Οι δημαιρεσίες είναι η διαδικασία εκλογής νέου προεδρείου του Δημοτικού Συμβουλίου (Δ.Σ.) και στη συνέχεια η εκλογή μελών της Δημαρχιακής Επιτροπής (Δ.Ε.), της οποίας η θητεία είναι διετής (όπως και του Δ.Σ.) και οι αρμοδιότητες είναι κυρίως οικονομικές: Συντάσσει τον προϋπολογισμό του Δήμου, προελέγχει τον απολογισμό, αποφασίζει για την έγκριση των δαπανών και τη διάθεση των πιστώσεων του προϋπολογισμού, συντάσσει διακηρύξεις διαγωνισμών, μελετά την ανάγκη λήψης δανείων, ή υποβολής προσφυγών, κλπ.
Σύμφωνα με το άρθρο 92 του Κώδικα Δήμων και Κοινοτήτων (ΚΔΚ) και με το άρθρο 3 του νέου Κανονισμού Λειτουργίας του Δ.Σ., που ψηφίστηκε πρόσφατα, η εκλογή των μελών του προεδρείου του Δ.Σ. γίνεται την πρώτη Κυριακή του Ιανουαρίου του πρώτου και του τρίτου έτους της δημοτικής περιόδου.
Επομένως, την Κυριακή 4 Ιανουαρίου 2009, θα συγκληθεί το συμβούλιο σε συνεδρίαση για την εκλογή των μελών του προεδρείου. Σύμφωνα με τον Κώδικα, την πρόσκληση στους συμβούλους του νέου Δ.Σ. απευθύνει ο σύμβουλος του επιτυχόντος συνδυασμού, που έχει εκλεγεί με τις περισσότερες ψήφους, σύμφωνα με την τελεσίδικη απόφαση επικύρωσης της εκλογής, και σε περίπτωση ισοψηφίας, εκείνος που είναι γραμμένος πρώτος κατά σειρά στην απόφαση αυτή. Στο Δ.Σ. του Δήμου μας δεν συντρέχει η δεύτερη περίπτωση και ο σύμβουλος με τις περισσότερες ψήφους είναι ο κ. Επαμ. Γαρδέλης.
Εάν δεν συγκληθεί το Συμβούλιο για οποιονδήποτε λόγο, τότε συνέρχεται χωρίς πρόσκληση την πρώτη Κυριακή του Ιανουαρίου, δηλαδή 4 Ιανουαρίου 2009, στις 10 το πρωί και αν δεν υπάρξει απαρτία ή δεν επιτευχθεί εκλογή, η συνεδρίαση θα επαναληφθεί την επόμενη Κυριακή.
Διαδικασία εκλογής
Στη συνεδρίαση αυτή προεδρεύει ο ίδιος ο δημοτικός σύμβουλος που συγκάλεσε το συμβούλιο, ο κ. Γαρδέλης εν προκειμένω, ο οποίος αναθέτει καθήκοντα ειδικού γραμματέα του συμβουλίου για την τήρηση των πρακτικών της εκλογής, σε έναν από τους υπαλλήλους του Δήμου.
Η συνεδρίαση για την εκλογή του Προεδρείου, καθώς και για την εκλογή των μελών της Δ.Ε., η οποία ακολουθεί, είναι ειδική και πραγματοποιείται μόνο για τον σκοπό αυτό, δηλαδή μετά την εκλογή του προεδρείου του Δ.Σ. και των μελών της Δ.Ε. δεν μπορεί να υπάρξει συζήτηση για άλλο θέμα στο Δ.Σ.
Το Συμβούλιο εκλέγει σε δύο διακριτές φάσεις, στην ίδια συνεδρίαση:
Τον πρόεδρο, ο οποίος αναδεικνύεται από τον πλειοψηφίσαντα συνδυασμό του Δ.Σ..
Τον αντιπρόεδρο, ο οποίος αναδεικνύεται από το σύνολο της μειοψηφίας του Δ.Σ.
Τον γραμματέα, ο οποίος αναδεικνύεται από τον πλειοψηφίσαντα συνδυασμό.
Για την ανάδειξη των υποψηφίων για τα αξιώματα του προέδρου, του αντιπροέδρου και του γραμματέα που θα τεθούν στην κρίση των μελών του Δ.Σ., ακολουθείται η παρακάτω διαδικασία:
Ο προεδρεύων σύμβουλος, αφού διαπιστώσει ότι υπάρχει απαρτία, καλεί τους συμβούλους της παράταξης της πλειοψηφίας χωριστά για την ανάδειξη του υποψηφίου προέδρου και γραμματέα και χωριστά τους συμβούλους των επιλαχόντων συνδυασμών για την ανάδειξη του αντιπροέδρου.
Δηλαδή, το σύνολο των παρόντων μελών του επιτυχόντος συνδυασμού θα εκλέξει έναν, μόνο, υποψήφιο για το αξίωμα του προέδρου και έναν, μόνο, υποψήφιο για το αξίωμα του γραμματέα του Δ.Σ.
Ενώ το σύνολο των παρόντων μελών της μειοψηφίας θα εκλέξει έναν, μόνο, υποψήφιο για το αξίωμα του αντιπροέδρου.
Η εκλογή των συμβούλων, που θα είναι υποψήφιοι για τα αξιώματα αυτά μπορεί να γίνει σε αυτή τη χωριστή συνεδρίαση, είτε με μυστική είτε με φανερή ψηφοφορία, αφού ο ΚΔΚ δεν ορίζει συγκεκριμένο τρόπο. Δηλαδή, η επιλογή για μυστική ή φανερή ψηφοφορία αποφασίζεται από την πλειοψηφία και τη μειοψηφία αντίστοιχα.
Ως υποψήφιοι της πλειοψηφίας, για τη θέση του προέδρου και του γραμματέα του προεδρείου αναδεικνύονται αυτοί που συγκέντρωσαν την απόλυτη πλειοψηφία των παρόντων μελών της πλειοψηφίας. Αντίστοιχα, ως υποψήφιος της μειοψηφίας για τη θέση του αντιπροέδρου αναδεικνύεται αυτός που συγκέντρωσε την απόλυτη πλειοψηφία των παρόντων μελών της μειοψηφίας.
Εάν κανείς από τους υποψηφίους αυτούς δεν συγκεντρώσει την απόλυτη πλειοψηφία, τότε η ψηφοφορία επαναλαμβάνεται.
Εάν και κατά τη δεύτερη αυτή ψηφοφορία δεν συγκεντρωθεί η απόλυτη πλειοψηφία των παρόντων ή υπάρξει ισοψηφία, τότε διενεργείται και τρίτη ψηφοφορία μεταξύ των δύο επικρατέστερων υποψηφίων που έλαβαν τις περισσότερες ψήφους.
Κατά την τρίτη ψηφοφορία, εκλέγεται όποιος μεταξύ των δύο επικρατέστερων συγκεντρώσει τη σχετική πλειοψηφία των παρόντων και πάντως όχι μικρότερη του 1/3 των παρόντων μελών του Δ.Σ.
Σε περίπτωση ισοψηφίας γίνεται κλήρωση, την οποία διενεργεί ο προεδρεύων σύμβουλος του Δ.Σ.
Για την εκλογή, η λευκή ψήφος και η άρνηση ψήφου (δήλωση «παρών»), υπολογίζονται ως αρνητικές ψήφοι.
Υποψήφιοι μπορεί να αναδειχθούν και οι σύμβουλοι που τυχόν απουσιάζουν, για οποιονδήποτε λόγο, από τη συνεδρίαση αυτή, εφόσον έχουν εκδηλώσει τη βούλησή τους να είναι υποψήφιοι.
Σε περίπτωση που η μειοψηφία για οποιονδήποτε λόγο δεν υποδείξει υποψήφιο αντιπρόεδρο, αυτός αναδεικνύεται από την πλειοψηφία, με την ίδια διαδικασία, που αναδεικνύεται ο πρόεδρος και ο γενικός γραμματέας.
Μετά το πέρας της ανωτέρω διαδικασίας, και αφού έχουν αναδειχθεί οι υποψήφιοι για τα αξιώματα του προεδρείου, συνέρχονται από κοινού όλοι οι σύμβουλοι και της πλειοψηφίας και της μειοψηφίας για την εκλογή πλέον του προέδρου, του αντιπροέδρου και του γραμματέα από το σύνολο των μελών του Δ.Σ.
Επισημαίνεται ότι η εκλογή αυτή γίνεται μόνο ανάμεσα στους εκλεγέντες υποψήφιους δημοτικούς συμβούλους, που αναδείχθηκαν κατά την ανωτέρω διαδικασία και δεν μπορεί να υπάρξει άλλη υποψηφιότητα για τα αξιώματα αυτά από άλλους υποψηφίους δημοτικούς συμβούλους.
Δημοτικός σύμβουλος που επιθυμεί να θέσει υποψηφιότητα για τα αξιώματα αυτά μπορεί να εκδηλώσει την υποψηφιότητά του, μόνο στο πλαίσιο της διαδικασίας που έχει περιγραφεί ανωτέρω, και όχι κατά τη διαδικασία της εκλογής από το σύνολο των μελών του Δ.Σ.
