Με αφορμή τη συμπλήρωση 200 χρόνων από την έξοδο του Μεσολογγίου η Χριστιανική Δημοκρατία εξέδωσε την ακόλουθη ανακοίνωση:
1. Η ηρωική αντίσταση επί ένα χρόνο ευάριθμων Αγωνιστών στο Μεσολόγγι, στους συντριπτικά υπεράριθμους Οθωμανούς και των Αιγυπτίους και η απεγνωσμένη τους Έξοδος, το ξημέρωμα της Κυριακής των Βαΐων του 1826 (10 προς 11 Απριλίου) αποτελούν αγέραστο παγκόσμιο σύμβολο της αντίστασης στην τυραννία και του αγώνα για ελευθερία. Αξίζει εμείς σήμερα, στη μνήμη των Αγωνιστών, να σταθούμε σε κάποιες πτυχές της Ιστορίας που παραμένουν επίκαιρες:
2. Η αντίσταση στο Μεσολόγγι δεν αφορούσε μόνο στενά τους επαναστατημένους κατά της Πύλης Έλληνες. Στην πόλη από νωρίς είχαν προσέλθει πολλοί φιλέλληνες από την Ευρώπη και την Αμερική, όπως ο Άγγλος ποιητής Λόρδος Μπάιρον, που άφησε την τελευταία του πνοή στην πόλη, και ο Ελβετός Ιωάννης Ιάκωβος Μάγιερ, που χάθηκε τη νύχτα της Εξόδου. Οι αγωνιστές αυτοί, τάχθηκαν στο πλάι των Ελλήνων, όχι μόνο από φιλελληνικά αισθήματα, αλλά επιπλέον λόγω των φιλελεύθερων αισθημάτων τους και του χριστιανικού πνεύματος αλληλεγγύης στον αγώνα του Σταυρού απέναντι στη μουσουλμανική Ημισέληνο.
3. Ο πολυεθνικός χορός των αγωνιστών, πολέμησαν και πολλοί από αυτούς έπεσαν στο πλευρό των Ελλήνων, οραματιζόμενοι μια Ευρώπη και έναν κόσμο απαλλαγμένο από την τυραννία των δυναστών της Ιεράς Συμμαχίας και των απολυταρχικών βασιλικών οίκων και εμπνεόμενοι από το όραμα της ελευθερίας και από ένα πρώιμο αίτημα δημοκρατίας. Γι’ αυτό, η άλωση της πόλης δημιούργησε μεγάλο κίνημα συμπαράστασης στην Ευρώπη και στην Αμερική.
Μάλιστα, με το Μεσολόγγι εμφανίζεται για πρώτη φορά με τέτοια ένταση και με τέτοια παγκόσμια εξάπλωση αυτό που σήμερα ονομάζουμε «κοινή γνώμη». Αυτή η λαϊκή φωνή μετάλλαξε την πολιτική των Μεγάλων Δυνάμεων, η οποία ήταν απροσχημάτιστα ή κεκαλυμμένα φιλοτουρκική. Ο αγώνας του 1821 ήταν η αρχή του τέλους της δεσποτικής Ευρώπης και η αρχή για την κατάργηση της δουλείας όπου γης, καθώς ενέπνευσε την ελευθερία σε μεγάλα και δημιουργικά πνεύματα.
4. Το ίδιο το πολιορκημένο Μεσολόγγι, άλλωστε, ήταν κύτταρο Δημοκρατίας, καθώς όλες οι αποφάσεις παίρνονταν συλλογικά, όπως μαρτυρούν τα Απομνημονεύματα των Αγωνιστών. Η απόφαση για την Έξοδο, μάλιστα, πάρθηκε μετά από πολλές και αγωνιώδεις συνεδριάσεις, το δε πρακτικό της Εξόδου, γραμμένο από το χέρι του επισκόπου Ρωγών Ιωσήφ, ξεκινούσε με το «όνομα της Αγίας και Ομοουσίου και Αδιαιρέτου Τριάδος», ως εγγυητή της ομοψυχίας των πολεμιστών και των κατοίκων της πόλης, Ελλήνων και ξένων, και της απόφασής τους για ελευθερία.
5. Αξίζει να σημειώσουμε την σθεναρή στάση του επισκόπου Ιωσήφ, μάρτυρα της Εξόδου, ο οποίος απειλώντας με την αρχιερατική του κατάρα, έπεισε τελικά τους Αγωνιστές να μην εκτελέσουν την ληφθείσα απόφασή τους για σφαγή όλων των αμάχων, γυναικών, παιδιών και ανήμπορων, ώστε να έχει περισσότερες πιθανότητες επιτυχίας το διάβημα της Εξόδου. Με τη στάση του έδειξε θυσιαστικά ότι ο πόλεμος, ακόμα και ο αναπόφευκτος πόλεμος υπεράσπισης βωμών και εστιών, δεν μπορεί να γίνεται χωρίς όρια φιλευσπλαχνίας προς τον αδύναμο.
6. Μια άλλη πτυχή που εμείς οι Έλληνες δεν πρέπει να ξεχνάμε είναι ότι το Μεσολόγγι δεν θα έπεφτε ποτέ στα χέρια των Τούρκων, αν υπήρχε μεταξύ μας ομόνοια. Ο αχρείαστος Εμφύλιος, ήδη από τον δεύτερο χρόνο της Εθνεγερσίας, έφερε, εκτός από αλόγιστη και φαύλη κατάχρηση των χρημάτων του αγγλικού δανείου, φαυλότητα που ως σήμερα μας τυραννάει, και αλόγιστη σπατάλη δυνάμεων μεταξύ των επαναστατημένων Ελλήνων, που είχαν την δύναμη, αν πολεμούσαν ενωμένοι, όχι μόνο το Μεσολόγγι να σώσουν, αλλά και τη φωτιά του Αγώνα να μεταδώσουν σε περισσότερες περιοχές της χώρας.
7. Τέλος να πούμε για την απόφαση των πολεμιστών του Μεσολογγίου να βγουν από την παγίδα θανάτου που είχαν στήσει Οθωμανοί και Αιγύπτιοι, τη μέρα «των Βαγιών», ώστε να γιορτάσουν Μεγάλη Εβδομάδα και Ανάσταση ελεύθεροι, «εκείθε με τους αδελφούς», όπως ωραία το ζωγραφίζει ο Διονύσιος Σολωμός. Η Ελληνική Επανάσταση εμπνεόταν απ’ αρχής από τον Σταυρό και την Ανάσταση του Χριστού. Η ελευθερία των Ελλήνων, και μαζί με αυτή και η ελευθερία άλλων λαών που εμπνεύστηκαν απ’ αυτήν, έχει θεμέλιο την πίστη. Γιατί, όπως καλά το κατάλαβαν οι γενναίοι εκείνοι, αν ο Χριστός και το Ευαγγέλιο δεν μπουν στην «κεφαλή γωνίας» του οικοδομήματος της Ελευθερίας και τη Δημοκρατίας, αυτό που χτίζεται δεν είναι παρά μία ακόμα φυλακή.
8. Το «ένδοξο αλωνάκι» είναι ένα αιώνιο σύμβολο για την δυναμική και επαναστατική πορεία του ανθρώπου προς την ανάκτηση των θεόδοτων αγαθών του, όπως η πολιτική ελευθερία, η ελευθερία από την καταχρηστική εξουσία και την τυραννία αλλοεθνών ή ομοεθνών (σύμφωνα με την προκήρυξη του Υψηλάντη) και τα κοινωνικά τους δικαιώματα, τα “δέοντα και τα αυτάρκη”.
Με την ευχή για αιωνία μνήμη όσων έπεσαν την ηρωική εκείνη μέρα, διακόσια χρόνια πριν, και με τον νου μας στους εκατοντάδες αιχμαλώτους της Εξόδου, εικόνα της αιχμαλωσίας πολλών έως σήμερα, μέσα στη φρίκη των πολέμων, προσευχόμαστε για την ειρήνη του κόσμου, που μόνο με ελευθερία και δικαιοσύνη μπορεί να ριζώσει.
