τους το καλοκαίρι του 1987 ως αποτέλεσμα του καύσωνα σε συνδυασμό με την υγρασία και την ατμοσφαιρική ρύπανση.
Αντιδράμε όμως σαν να μην τρέχει τίποτα;
Οι μεγάλες πλημμύρες στην κεντρική Ευρώπη μας υπενθυμίζουν ότι δεν πρέπει να αφήνουμε να περνάνε όχι τα χρόνια αλλά ούτε και οι ημέρες στο θέμα της κλιματικής αλλαγής. Αν έχουμε μια ελπίδα ακόμα είναι να κινηθούνε γρήγορα, οργανωμένα, δημοκρατικά και με δίκαιο τρόπο ώστε να πετύχουμε από σήμερα και το αργότερο μέχρι το 2040 πλήρη απεξάρτηση από ορυκτά καύσιμα, στροφή σε μια πράσινη οικονομία και ενίσχυση της κοινωνικής, κλιματικής και ενεργειακής δικαιοσύνης.
Το ζήτημα της αλλαγής μοντέλου, της απεξάρτησης από τα ορυκτά καύσιμα και όσα συνδέονται στην ζωή μας με αυτά ώστε να μπορέσουμε να κρατήσουμε κάπως ελεγχόμενη την κλιματική κρίση δεν αφορά τις επόμενες γενιές, όπως πίστευαν πολλοί. Αφορά τις ΣΗΜΕΡΙΝΕΣ γενιές, που είναι και οι τελευταίες που μπορούν να αποτρέψουν την πλήρη κατάρρευση του κλίματος.
Δυστυχώς, η πανδημία #Covid19 θα μοιάζει μια απλή γρίπη σε σχέση με την επερχόμενη κλιματική κρίση και τις συνέπειές της στην υγεία, στην κοινωνική συνοχή και στην οικονομία. Η συνήθως αποσπασματική ενημέρωση δεν βοηθάει τους πολίτες σε χώρες όπως η δική μας να αποκτήσουν μια πλήρη εικόνα των συνεπειών της κλιματικής κατάρρευσης σε όλα τα επίπεδα και κυρίως στο να συμμετάσχουν οι ίδιοι στις αναγκαίες αλλαγές μοντέλου αλλά και καθημερινής ζωής.
Μπορεί να επικρατεί ακόμα η ψυχολογία “τιτανικού” (το πλοίο βυθίζεται αλλά η προσοχή μας είναι …αλλού), αλλά η κλιματική κρίση δεν αφορά μερικές χιλιάδες άτομα αλλά το σύνολο του πληθυσμού του πλανήτη, τον ίδιο τον πολιτισμό μας. Η οικονομική ζημιά ετησίως θα φτάσει το διπλάσιο του κόστους της πανδημίας, σύμφωνα με τις εκτιμήσεις της κορυφαίας ασφαλιστικής εταιρίας Swiss Re.
24 Σεπτεμβρίου οργανώνεται η μεγαλύτερη παγκόσμια κινητοποίηση για το κλίμα. Είναι πλέον θέμα επιβίωσης να συμμετάσχουμε ενεργά στην προσπάθεια να θέσουμε τις κυβερνήσεις μπροστά στις ευθύνες τους ώστε να περάσουν από τα λόγια στα έργα. Δεν πρέπει να αποτύχουν οι χώρες στο #COP26 να αναλάβουν πραγματικές δεσμεύσεις για να συγκρατήσουμε την κλιματική κρίση σε κάποιο όριο (αύξηση μέσης θερμοκρασίας κάτω από 1,5 βαθμό Κελσίου όταν ήδη όμως έχει ανέβει κατά 1-1,4 βαθμούς). Δεν έχουμε χρόνο, το βλέπουμε παντού γύρω μας. Κρύβουμε όμως το κεφάλι μας μέσα στην άμμο.
Η δράση μας για το κλίμα στοχεύει σε:
– μείωση των εκπομπών αερίων θερμοκηπίου κατά 70% μέχρι το 2030
– έξοδο από ορυκτά καύσιμα και ότι αλλάζει το κλίμα – δηλαδή κλιματική ουδετερότητα – μέχρι το 2040
– άμεση απαγόρευση νέων έργων και επεκτάσεων για ορυκτά καύσιμα (πετρέλαιο, αέριο, κάρβουνο, λιγνίτη) και σταδιακή απόσυρση όλων των λειτουργούντων σήμερα
– κλιματική και ενεργειακή δικαιοσύνη, γεφύρωση μεταξύ προστασίας κλίματος και προστασίας βιοποικιλότητας, συμμετοχή υποχρεωτικά των πολιτών μέχρι ένα ποσοστό σε ΚΑΘΕ επένδυση ΑΠΕ και ενίσχυση των ενεργειακών συνεταιρισμών
– οικολογική δικαιοσύνη
– ενίσχυση πράσινων επαγγελμάτων, θεσμών ελέγχου και διαβούλευσης, ανεξάρτητη επιτροπή/αρχή αξιολόγησης της πορείας προς κλιματική ουδετερότητα, “κλιματικός προϋπολογισμός” για το πόσοι τόνοι αερίων του θερμοκηπίου μας αναλογούν σε εκπομπές μέχρι το 2040 ώστε να μην υπερβούμε το στόχο
Στις 26 Αυγούστου προβάλλεται στους γερμανικούς κινηματογράφους η ταινία για τους νέους και τις νέες ακτιβιστές/στριες για το κλίμα, δείτε το Trailer της ταινίας με τίτλο “NOW“. Είναι η μεγαλύτερη ειρηνική επανάσταση των νέων για το ίδιο το μέλλον του πολιτισμού μας
