Ως μήνυμα των πολιτών για αλλαγή στη σχέση του κεντρικού κράτους με την αυτοδιοίκηση ερμηνεύει με ανακοίνωσή της η Κεντρική Ένωση Δήμων Ελλάδας (ΚΕΔΕ) τα αποτελέσματα της πρώτης έρευνας αξιολόγησης του Δημοσίου που παρουσίασε το Υπουργείο Εσωτερικών. Μάλιστα, η ΚΕΔΕ αναφέρει ότι δεν εκπλήσσεται από τα προβλήματα που εντόπισαν οι 65.000 άνθρωποι που συμμετείχαν στην έρευνα, καθώς της είναι γνωστά και γι’ αυτό τον λόγο επαναλαμβάνει τα πάγια αιτήματα για ξεκαθάρισμα των αρμοδιοτήτων, την ενίσχυση σε προσωπικό και την επαρκή χρηματοδότηση των ΟΤΑ.
Η ανακοίνωση της Ένωσης έχει ως εξής:
«Η παρουσίαση των αποτελεσμάτων της διαδικτυακής αξιολόγησης του κράτους από τους πολίτες του, που πραγματοποιήθηκε από το Υπουργείο Εσωτερικών, μέσω του gov.gr, για τις δημόσιες υπηρεσίες, επιβεβαιώνει όλα όσα υποστηρίζει η Κεντρική Ένωση Δήμων Ελλάδος, εδώ και χρόνια.
Η αυτοδιοίκηση σταθερά ζητά, εδώ και πολλά χρόνια, από τις κατά καιρούς κυβερνήσεις να προχωρήσουν σε μια τολμηρή αλλαγή, σε μια μεταρρύθμιση στη σχέση κράτους και αυτοδιοίκησης.
Τα στοιχεία που προέκυψαν από τις απαντήσεις εξήντα πέντε χιλιάδων πολιτών που ανταποκρίθηκαν στην πρώτη πρόσκληση, δεν μας εξέπληξαν ως ΚΕΔΕ. Έχουμε ακριβώς κι εμείς την ίδια εικόνα που έχουν οι πολίτες.
Βέβαια δεν πρόκειται για δημοσκόπηση καθώς στην προκειμένη περίπτωση δεν τηρούνται σαφείς επιστημονικοί κανόνες που πάντα πρέπει να τηρούνται, όπως π.χ. η σταθμισμένη δειγματοληψία, προκειμένου να συνάγονται στοιχειωδώς ορθά από επιστημονική άποψη συμπεράσματα. Όμως και αυτή ακόμη η «αυθόρμητη» ανταπόκριση των πολιτών, είναι χρήσιμη.
Η αυτοδιοίκηση με τους εκπροσώπους της είναι πιο κοντά στον πολίτη από οποιονδήποτε άλλο θεσμό. Γνωρίζουμε, από πρώτο χέρι, τα προβλήματα στη λειτουργία του Δήμου μας αλλά και τα προβλήματα του Κράτους και των υπηρεσιών του.
Ακούμε καθημερινά και από κοντά τους πολίτες. Βρισκόμαστε πρόσωπο με πρόσωπο με τους συμπολίτες μας και αξιολογούμαστε καθημερινά κι όχι κάθε πέντε χρόνια.
Δεν έχουμε την πολυτέλεια να ζητάμε πίστωση χρόνου μέχρι να αποδώσουν οι πολιτικές που σχεδιάζουμε, γιατί οι δικές μας πολιτικές αφορούν στην καθημερινότητα και η καθημερινότητα δεν περιμένει.
Επίσης είναι αλήθεια, ότι όταν φθάνει η ώρα των εκλογών, τα δικά μας αυτοδιοικητικά ποσοστά είναι πολύ μεγαλύτερα από αυτά των εκάστοτε κυβερνήσεων στο τέλος της τετραετίας τους. Τότε, στις δημοτικές εκλογές, καταγράφεται ο βαθμός της αυξημένης δημοκρατικής λαϊκής νομιμοποίησης των Δημάρχων και των Δημοτικών Αρχών και αποδεικνύεται η βαθιά, η δυνατή και ιστορική για το λαό μας σχέση του δημότη με την αρχή του τόπου του. Τότε, ο πολίτης πολλές φορές μας ξαφνιάζει ευχάριστα, όταν ψηφίζει με κριτήριο την αξιοσύνη και πέρα και πάνω από διαφορετικές ιδεολογικές και κομματικές εντάξεις.
Όμως από όσα παρουσιάστηκαν ως τα συμπεράσματα από την αξιολόγηση των πολιτών για το κράτος και τις υπηρεσίες του εμείς εντοπίζουμε και κάτι ακόμη: ο βαθμός ικανοποίησης των πολιτών από τις παρεχόμενες υπηρεσίες των δήμων είναι μεγαλύτερος από τις παρεχόμενες υπηρεσίες του Κράτους, οι οποίες διαθέτουν ξεκάθαρες αρμοδιότητες καθώς και τα κατάλληλα μέσα, για να ανταποκριθούν στις υποχρεώσεις τους.
Διεκδικούμε να εφαρμοστεί το Σύνταγμα της Ελλάδας με όσα προβλέπονται ειδικά στα άρθρα 101 («Η διοίκηση του Κράτους οργανώνεται σύμφωνα με το αποκεντρωτικό σύστημα») και 102 («§1. Η διοίκηση των τοπικών υποθέσεων ανήκει στους οργανισμούς τοπικής αυτοδιοίκησης πρώτου και δεύτερου βαθμού… §2. Οι οργανισμοί τοπικής αυτοδιοίκησης έχουν διοικητική και οικονομική αυτοτέλεια… §5. Το κράτος λαμβάνει τα νομοθετικά, κανονιστικά και δημοσιονομικά μέτρα που απαιτούνται για την εξασφάλιση της οικονομικής αυτοτέλειας και των πόρων που είναι αναγκαίοι για την εκπλήρωση της αποστολής και την άσκηση των αρμοδιοτήτων των οργανισμών τοπικής αυτοδιοίκησης… Κάθε μεταβίβαση αρμοδιοτήτων από κεντρικά ή περιφερειακά όργανα του Κράτους προς την τοπική αυτοδιοίκηση συνεπάγεται και τη μεταφορά των αντίστοιχων πόρων (οικονομικά, προσωπικό, μέσα)…») αυτού, για την οργάνωση του διοικητικού συστήματος της χώρας.
Ο κοινός νομοθέτης (Κοινοβούλιο) με τις εκάστοτε κυβερνήσεις έχει υλοποιήσει τις ανωτέρω επιταγές; Φυσικά όχι. Δεν αποδεχόμαστε να μας κουνάνε το δάχτυλο, όταν δεν έχουν ικανοποιήσει τις προβλεπόμενες από το Σύνταγμα επιταγές και δεν επιτρέπουν στην Ελληνική Τοπική Αυτοδιοίκηση να συγκλίνει με την Ευρωπαϊκή Τοπική Αυτοδιοίκηση. Την περίοδο των μνημονίων και της γενικότερης δημοσιονομικής ασφυξίας οι δήμοι της χώρας έχουν υποστεί τις μεγαλύτερες, από κάθε άλλο φορέα της γενικής κυβέρνησης, μειώσεις των πόρων τους κατά 60% περίπου. Παρόλα αυτά αποδείξαμε στην πράξη ότι καταφέραμε να στηρίξουμε τις τοπικές κοινωνίες και τους πολίτες, τόσο κατά την περίοδο της οικονομικής κρίσης, όσο και κατά την περίοδο της υγειονομικής κρίσης (covid) .
Όταν θεσπιστεί ένα ξεκάθαρο θεσμικό πλαίσιο, χωρίς αλληλοεπικάλυψη ευθυνών κι αρμοδιοτήτων, όταν εξασφαλιστούν οι απαιτούμενοι οικονομικοί πόροι που δικαιούται η αυτοδιοίκηση, όταν διατεθεί το απαραίτητο προσωπικό και όταν η συμμετοχή της αυτοδιοίκησης στον αναπτυξιακό σχεδιασμό της χώρας αποκτήσει θεσμικό χαρακτήρα, τότε η εικόνα θα αλλάξει αμέσως.
Αυτά τα γνωρίζει ο λαός μας και τα περιμένει από την κυβέρνηση και από εμάς προκειμένου με αξιολόγηση και ευθύνη να πάμε όλοι μαζί, την Ελλάδα μπροστά.
Οι δήμαρχοι επίσης, δεν αποδεχόμαστε και απορρίπτουμε τις άδικες και δυσμενείς αναφορές και κριτικές ορισμένων μέσων ενημέρωσης, που αναπαράγουν αποσπασματικά και αποπροσανατολιστικά «αξιολογήσεις» των πολιτών, οι οποίες αμέσως μεν φαίνεται να αφορούν στην αυτοδιοίκηση αλλά στην πραγματικότητα αφορούν στο κεντρικό κράτος και στις υπηρεσίες του και αποκαλύπτουν την ανισορροπία των σχέσεων, την επικάλυψη των αρμοδιοτήτων και τελικά τη διάχυση της ευθύνης του κάθε βαθμού δικαιοδοσίας.
Ελπίζουμε πραγματικά πως η έρευνα που παρουσιάστηκε από το Υπουργείο Εσωτερικών θα συνεχιστεί ως διαδικασία και θα είναι η αφετηρία για τη μεγάλη μεταρρύθμιση που χρειάζεται το Κράτος μας.
Η Αυτοδιοίκηση σε αυτή την μεταρρύθμιση μπαίνει μπροστά, με θέσεις και προτάσεις, με συνέπεια κι ευθύνη. Αυτήν την αντίληψη θα την επιβεβαιώσουμε στην πρώτη ευκαιρία που θα ξανασυναντηθούμε με τον Πρωθυπουργό κ. Κυριάκο Μητσοτάκη.
Εμείς οι εκλεγμένοι δήμαρχοι δεν φοβόμαστε ούτε την αξιολόγηση, ούτε την ευθύνη. Αυτό που δεν επιθυμούμε και δεν θα επιτρέψουμε, είναι να λογοδοτούμε για λάθη και παραλείψεις άλλων».
