Δήμαρχοι, αυτοδιοικητικοί αιρετοί και εργαζόμενοι σε Δήμους συγκεντρώθηκαν το μεσημέρι της Τρίτης 16 Δεκεμβρίου έξω από τη Βουλή για να διαμαρτυρηθούν για την οικονομική τους κατάσταση, σε μια κινητοποίηση που ξεκίνησε νωρίτερα με συμβολική αναστολή λειτουργίας των ΟΤΑ κατά την ημέρα ψήφισης του Κρατικού Προϋπολογισμού για το 2026.
Με κεντρικό σύνθημα «Οικονομικά Ισχυροί Δήμοι – Διαρκώς δίπλα στον πολίτη», δίχως να λείπουν και συνθήματα με αιχμές για το σκάνδαλο του ΟΠΕΚΕΠΕ, οι δήμαρχοι (παραβρέθηκαν κυρίως από Δήμους του Λεκανοπεδίου) ανέδειξαν την ανάγκη άμεσης ενίσχυσης της κρατικής χρηματοδότησης προς τους Δήμους, ώστε να διασφαλιστεί η απρόσκοπτη λειτουργία τους και η καθημερινή εξυπηρέτηση των πολιτών, χωρίς μετακύλιση του κόστους στις τοπικές κοινωνίες.
«Η μαζική παρουσία αιρετών και αυτοδιοικητικού προσωπικού κατέδειξε τον ενιαίο, συλλογικό και αποφασιστικό χαρακτήρα των διεκδικήσεων, σε μια περίοδο αυξημένων λειτουργικών, ενεργειακών και κοινωνικών απαιτήσεων», τονίζει η Κεντρική Ένωση Δήμων Ελλάδας (ΚΕΔΕ), καθώς οι κινητοποιήσεις εντάσσονται στο ψήφισμα που εγκρίθηκε από το ετήσιο συνέδριο της Αλεξανδρούπολης.
Ο πρόεδρος της ΚΕΔΕ και δήμαρχος Αμπελοκήπων-Μενεμένης, Λάζαρος Κυρίζογλου τόνισε ότι «η Αυτοδιοίκηση δεν ζητά προνόμια, ζητά τους πόρους που της αναλογούν, ώστε να ασκεί τις συνταγματικά κατοχυρωμένες αρμοδιότητές της και να στηρίζει έμπρακτα τον πολίτη» και υπογράμμισε ότι «χωρίς ουσιαστική διοικητική και οικονομική αυτοτέλεια των Δήμων, καμία μεταρρύθμιση δεν μπορεί να είναι βιώσιμη, ενώ τόνισε πως ο κρατικός προϋπολογισμός για το 2026 δεν ανταποκρίνεται στις πραγματικές ανάγκες της Τοπικής Αυτοδιοίκησης».
Τα βασικά αιτήματα της ΚΕΔΕ
Στο πλαίσιο της κινητοποίησης, πραγματοποιήθηκαν διαδοχικές συναντήσεις της Εκτελεστικής Επιτροπής της ΚΕΔΕ με τον πρόεδρο της Βουλής Νικήτα Κακλαμάνη , καθώς και με εκπροσώπους κοινοβουλευτικών κομμάτων.
Κατά τις συναντήσεις τέθηκαν με σαφή και τεκμηριωμένο τρόπο τα βασικά ζητούμενα της Αυτοδιοίκησης:
– Την πλήρη εφαρμογή του Ν. 3852/2010 (Καλλικράτης) και την κατάργηση όλων των μνημονιακών περιορισμών, που πλέον δεν έχουν λόγο ύπαρξης.
– Την καθιέρωση μηχανισμού αυτόματης αναπροσαρμογής των ΚΑΠ με συγκεκριμένα κριτήρια.
– Την κατάργηση του άρθρου 44 του Ν. 5071/2023, που θέτει ανώτατο πλαφόν στις αποδόσεις του κρατικού προϋπολογισμού προς την Αυτοδιοίκηση. Δεν είναι δυνατόν η Αυτοδιοίκηση να ανταπεξέλθει στα σημερινά λειτουργικά της κόστη με πόρους μόλις 2,5 δισ., που προβλέπονται στον προϋπολογισμό του 2025. Ακόμη και τα σχεδόν 4 δισ. που είναι το πλαφόν, δεν επαρκούν. Είναι πολύ μικρή η αύξηση των ΚΑΠ των Δήμων που προβλέπεται στον Προϋπολογισμό του 2026.
– Την κάλυψη του υπερβάλλοντος ενεργειακού κόστους των Δήμων και των ΔΕΥΑ από τον κρατικό προϋπολογισμό, ώστε να μην μεταφερθεί το βάρος στους δημότες.
– Την εξασφάλιση πόρων για τη χρηματοδότηση έργων ενεργειακής εξοικονόμησης (φωτισμός LED, μονώσεις δημοτικών κτιρίων, κλπ).
– Την διεκδίκηση για σταδιακή αποπληρωμή των παρακρατηθέντων πόρων, με κάθε τρόπο.
– Την επιστροφή του συνόλου των τελών που αφαιρέθηκαν από τους Δήμους από το 2010 (τέλος βοσκής, φόρος ζύθου, τέλη πετρελαιοειδών κ.ά.).
– Τη Δημιουργία Ειδικού Αναπτυξιακού Προγράμματος Δήμων, με συγχρηματοδότηση από εθνικούς και τραπεζικούς πόρους (π.χ. Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων), για έργα υποδομών και τοπικής ανάπτυξης.
– Τη στοχευμένη στήριξη στους μικρούς, ορεινούς και νησιωτικούς Δήμους, για την υλοποίηση έργων ΕΣΠΑ.
– Τον επανασχεδιασμό για τη δίκαιη κατανομή των εσόδων από το τέλος ανθεκτικότητας στην κλιματική κρίση, όπου ζητείται το 48% του ποσού που συγκεντρώνεται να αποδίδεται στους οικείους δήμους όπου παράγεται, 12% στους 332 της χώρας και 40% στο κράτος για την πολιτική προστασία.
– Την επέκταση του Προγράμματος Μαριέττα Γιαννάκου για την αναβάθμιση των σχολικών μονάδων σε όλη τη χώρα, με ουσιαστική συμμετοχή των Δήμων.
– Την άμεση, έκτακτη χρηματοδότηση με τρεις επιπλέον δόσεις ΚΑΠ, ύψους 465 εκ. ευρώ, πέραν των ήδη εξασφαλισμένων 105–110 εκατ. ευρώ ενίσχυση, για να ισοσκελιστεί το 2025.
– Την κατάργηση του τέλους ταφής.
– Την στήριξη της αγροτικής παραγωγής με συγκεκριμένα μέτρα, καθώς και παροχή κινήτρων για την ενασχόληση των νέων με το αγροτικό επάγγελμα.
– Την επέκταση της μείωσης του ΦΠΑ σε όλα τα νησιά, σύμφωνα με την ευρωπαϊκή οδηγία.
– Την οριστική ακύρωση της απόφασης για διακοπή λειτουργίας των 204 καταστημάτων των ΕΛΤΑ.
– Την άμεση αναθεώρηση του υφιστάμενου θεσμικού πλαισίου που αφορά την ναυαγοσωστική κάλυψη και τα αδέσποτα ζώα, με ταυτόχρονη κάλυψη του συνόλου των σχετικών δαπανών.
– Την απόδοση στους Δήμους του ποσού που έχει συγκεντρωθεί μέχρι σήμερα από το τέλος ταφής.
Λάζαρος Κυρίζογλου: «Διεκδικούμε ουσιαστική διοικητική μεταρρύθμιση»
Μετά τις συναντήσεις, ο πρόεδρος της ΚΕΔΕ τόνισε: «Η σημερινή μαζική παρουσία των αιρετών της Τοπικής Αυτοδιοίκησης έξω από τη Βουλή στέλνει ένα ξεκάθαρο και ενιαίο μήνυμα: οι Δήμοι δεν αντέχουν άλλο να λειτουργούν με ανεπαρκείς πόρους και διαρκώς αυξανόμενες αρμοδιότητες. Η Αυτοδιοίκηση δεν ζητά χάρη. Ζητά την εφαρμογή του Συντάγματος και την απόδοση των πόρων που της αναλογούν, ώστε να μπορεί να ανταποκρίνεται στις πραγματικές ανάγκες των πολιτών και των τοπικών κοινωνιών.
Ο Κρατικός Προϋπολογισμός για το 2026 δεν καλύπτει ούτε τις βασικές λειτουργικές δαπάνες των Δήμων, την ώρα που το ενεργειακό κόστος, οι κοινωνικές ανάγκες και οι υποχρεώσεις μας αυξάνονται. Δεν είναι δυνατόν οι Δήμοι να καλούνται να στηρίξουν την κοινωνική συνοχή χωρίς τα αναγκαία χρηματοδοτικά εργαλεία.
Διεκδικούμε μια ουσιαστική διοικητική μεταρρύθμιση, με ισχυρούς, οικονομικά αυτάρκεις Δήμους, σε ένα πραγματικά αποκεντρωμένο κράτος. Δήμους που δεν θα λειτουργούν ως διαχειριστές της μιζέριας, αλλά ως πυλώνες ανάπτυξης, κοινωνικής συνοχής και καθημερινής εξυπηρέτησης του πολίτη.
Η ΚΕΔΕ θα συνεχίσει, με θεσμικό, υπεύθυνο αλλά και αποφασιστικό τρόπο, να υπερασπίζεται τον ρόλο της Τοπικής Αυτοδιοίκησης. Γιατί χωρίς ισχυρούς Δήμους, δεν υπάρχει ισχυρή Δημοκρατία».
