Από την έντυπη έκδοση της εβδομαδιαίας Αμαρυσίας – 22/08/2026
H κρίση ανάμεσα στις ΗΠΑ και το Ιράν παραμένει χωρίς ορατή διέξοδο, με τα βλέμματα να παραμένουν στραμμένα στα στενά του Ορμούζ. Το κρίσιμο θαλάσσιο πέρασμα, από το οποίο περνά περίπου το ένα πέμπτο των παγκόσμιων φορτίων αργού πετρελαίου και υγροποιημένου φυσικού αερίου, εξακολουθεί να βρίσκεται στο επίκεντρο μιας αντιπαράθεσης που έχει μετατραπεί σε δοκιμασία για ολόκληρη τη διεθνή οικονομία και «ρυθμίζει» αντίστοιχα τις τιμές του πετρελαίου και του φυσικού αερίου σε ολόκληρο τον κόσμο.
Η αισιοδοξία για την έκβαση των διαπραγματεύσεων που εξακολουθούν να βρίσκονται σε εξέλιξη εξανεμίζεται, με τον Ντόναλντ Τραμπ να απειλεί αφενός το Ομάν -το οποίο διεξάγει τις απευθείας διαπραγματεύσεις με το Ιράν- με βομβαρδισμό, εάν κάνει δεκτές τις απαιτήσεις της Τεχεράνης. Αφετέρου απειλεί το ίδιο το Ιράν με σκληρό οικονομικό πόλεμο και αποκλεισμούς εφόσον συνεχίσει να αντιστέκεται στις αξιώσεις του ίδιου του Τραμπ να μετατρέψει την περιοχή γύρω από τα στενά του Ορμούζ σε αμερικανικό έδαφος για να παραμείνουν τα στενά ανοιχτά, όπως υποστηρίζει ότι γίνεται σήμερα με την επέμβαση των ΗΠΑ.
Η αντίφαση
Από τη δική της πλευρά, η Τεχεράνη επιμένει ότι τα στενά παραμένουν κλειστά για τη ναυσιπλοΐα και συνδέει την επαναλειτουργία τους με την αποδοχή από την Ουάσιγκτον συγκεκριμένων όρων μιας προσωρινής συμφωνίας. Η αντίφαση αυτή αποτυπώνει το βασικό πρόβλημα της κρίσης: η κατάσταση στο πεδίο δεν συμβαδίζει με τις πολιτικές δηλώσεις.
Επίσης, στην πράξη η ναυσιπλοΐα έχει περιοριστεί δραματικά. Σύμφωνα με τα τελευταία διαθέσιμα στοιχεία, μόλις έξι πλοία μεταφοράς εμπορευμάτων διέσχισαν τα στενά την περασμένη Τρίτη, έναντι εννέα τη Δευτέρα και περίπου έντεκα κατά μέσο όρο το τελευταίο διάστημα. Την ίδια στιγμή, η κρίση αποκτά ευρύτερη περιφερειακή διάσταση. Τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα ανακοίνωσαν επ’ αόριστον αναστολή των εμπορικών και χρηματοπιστωτικών συναλλαγών με το Ιράν, ύστερα από τις νέες εντάσεις και τις καταγγελίες για πυραυλικές επιθέσεις, τις οποίες η Τεχεράνη αρνείται και οι υποψίες στρέφονται προς την πλευρά των ανταρτών Χούθι της Υεμένης.
Με άλλα λόγια, τα στενά του Ορμούζ δεν είναι απλώς ένα στρατηγικό σημείο του Περσικού Κόλπου. Έχουν μετατραπεί σε μοχλό πίεσης και σε βαρόμετρο της παγκόσμιας οικονομίας ύστερα από τη σύρραξη ΗΠΑ – Ιράν που κλείνει σχεδόν ένα εξάμηνο. Κάθε ημέρα περιορισμένης ναυσιπλοΐας αυξάνει το κόστος μεταφοράς, ενισχύει την αβεβαιότητα στις αγορές και μεγαλώνει τον κίνδυνο μιας νέας ενεργειακής αναστάτωσης. Και το κρίσιμο ερώτημα πλέον δεν είναι μόνο εάν θα ανοίξουν τα στενά, αλλά ποιο τίμημα θα έχει η επαναλειτουργία τους και ποια συμφωνία θα απαιτηθεί για να γίνει αυτό – εφόσον η συμφωνία αυτή περάσει μάλιστα από τη βάσανο Ουάσιγκτον και Τεχεράνης δίχως αντιδράσεις.
