Στο Πολιτικό Φόρουμ Υψηλού Επιπέδου των Ηνωμένων Εθνών για τη Βιώσιμη Ανάπτυξη (10-14 Ιουλίου, Νέα Υόρκη), συμμετείχαν ο Β’ Αντιπρόεδρος της ΚΕΔΕ Γιώργος Παπαναστασίου και ο γενικός γραμματέας Δημήτρης Καφαντάρης.
Η παρουσία της ΚΕΔΕ στο διεθνές φόρουμ είχε ως στόχο να αναδείξει τον ενεργό ρόλο της ελληνικής Τοπικής Αυτοδιοίκησης στη συζήτηση για τη βιώσιμη ανάπτυξη, την ανθεκτικότητα των πόλεων, την κλιματική προσαρμογή, τη δημοκρατική συμμετοχή και την εφαρμογή των Στόχων Βιώσιμης Ανάπτυξης σε τοπικό επίπεδο.
Γιώργος Παπαναστασίου: «Η εμπιστοσύνη στους θεσμούς χτίζεται στις τοπικές κοινωνίες»
Κατά την παρέμβασή του στις 13 Ιουλίου, ο Β’ αντιπρόεδρος της ΚΕΔΕ Γιώργος Παπαναστασίου, υπογράμμισε ότι «για την Ελλάδα η δημοκρατία και η συμμετοχή των πολιτών δεν αποτελούν μόνο θεσμικές έννοιες, αλλά μέρος μιας ιστορικής διαδρομής που ξεκίνησε από τις πόλεις και τις κοινότητες, με τη βαθιά πεποίθηση ότι οι πολίτες πρέπει να έχουν λόγο στις αποφάσεις που διαμορφώνουν τη ζωή τους».
Όπως σημείωσε, «σε έναν κόσμο που δοκιμάζεται από πολέμους, ανισότητες και την κλιματική κρίση η απάντηση βρίσκεται στις πόλεις, στις περιφέρειες και στις τοπικές κοινωνίες. Εκεί όπου οι παγκόσμιες προκλήσεις μετατρέπονται σε καθημερινές ανάγκες και όπου οι διεθνείς δεσμεύσεις αξιολογούνται μέσα από απτά αποτελέσματα», τόνισε χαρακτηριστικά.
Ο Γ. Παπαναστασίου αναφέρθηκε στις ιδιαιτερότητες της Ελλάδας, με τα εκατοντάδες κατοικημένα νησιά, τις ορεινές περιοχές και τις απομακρυσμένες κοινότητες, επισημαίνοντας ότι δεν υπάρχουν λύσεις «ενός μεγέθους για όλους». Κάθε τόπος, όπως ανέφερε, «έχει τις δικές του ανάγκες, τις δικές του δυνατότητες και τη δική του ταυτότητα».
Παράλληλα, υπογράμμισε ότι οι ελληνικοί Δήμοι βρέθηκαν τα τελευταία χρόνια στην πρώτη γραμμή διαδοχικών κρίσεων, από την οικονομική κρίση και τη μεταναστευτική πρόκληση έως την πανδημία, την ενεργειακή αβεβαιότητα και τα ακραία κλιματικά φαινόμενα. Η εμπειρία αυτή, όπως σημείωσε, «αποδεικνύει ότι οι τοπικές και περιφερειακές αρχές δεν είναι απλώς εφαρμοστές πολιτικών, αλλά θεσμοί δημοκρατίας, κοινωνικής συνοχής και ανθεκτικότητας».
Ο Γ. Παπαναστασίου επισήμανε ότι «η Τοπική Αυτοδιοίκηση είναι ο θεσμός που βρίσκεται πιο κοντά στον πολίτη και, για τον λόγο αυτό, μπορεί να μετατρέψει τους παγκόσμιους στόχους σε συγκεκριμένες πολιτικές με πραγματικό κοινωνικό αποτύπωμα». Όπως ανέφερε, «η επίτευξη των Στόχων Βιώσιμης Ανάπτυξης προϋποθέτει ενεργή συμμετοχή των τοπικών κοινωνιών, ενίσχυση της συνεργασίας ανάμεσα στα επίπεδα διακυβέρνησης και ουσιαστική στήριξη των Δήμων, ώστε να μπορούν να ανταποκριθούν στις σύγχρονες προκλήσεις με σχέδιο, αποτελεσματικότητα και λογοδοσία».
Δημήτρης Καφαντάρης: «Η ανθεκτικότητα των πόλεων ξεκινά από το τοπικό επίπεδο»
Από την πλευρά του, ο γ.γ. της ΚΕΔΕ Δημήτρης Καφαντάρης, εκπροσωπώντας την ελληνική Πρωτοβάθμια Τοπική Αυτοδιοίκηση ως μέλος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής των Περιφερειών και εκπρόσωπος του UCLG, συμμετείχε σε παράλληλη εκδήλωση του Φόρουμ στις 10 Ιουλίου, με αντικείμενο την επιτάχυνση του Στόχου Βιώσιμης Ανάπτυξης 11 για βιώσιμες, συμπεριληπτικές και ανθεκτικές πόλεις.
Στην παρέμβασή του υπογράμμισε ότι η επιτάχυνση του Στόχου 11 «δεν αποτελεί πλέον μόνο αναπτυξιακό στόχο, αλλά θεμελιώδη πρόκληση διακυβέρνησης, καθώς οι πόλεις βρίσκονται αντιμέτωπες με την κλιματική αλλαγή, τις δασικές πυρκαγιές, τις πλημμύρες, τους σεισμούς, τις υγειονομικές κρίσεις και τις αυξανόμενες κοινωνικές ανισότητες». Όπως τόνισε, «καμία πόλη δεν μπορεί να θεωρείται πραγματικά βιώσιμη εάν δεν μπορεί να προστατεύσει τους πολίτες της, να αντιμετωπίσει αποτελεσματικά τους κινδύνους και να εξασφαλίσει ότι κανείς δεν θα μείνει πίσω».
Ο γ.γ. της ΚΕΔΕ επισήμανε ότι η ανθεκτικότητα ξεκινά από το τοπικό επίπεδο, καθώς κάθε Δήμος αντιμετωπίζει διαφορετικές προκλήσεις, ανάλογα με τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά του, και ταυτόχρονα είναι το πρώτο επίπεδο διακυβέρνησης που μπορεί να μειώσει τον κίνδυνο πριν αυτός εκδηλωθεί.
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στην ελληνική εμπειρία από τις φυσικές καταστροφές των τελευταίων ετών, με έμφαση στις δασικές πυρκαγιές και τα ακραία πλημμυρικά φαινόμενα, επισημαίνοντας ότι η πρόληψη, η προετοιμασία και η συνεργασία μεταξύ όλων των επιπέδων διοίκησης αποτελούν τους πιο κρίσιμους παράγοντες για την προστασία της ανθρώπινης ζωής και του φυσικού περιβάλλοντος.
Ο Δ. Καφαντάρης κατέθεσε συγκεκριμένες προτάσεις για την ενσωμάτωση της μείωσης του κινδύνου καταστροφών σε κάθε σχέδιο βιώσιμης αστικής και περιφερειακής ανάπτυξης, τη σταθερή πρόσβαση των τοπικών αρχών σε χρηματοδοτικούς πόρους, την αξιοποίηση ψηφιακών εργαλείων, δορυφορικών δεδομένων, Τεχνητής Νοημοσύνης και συστημάτων έγκαιρης προειδοποίησης, καθώς και την ενίσχυση της πολυεπίπεδης διακυβέρνησης.
Παράλληλα, υπογράμμισε τη σημασία των διεθνών δικτύων συνεργασίας μεταξύ πόλεων, όπως το Making Cities Resilient 2030, το UCLG και η Ευρωπαϊκή Επιτροπή των Περιφερειών, που επιτρέπουν την ανταλλαγή γνώσης και καλών πρακτικών και τη μετατροπή των παγκόσμιων δεσμεύσεων σε πραγματικές δράσεις σε τοπικό επίπεδο.
Συναντήσεις και επαφές
Στο περιθώριο των εργασιών του Φόρουμ οι εκπρόσωποι της ΚΕΔΕ πραγματοποίησαν σειρά συναντήσεων με εκπροσώπους της Τοπικής Αυτοδιοίκησης από άλλες χώρες, ανταλλάσσοντας απόψεις και εμπειρίες για τις κοινές προκλήσεις των πόλεων και των τοπικών κοινωνιών. Παράλληλα, συναντήθηκαν με τη Μόνιμη Αντιπρόσωπο της Ελλάδας στον ΟΗΕ, Πρέσβυ Αγλαΐα Μπαλτά, καθώς και με τον επίσκοπο Αθηναγόρα στην Ορθόδοξη Αρχιεπισκοπή Αμερικής.
