«Έχω κάνει τον προγραμματισμό μου μέχρι τον Δεκέμβριο». Με αυτή τη φράση που είπε στο θερινό δείπνο που είχε με βουλευτές της Ν∆ ο πρωθυπουργός «έκοψε» τη συζήτηση περί πρόωρων εκλογών.
Ήταν ενδεχομένως το μόνο που θα μπορούσε να πει σε μία ιδιαίτερα δύσκολη συγκυρία, καθώς η εσωστρέφεια έχει επιστρέψει στη Ν∆, οι υπουργοί βρίσκονται στα πρόθυρα νευρικής κρίσης και σημαντικά τμήματα της κοινωνίας ετοιμάζονται το φθινόπωρο για δυναμικές αναμετρήσεις με την κυβέρνηση.
Ο Kώστας Καραμανλής φέρεται να αναζητεί διέξοδο, έστω και προσωρινή, μέσω ενός έκτακτου συνεδρίου ή μιας εθνικής συνδιάσκεψης με διευρυμένη ατζέντα με στόχο: να απομονώσει πολιτικά τους «αντάρτες», να διαλύσει τα σενάρια περί ενδεχόμενης μετεκλογικής συνεργασίας με το ΠΑΣΟΚ, να συσπειρώσει την κομματική βάση και να επαναβεβαιώσει τη στήριξή της στο κυβερνητικό πρόγραμμα.
Ωστόσο, ο πρωθυπουργικός σχεδιασμός βασίζεται στη διατήρηση πολύ λεπτών ισορροπιών, καθώς το ενδεχόμενο κάποιο τυχαίο ή μη αναμενόμενο γεγονός που θα επιφέρει ανατροπές, είναι κάτι που κανείς στη γαλάζια παράταξη δεν μπορεί να αποκλείσει. Τα γεγονότα εκείνα που θα μπορούσαν να ανατρέψουν τον σχεδιασμό Καραμανλή και να οδηγήσουν ακόμη και σε πρόωρες εκλογές, είναι τα εξής:
1. Νομοθετικό έργο. Η παραβίαση της «κόκκινης γραμμής» που έχει χαράξει το Μέγαρο Μαξίμου στην περίπτωση που δύο τουλάχιστον βουλευτές επιλέξουν να μην ψηφίσουν ένα νομοσχέδιο.
2. Οι εξελίξεις στην οικονομία. Εάν η κρίση συνεχιστεί, η κυβέρνηση δεν θα μπορέσει να αποφύγει την επιβολή φορολογικών μέτρων. Η κοινωνική ένταση που θα προκληθεί θα είναι μεγάλη και τότε, υπό την πίεση των εργαζομένων αλλά και των βουλευτών της Ν∆, είναι πιθανόν ο πρωθυπουργός να ζητήσει νωπή λαϊκή εντολή.
3. Το απρόοπτο. Πέρυσι ήταν οι καταστροφικές πυρκαγιές στην Ηλεία, τις οποίες η κυβέρνηση δεν μπόρεσε να αντιμετωπίσει. Ο κρατικός μηχανισμός δεν πείθει τους πολίτες ότι είναι σε θέση φέτος να λειτουργήσει πιο αποτελεσματικά, εάν ο μη γένοιτο συμβεί κάτι ανάλογο.
Στο εσωτερικό της Κοινοβουλευτικής Ομάδας της Ν∆, πάντως, δεν αποκλείουν το ενδεχόμενο των πρόωρων εκλογών ακόμη και αν ο κ. Καραμανλής ξεπεράσει τον «κάβο» του χειμώνα.
Η ισχνή κοινοβουλευτική πλειοψηφία των «152», αλλά και οι δυσκολίες που ούτως ή άλλως θα υπάρχουν και τη νέα χρονιά, είναι πιθανόν να ενεργοποιήσουν το σενάριο που προωθούν ακόμη και υπουργοί, περί «διπλών εκλογών» τον Ιούνιο.
Ο πρωθυπουργός μπορεί να αξιοποιήσει τις ευρωεκλογές προκειμένου να καταγραφεί εκεί η διαμαρτυρία των πολιτών για την κυβέρνηση και στις εθνικές εκλογές, που θα τις προκαλέσει να γίνουν ταυτόχρονα, να ζητήσει ανανέωση της λαϊκής εντολής.
Επισημαίνεται, ωστόσο, όταν ο κ. Καραμανλής μιλά δημόσια για προγραμματισμό, αναφέρεται σε μεγάλα κεφάλαια της κυβερνητικής δράσης, όπως είναι η ίδρυση του ταμείου κατά της φτώχειας, το ζήτημα των Σκοπίων, η υπόθεση της Ολυμπιακής και πρωτίστως ο «Καποδίστριας 2», μια διοικητική παρέμβαση που θέλει να προωθήσει το αργότερο μέχρι το τέλος του έτους παρά τα εμπόδια που βάζουν «γαλάζιοι δήμαρχοι».
Ο φετινός Σεπτέμβριος εκτιμάται ότι θα αποτελέσει αφετηρία σημαντικών πολιτικών εξελίξεων και για τη Χαριλάου Τρικούπη. Το ενδεχόμενο πρόωρων εκλογών και οι ευρωεκλογές συνιστούν για το κόμμα της αξιωματικής αντιπολίτευσης δύο κρίσιμους «σταθμούς», που θα κρίνουν με «τελεσίδικο» τρόπο τον βαθμό «αντοχής» του σε μια ίσως νέα εσωκομματική σύγκρουση.
Ο Γιώργος Παπανδρέου είναι αναγκασμένος να «παίξει τα ρέστα του», χωρίς να αποκλείεται και η πιθανότητα της πρόκλησης ενός ισχυρού «σοκ» στο εσωκομματικό πεδίο – που θα προσλάβει χαρακτήρα «επανίδρυσης» και αναγέννησης του κόμματος.
Είναι πασιφανές ότι η ηγεσία θα επιχειρήσει να αξιοποιήσει στο έπακρο την 34η επέτειο από την ίδρυση του ΠΑΣΟΚ και να αποσαφηνίσει επιτέλους το πολιτικό του στίγμα. Σε πρώτη φάση σχεδιάζει πρωτοβουλίες στο πλαίσιο μιας νέας «συμφωνίας με τον λαό», ενώ ευελπιστεί σε… κοινοβουλευτική συνύπαρξη με τον ΣΥΡΙΖΑ στην προσπάθεια αποδόμησης του κυβερνητικού έργου.
Πάντως, η φιλολογία περί συνεργασίας με την Αριστερά φαίνεται πως βλάπτει σοβαρά το ΠΑΣΟΚ, καθώς ολοένα και περισσότερα στελέχη του εμφανίζονται δημόσια με διαμετρικά αντίθετες απόψεις.






































































































