Γράφει ο Σεραφείµ Κερασιώτης
Μαθηµατικός, επίτιµος πρόεδρος Ο.Λ.Τ.Ε.Ε.
Tο µέλλον της Τεχνικής και Επαγγελµατικής Εκπαίδευσης (ΤΕΕ) στην Ελλάδα δεν µπορεί να είναι απλώς η προσαρµογή στις ανάγκες της αγοράς εργασίας.
Πρέπει να είναι η δηµιουργία ενός σύγχρονου, ισότιµου και ελκυστικού εκπαιδευτικού συστήµατος που θα προσφέρει γνώσεις, δεξιότητες, επαγγελµατικές προοπτικές και κοινωνική αναγνώριση.
1. Ισότιµη θέση µε τη Γενική Εκπαίδευση
Η ΤΕΕ δεν πρέπει να θεωρείται «δεύτερη επιλογή». Απαιτείται:
– Αναβάθµιση του κοινωνικού της κύρους.
– Ίσες ευκαιρίες πρόσβασης στην τριτοβάθµια εκπαίδευση.
– Συστηµατική ενηµέρωση µαθητών και γονέων για τις δυνατότητές της.
– Ανάδειξη των επιτυχηµένων αποφοίτων της.
2. Σύγχρονα Προγράµµατα Σπουδών
Οι ειδικότητες πρέπει να συνδέονται µε τις ανάγκες του 21ου αιώνα:
– Ψηφιακές τεχνολογίες και τεχνητή νοηµοσύνη.
– Ροµποτική και αυτοµατισµοί.
– Ανανεώσιµες πηγές ενέργειας.
– Κυβερνοασφάλεια.
– Βιοτεχνολογία.
– Πράσινες τεχνολογίες και κυκλική οικονοµία.
– Έξυπνες µεταφορές και σύγχρονη βιοµηχανία.
3. Σύγχρονα Εργαστήρια
Η ποιότητα της ΤΕΕ κρίνεται στα εργαστήριά της.
Απαιτούνται:
– Συνεχής ανανέωση εξοπλισµού.
– Ψηφιακά εργαστήρια προσοµοιώσεων.
– Εξειδικευµένα εργαστηριακά κέντρα ανά περιφέρεια.
– Σταθερή χρηµατοδότηση για συντήρηση και αναβάθµιση.
4. Ισχυρή Σύνδεση µε την Παραγωγή
Η συνεργασία σχολείου και παραγωγικού κόσµου πρέπει να είναι ουσιαστική:
– Πρακτική άσκηση υψηλής ποιότητας.
– Μαθητεία µε πραγµατικό εκπαιδευτικό περιεχόµενο.
– Συνεργασίες µε επιχειρήσεις, βιοµηχανίες και επιµελητήρια.
– Συµµετοχή κοινωνικών εταίρων στον σχεδιασµό ειδικοτήτων.
5. Συνεχής Επιµόρφωση Εκπαιδευτικών
Ο εκπαιδευτικός της Τεχνικής Επαγγελµατικής Εκπαίδευσης πρέπει να έχει πρόσβαση:
– Σε σύγχρονα επιµορφωτικά προγράµµατα.
– Σε νέα τεχνολογικά εργαλεία.
– Σε προγράµµατα επαγγελµατικής ανανέωσης.
– Σε συνεργασίες µε πανεπιστήµια και ερευνητικά κέντρα.
6. Σταθερό Θεσµικό Πλαίσιο
Η ΤΕΕ υπέφερε διαχρονικά από συνεχείς µεταρρυθµίσεις.
Χρειάζεται:
– Εθνικό σχέδιο δεκαετούς διάρκειας.
– Συνέχεια πολιτικών ανεξάρτητα από κυβερνητικές αλλαγές.
– Μακροπρόθεσµος σχεδιασµός ειδικοτήτων και δοµών.
7. Ενίσχυση της Μαθητείας
Η µαθητεία µπορεί να αποτελέσει γέφυρα προς την απασχόληση:
– Με αξιοπρεπή αµοιβή.
– Με ασφαλιστική κάλυψη.
– Με πιστοποιηµένα µαθησιακά αποτελέσµατα.
– Με ουσιαστική εποπτεία από το σχολείο.
8. Περιφερειακή Ανάπτυξη και ΤΕΕ
Η ΤΕΕ πρέπει να στηρίζει τις ανάγκες κάθε περιοχής:
– Ναυτιλιακά επαγγέλµατα στα νησιά.
– Αγροτεχνολογία στην ύπαιθρο.
– Τουριστικά επαγγέλµατα στις τουριστικές περιοχές.
– Βιοµηχανικές ειδικότητες στα αστικά κέντρα.
9. Ψηφιακός Μετασχηµατισµός
Το σύγχρονο ΕΠΑΛ οφείλει να διαθέτει:
– Ψηφιακές πλατφόρµες µάθησης.
– Εικονικά εργαστήρια.
– Τεχνητή νοηµοσύνη στην εκπαιδευτική διαδικασία.
– Σύγχρονες υποδοµές δικτύων και επικοινωνιών.
10. Ανθρωποκεντρικός Ρόλος
Η ΤΕΕ δεν παράγει µόνο τεχνικούς.
∆ιαµορφώνει πολίτες µε:
– ∆ηµοκρατική συνείδηση.
– Κοινωνική ευαισθησία.
– Περιβαλλοντική υπευθυνότητα.
– ∆ηµιουργικότητα και καινοτοµία.
Ένα όραµα για το 2035
Το ΕΠΑΛ του µέλλοντος πρέπει να είναι ένα σχολείο:
– Καινοτόµο.
– Ψηφιακό.
– Εξωστρεφές.
– Πράσινο.
– Συνδεδεµένο µε την κοινωνία και την παραγωγή.
– Ελκυστικό για τους νέους.
Η Ελλάδα έχει ανάγκη από άριστα καταρτισµένους τεχνικούς, τεχνολόγους, επαγγελµατίες υγείας, πληροφορικούς, µηχανικούς εφαρµογών και ειδικούς των νέων τεχνολογιών. Η Τεχνική και Επαγγελµατική Εκπαίδευση µπορεί να αποτελέσει βασικό µοχλό ανάπτυξης της χώρας, αρκεί να αντιµετωπιστεί ως στρατηγική εθνική επένδυση και όχι ως συµπληρωµατική εκπαιδευτική επιλογή.
Όπως υποστήριζε ο αείµνηστος εκπαιδευτικός και συνδικαλιστής Ανδρέας Αλεξόπουλος, η Τεχνική Εκπαίδευση δεν είναι το σχολείο δεύτερης επιλογής· είναι το σχολείο της παραγωγής, της δηµιουργίας και της ανάπτυξης. Το µέλλον της Ελλάδας περνά και µέσα από το µέλλον της Τεχνικής και Επαγγελµατικής Εκπαίδευσης.
