Την επιτακτική ανάγκη ενίσχυσης του προσωπικού των Δήμων και την κατάργηση του άρθρου 37 του ν. 4915/2022 (γνωστού ως «τροπολογία Βορίδη»), ζητά η Μιλένα Αποστολάκη, με επίκαιρη ερώτηση που κατέθεσε στον Υπουργό Εσωτερικών, κ. Θεόδωρο Λιβάνιο.
Στο κείμενο της ερώτησής της αναφέρεται στην χρόνια υποχρηματοδότηση της Τοπικής Αυτοδιοίκησης και τα προβλήματα υποστελέχωσης των δημοτικών υπηρεσιών, ενώ αναφέρεται και στις πρόσφατες κινητοποιήσεις των εργαζομένων στους ΟΤΑ, που, όπως αναφέρει, «αναδεικνύουν την έντονη εργασιακή ανασφάλεια χιλιάδων εργαζομένων, οι οποίοι καλύπτουν πάγιες και διαρκείς ανάγκες μέσω διαδοχικών συμβάσεων ορισμένου χρόνου».
Μάλιστα, υπογραμμίζει ότι η ρύθμιση Βορίδη «υπονομεύει ευθέως τη συνταγματικά κατοχυρωμένη διοικητική και οικονομική αυτοτέλεια των Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοίκησης» και καλεί την Κυβέρνηση να προχωρήσει άμεσα στην κατάργηση της, να σεβαστεί τις αποφάσεις της ΚΕΔΕ και να λάβει ουσιαστικά μέτρα για τη μόνιμη ενίσχυση των Δήμων με προσωπικό.
Αναλυτικά, το κείμενο της επίκαιρης ερώτησής της:
«Προς τον Υπουργό Εσωτερικών, κ. Θεόδωρο Λιβάνιο Θέμα: Ενίσχυση του προσωπικού των Δήμων και κατάργηση του άρθρου 37 του ν. 4915/2022
Κύριε Υπουργέ,
Τα τελευταία χρόνια η Τοπική Αυτοδιοίκηση βρίσκεται υπό συνθήκες ασφυκτικής πίεσης, εξαιτίας της υποχρηματοδότησης και της διαρκούς υποστελέχωσης των δημοτικών υπηρεσιών, με άμεσες και σοβαρές επιπτώσεις στην ποιότητα των παρεχόμενων υπηρεσιών προς τους πολίτες.
Η κατάσταση αυτή όχι μόνο δεν έχει βελτιωθεί, αλλά αντιθέτως επιδεινώνεται, όπως αποτυπώνεται και στις πρόσφατες μαζικές κινητοποιήσεις των εργαζομένων στους ΟΤΑ. Η Πανελλήνια Ομοσπονδία Εργαζομένων ΟΤΑ (ΠΟΕ-ΟΤΑ) πριν λίγες ημέρες προκήρυξε πανελλαδική απεργία και συγκέντρωση διαμαρτυρίας, με βασικό αίτημα τη μονιμοποίηση εργαζομένων που καλύπτουν πάγιες και διαρκείς ανάγκες μέσω αλλεπάλληλων συμβάσεων ορισμένου χρόνου.
Οι κινητοποιήσεις αυτές καταδεικνύουν ότι χιλιάδες εργαζόμενοι στην Τοπική Αυτοδιοίκηση παραμένουν σε καθεστώς ομηρείας και εργασιακής ανασφάλειας, ενώ οι δήμοι αδυνατούν να ανταποκριθούν στις αυξημένες κοινωνικές ανάγκες.
Ιδιαίτερα στις κοινωνικές δομές των δήμων, όπως οι βρεφονηπιακοί σταθμοί, τα ΚΔΑΠ και τα ΚΔΑΠ-ΜΕΑ, οι εργαζόμενοι αυτοί αποτελούν τη ραχοκοκαλιά της λειτουργίας τους, καλύπτοντας διαρκείς ανάγκες κρίσιμων υπηρεσιών για την κοινωνική συνοχή.
Στο ήδη επιβαρυμένο αυτό πλαίσιο, εξακολουθεί να ισχύει το άρθρο 37 του ν. 4915/2022 (γνωστό ως «τροπολογία Βορίδη»), το οποίο επιβάλλει την υποχρεωτική άσκηση ενδίκων μέσων από τους δήμους σε περιπτώσεις δικαστικών αποφάσεων που δικαιώνουν εργαζόμενους ως προς τη μετατροπή της εργασιακής τους σχέσης.
Η ρύθμιση αυτή υπονομεύει ευθέως τη συνταγματικά κατοχυρωμένη διοικητική και οικονομική αυτοτέλεια των Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοίκησης, ενώ έρχεται σε αντίθεση και με τις δεσμεύσεις της χώρας που απορρέουν από την Ευρωπαϊκή Χάρτα Τοπικής Αυτοδιοίκησης, η οποία εγγυάται την ελευθερία των τοπικών αρχών να ρυθμίζουν τις υποθέσεις τους, συμπεριλαμβανομένων των ζητημάτων προσωπικού.
Ταυτόχρονα, η υποχρεωτική άσκηση ενδίκων μέσων, ακόμη και όταν οι εργαζόμενοι δικαιώνονται δικαστικά, οδηγεί σε παρατεταμένη εργασιακή αβεβαιότητα, επιβαρύνει οικονομικά τους δήμους και δημιουργεί ένα καθεστώς διοικητικής δυσλειτουργίας και θεσμικής ανακολουθίας.
Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση του Δήμου Αθηναίων, όπου το Δημοτικό Συμβούλιο, κατά την 15η τακτική συνεδρίασή του στις 26 Μαΐου 2025, ενέκρινε ομόφωνα ψήφισμα στήριξης 318 συμβασιούχων εργαζομένων που καλύπτουν πάγιες και διαρκείς ανάγκες. Η απόφαση αυτή, η οποία στηρίχθηκε και σε τεκμηριωμένη νομική γνωμοδότηση, ακυρώθηκε από την Αποκεντρωμένη Διοίκηση Αττικής, κατ’ επίκληση της επίμαχης διάταξης.
Η εξέλιξη αυτή ακυρώνει τη βούληση του Δημοτικού Συμβουλίου και επιβαρύνει περαιτέρω τη λειτουργία του Δήμου, ιδίως σε συνθήκες μαζικών αποχωρήσεων προσωπικού, καθώς εκατοντάδες εργαζόμενοι έχουν αποχωρήσει τα τελευταία χρόνια.
Παράλληλα, εργαζόμενοι και συνδικαλιστικοί φορείς, όπως η ΠΟΕ-ΟΤΑ και σωματεία εργαζομένων, έχουν καταγγείλει την εφαρμογή της διάταξης , ενώ και η Κεντρική Ένωση Δήμων Ελλάδας (ΚΕΔΕ) έχει επανειλημμένα ζητήσει την κατάργησή της, επισημαίνοντας ότι προκαλεί σοβαρές δυσλειτουργίες στους δήμους και παραβιάζει την αυτονομία τους.
Η πρακτική αυτή δεν έχει μόνο θεσμικές συνέπειες, αλλά επηρεάζει άμεσα την καθημερινή λειτουργία των υπηρεσιών, επιτείνοντας την υπερεργασία, επιβαρύνοντας τις συνθήκες εργασίας και αυξάνοντας τον κίνδυνο εργατικών ατυχημάτων.
Την ίδια στιγμή, η μη εφαρμογή στην πράξη της αναλογίας προσλήψεων 1 προς 1 και οι περιορισμοί στις προσλήψεις επιτείνουν το πρόβλημα υποστελέχωσης, οδηγώντας σε αδυναμία των δήμων να ανταποκριθούν στις ανάγκες των πολιτών.
Η διαρκής δε αυτή υποστελέχωση δημιουργεί αντικειμενικά τις συνθήκες για την υποκατάσταση βασικών δημοτικών υπηρεσιών από ιδιώτες, αλλοιώνοντας τον δημόσιο χαρακτήρα της Τοπικής Αυτοδιοίκησης.
Κατόπιν των ανωτέρω, ερωτάσθε:
- Προτίθεται η Κυβέρνηση να καταργήσει το άρθρο 37 του ν. 4915/2022, το οποίο επιβάλλει την υποχρεωτική άσκηση ενδίκων μέσων εις βάρος εργαζομένων και περιορίζει την αυτοδιοικητική αυτοτέλεια των δήμων; Προτίθεται να συμμορφωθεί με τις ομόφωνες αποφάσεις της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, συμπεριλαμβανομένης της ΚΕΔΕ και δημοτικών συμβουλίων, που ζητούν την κατάργηση της επίμαχης ρύθμισης;
- Ποια συγκεκριμένα μέτρα προτίθεται να λάβει για τη μόνιμη και ουσιαστική ενίσχυση του προσωπικού των δήμων, τη μονιμοποίηση εργαζομένων που καλύπτουν πάγιες και διαρκείς ανάγκες, την άρση των περιορισμών στις προσλήψεις και την αποτροπή φαινομένων υπερεργασίας και εργατικών ατυχημάτων;
Η ερωτώσα Βουλευτής
Μιλένα Αποστολάκη
