Γράφει ο Φώτης Καρύδας Δημοσιογράφος – Αναλυτής.
Τι και αν πέρασε ένας αιώνας, από την Μικρασιατική Καταστροφή! Οι μνήμες παραμένουν ανεξίτηλες. 100 χρόνια μετά, και τα συναισθήματα εξακολουθούν να μας πλημμυρίζουν και να μας θυμίζουν μια μέρα γεμάτη θλίψη.
100 χρόνια μετά με το καθήκον ιερό όσο ποτέ να τιμούμε για πάντα τον προσφυγικό ελληνισμό και να αναβιώνουμε τις μνήμες των αλησμόνητων πατρίδων.
100 χρόνια από την καταστροφή που άφησε το τραυματικό αποτύπωμά της, τόσο στη συλλογική συνείδηση των Μικρασιατών, που ξεριζώθηκαν από την γη τους, όσο και σε όλους τους Έλληνες.
Οπως γράφει και η σπουδαία συγγραφέας μας Διδώ Σωτηρίου στα «Ματωμένα Χώματα»: «Κοιμήθηκαν αποβραδίς νοικοκυραίοι στον τόπο τους και ξύπνησαν φυγάδες, θαλασσοπόροι, άστεγοι, άποροι, αλήτες και ζητιάνοι στα λιμάνια του Πειραιά, της Σαλονίκης, της Καβάλας, του Βόλου και της Πάτρας. Ενάμισι εκατομμύριο αγωνίες και οικονομικά προβλήματα ξεμπάρκαραν στο φλούδι της Ελλάδας, με μια θλιβερή ταμπέλα κρεμασμένη στο στήθος “Πρόσφυγες”. Πού να ακουμπήσουν οι πρόσφυγες, τι να σκεφτούν; Τι να ξεχάσουν; Τι να πράξουν; Πού να δουλέψουν; Πώς να ζήσουν;»
Δεν θα ξεχάσουμε ποτέ τους παππούδες μας και τις γιαγιάδες μας, όλους εκείνους τους ανθρώπους που ξεριζώθηκαν και είδαν τους κόπους μιας ζωής να καταστρέφονται σε μια νύχτα. Ο προσφυγικός ελληνισμός πλήρωσε με το αίμα του τη μανία των Τούρκων. Αλλά και εκείνοι που επέζησαν και κατάφεραν να φτάσουν με χίλια βάσανα στην Ελλάδα, ήταν πλέον ζωντανά φαντάσματα του παλιού τους εαυτού.
Πρόσφυγας – η γυναίκα της Σμύρνης
Παρευρέθηκα πρόσφατα σε μια σημαντική εκδήλωση μνήμης για τα εκατό χρόνια από τη Μικρασιατική Καταστροφή, στο πλαίσιο της οποίας έγιναν τα αποκαλυπτήρια του γλυπτού «Πρόσφυγας – η γυναίκα της Σμύρνης» του καταξιωμένου γλύπτη Γιώργου Πετρίδη. Αξίζουν πραγματικά συγχαρητήρια στον δήμαρχο Φιλοθέης – Ψυχικού Δημήτρη Γαλάνη και σε όλους όσοι συνέβαλαν σε αυτήν την αξιέπαινη πρωτοβουλία.
Είναι καθήκον μας να μην ξεχάσουμε ποτέ την ιστορία μας. Οφείλουμε να τιμούμε για πάντα τον προσφυγικό ελληνισμό και να αναβιώνουμε τις μνήμες των αλησμόνητων πατρίδων μας. Είναι σημαντικό να διοργανωθούν και άλλες αντίστοιχες εκδηλώσεις μνήμης σε ολόκληρη τη χώρα, ώστε με αυτόν τον τρόπο οι παλαιότεροι να θυμόμαστε και οι νεότεροι να μαθαίνουν για την ιστορία του έθνους μας. Ασφαλώς κομβικό ρόλο θα μπορούσε να διαδραματίσει προς αυτήν την κατεύθυνση η Περιφέρεια Αττικής, η Περιφερειακή Ενωση Δήμων Αττικής και φυσικά η πολιτεία κεντρικά.
Τα αδέρφια μας, οι Ελληνες της Μικράς Ασίας, κατόρθωσαν με πολύ κόπο και αγώνα να μετατρέψουν το ανεπούλωτο τραύμα της προσφυγιάς σε δημιουργική έκφραση, προκοπή και αναγέννηση, αφού έστησαν ξανά τις ζωές τους από το μηδέν στην κυριολεξία. Ετσι, έφεραν μαζί τους στην Ελλάδα την εργατικότητά τους, τις νέες ιδέες τους αλλά και τον πολιτισμό και την κουλτούρα τους. Αυτό είχε αποτέλεσμα, η χώρα μας να ζήσει εποχές πολιτισμικής, κοινωνικής και επιχειρηματικής άνθησης, χάρη σε εκείνους.
Σας ευχαριστούμε για όλα. Δεν θα ξεχάσουμε ποτέ…
