Γράφει ο Άγις Ρακόπουλος, Αρχιπλοιάρχου Ε.Α. Πολεμικού Ναυτικού.
Αμέτρητες σελίδες για μεγάλα χρονικά διαστήματα, έχουν ήδη γραφτεί και θα εξακολουθούν να γράφονται για τον Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν που παραμένει κύριος πρωταγωνιστής την τουρκική πολιτική σκηνή αισίως για δύο δεκαετίες αρχικά ως πρωθυπουργός και εν συνεχεία ως πρόεδρος. Οι πιο προβεβλημένοι αναλυτές και καθηγητές παρουσιάζουν εξηγώντας κάθε λεπτομέρεια, το τι σκέπτεται και τι προετοιμάζει, εκτελώντας συγκεκριμένο σχέδιο σε ραδιοφωνικές και τηλεοπτικές εκπομπές.
Όπως και να το κάνουμε είμαστε τελείως ασυνήθιστοι και απολύτως λογικά, όταν ακούμε την λέξη επίθεση από την άλλη πλευρά του Αιγαίου, να σκεφτούμε ότι αυτή η επίθεση θα είναι φιλίας, όπως όψιμα εμφανίζεται. Έχουμε κατά καιρούς ακούσει το «θα έρθω νύχτα» από τον Τούρκο πρόεδρο, το «θα έρθουν μέρα-νύχτα» που σκέφτονται οι Γκρίζοι Λύκοι αλλά και την στιβαρή αντιπολίτευση, που παρακαλεί τον Τούρκο Πρόεδρο να σωπάσει και να κάνει το αυτονόητο. Με αυτονόητο να νοείται η ανακατάληψη αρκετών νησιών που δήθεν τους έχουμε καταλάβει εδαφικά εμείς. Ναι, ξέρουμε και αναλύουμε τα πάντα. Πολύ εύηχα διαπιστώνεται ότι αφενός διατηρείται η στρατηγική σε βάρος των ελληνικών συμφερόντων και ότι προεκλογικά πρέπει ο Τούρκος πρόεδρος να εμφανιστεί πιο διαλλακτικός κυρίως σε αυτούς που έχει ενοχλήσει και να καταδείξει ότι αποτελεί ασφαλή συνεχιστή της συνεννόησης μεταξύ χωρών για την εξυπηρέτηση των συγκλινόντων τους συμφερόντων. Άρα η συμπαθής πρόσφατη φιλική συμπεριφορά πολλών και υψηλά κυβερνητικών ιθυνόντων αποτελεί μία αναγκαία αλλαγή της τακτικής, αλλά για την εξυπηρέτηση του ίδιου επιχειρησιακού σχεδίου. Η τακτική αυτή αποσκοπεί στην βελτίωση της εικόνας του Προέδρου και του τουρκικού κράτους.
Ένας ψύχραιμος αναλυτής ασφαλώς θα συνδύαζε την όποια ρητορική με την ύπαρξη κινήσεων στο πεδίο που αυξάνουν πράγματι την ένταση ή και πιο συγκαλυμμένα όταν αυτές δεν υπάρχουν μπορούν να αποδοθούν ότι είναι δηλώσεις για εσωτερική κατανάλωση.
Δύο καταφανείς αυτονόητοι συνειρμοί που υποβόσκουν αλλά δεν λέγονται ή καλύτερα δεν φωτίζονται στην πραγματική τους διάσταση έχουν να κάνουν με εμάς και αυτούς. Το πρώτο γεγονός που αφορά εμάς είναι ότι στην μακρά περίοδο διακυβέρνησης Ερντογάν, στην Ελλάδα έχουμε αλλάξει σωρεία κυβερνήσεων, πρωθυπουργών, υπουργών εξωτερικών και άμυνας χωρίς απαραίτητα να εξυπηρετείται σταθερά το ίδιο ασφαλές πλαίσιο. Το δεύτερο γεγονός που αφορά τους Τούρκους είναι ότι για όλη την μακρά περίοδο υφίστανται σύμπνοια εναντίον μας και απλά αλλάζει ο βαθμός του ανθελληνικού μένους.
Το πρώτο γεγονός , λοιπόν, καταδεικνύει ότι δεν μπορούμε και δεν πρέπει από μία μόνον κυβέρνηση να γίνονται αγορές του αιώνα για την αντιμετώπιση μιας πραγματικής απειλής. Η ασυνέχεια της πολιτικής εθνικής άμυνας απλά δεν είναι η σωστή επιλογή. Ίσως γι’ αυτό εμείς παρακολουθώντας τις συνεδριάσεις της Βουλής για τον εκάστοτε προϋπολογισμό βλέπαμε τα κόμματα της αντιπολίτευσης συνήθως να καταψηφίζουν τον προϋπολογισμό εξαιρώντας τις δαπάνες της άμυνας. Σήμερα ατυχώς όχι.
Ακόμη χειρότερα υπάρχουν κόμματα και πρόσωπα από διάφορους πολιτικούς χώρους που με αδιευκρίνιστες συνθήκες και διαπραγματεύσεις έχουν ετοιμότητα συζήτησης των ελληνοτουρκικών θεμάτων, μεταφέροντας στα αρχεία του κράτους και στην διεθνή σκηνή τις μαξιμαλιστικές και σε κάθε περίπτωση πέρα από τις προβλέψεις οιουδήποτε Δικαίου τουρκικές διεκδικήσεις. Κι όμως ακόμη χειρότερα κάποιοι νομίζουν ότι πρέπει να τα βρούμε, αφηρημένα και γρήγορα αδιαφορώντας για το αποτέλεσμα, που θα στηριχθεί στην σύγκριση των συντελεστών ισχύος των δύο χωρών. Οι συντελεστές αυτοί όμως δεν δουλεύονται όσο θα έπρεπε μεθοδικά υπέρ μας διαχρονικά, για να έχουμε ως αποτέλεσμα της όποιας συνεννόησης αυτό που πρέπει και όχι ότι υπολειπόμενο να είναι. Παράλληλα δεν νομίζω πολιτικά και ηθικά, νομότυπα δεν ξέρω, η πρόβλεψη του νομοθέτη για επιπλέον έδρες στο πρώτο κόμμα για να είναι πιο εύκολο να κυβερνηθεί η χώρα ότι δίνει δικαίωμα για ανιστόρητους συμβιβασμούς, που απέχουν από το κοινό μας αίσθημα.
Σε αυτό το σημείο πρέπει να γίνει μια κρίσιμη επισήμανση, κυρίως για όσους πρόχειρα διασπείρουν ότι οι αμυντικές δαπάνες μπορούν να περιμένουν γιατί υπάρχουν πιο σημαντικοί τομείς να δαπανηθούν οι λιγοστοί διαθέσιμοι πόροι και όλο αυτόν τον καιρό σε κάθε περίπτωση δεν έχουμε πάθει και κάτι. Έχουμε πάθει όμως! Με χρονική εκκίνηση την εισβολή στην Κύπρο, που χάθηκε έδαφος και μας δεσμεύει υλικά και ηθικά. Επίσης διαχρονικά η ομονοούσα εναντίον μας Τουρκία υλοποιεί ένα σχέδιο φαινομενικά χαμηλών εντάσεων θίγοντας προσεκτικά και σταδιακά όλο και περισσότερο θέματα κυριαρχίας και δικαιοδοσιών. Δεν πετούν όπου θέλουν, το προσπαθούν όμως, δεν πλέουν όπου θέλουν, αλλά επίσης το προσπαθούν, δεν ψαρεύουν όπου θέλουν αλλά και αυτό το προσπαθούν. Με την δική μας αδυναμία της επέκτασης της Χωρικής μας Θάλασσας στις προβλέψεις του Δικαίου της Θάλασσας υπάρχουν ημέρες με καλή ορατότητα όπου ανεμίζει και φαίνεται η τουρκική σημαία των πολεμικών τους πλοίων από τα ελληνικά νησιά. Με την Χωρική Θάλασσα στα 12 ναυτικά μίλια δεν θα συνέβαινε αυτό. Με την καταχρηστική χρήση των προβλέψεων του Δικαίου της Θάλασσας για την ασφαλή διέλευση τα πολεμικά τους πλοία περιπλανώνται δίπλα στις ακτές οποιουδήποτε νησιού ακόμη και στις ακτές της Αττικής. Παραμένουν οι θαλάσσιες ζώνες αδιευκρίνιστες και εμείς απειλούμεθα, ενώ, σε παιχνίδι κορεσμού, οι τουρκικές αιτιάσεις διαφόρων θεμάτων προβάλλονται σε διάφορους διεθνείς οργανισμούς όπως IMO, ICAO, ΟΗΕ, ΝΑΤΟ και όπου αλλού είναι δυνατό.
Το δεύτερο γεγονός του ανθελληνικού μένους τους, μας υποχρεώνει στην πρόσκτηση ή εκσυγχρονισμό οπλικών συστημάτων με πρόχειρο εσωτερικό διάλογο για τους αριθμούς. Δεν μπορεί π.χ κάποιος να ισχυρίζεται ότι θα είμαστε εντάξει αν πάρουμε 10 μαχητικά ή άλλος 20 ή άλλος 100. Η σωστή απάντηση είναι μία και είναι συνδεδεμένη με το τι ποιότητας και ποσότητας μαχητικά για την περίσταση αλλά και σε μακροπρόθεσμο ορίζοντα μας απειλούν. Δεν είμαστε στο διεθνές στερέωμα μόνοι μας και αγοράζουμε γιατί δεν έχουμε τι άλλο να κάνουμε. Αυτονόητα ό,τι αγοράζεται πρέπει να έχει συνακόλουθα μια πληθώρα συνοδών απαιτήσεων υλικού και δαπανών συντήρησης, εκπαίδευσης με στόχο να είναι απολύτως λειτουργικό και να αποτρέπει σχεδιαστικά αλλά και στην πράξη. Η όποια αναβάθμιση καλό είναι να λαμβάνει υπόψη και τον, συχνά στο περιθώριο, παράγοντα άνθρωπο.
Τελειώνοντας, δεν πρέπει να διαφεύγει το τέχνασμα που είναι σύνηθες στην εξωτερική πολιτική για τοπικές συμμαχίες με κοινό στόχο και για περιορισμένο χρόνο. Γι’ αυτό και φίλος σήμερα , για όποιο διάστημα τον εξυπηρετεί ώστε να μην είναι παντού κακός, ο …κος Ερντογάν.
Εμείς, για να υπάρχει στόχευση αλλά και εξασφάλιση του αποτελέσματος πρέπει όπως κυλά ο χρόνος με ηρεμία ή με εντάσεις ακόμη και με κρίσεις, σταθερά στο παρασκήνιο να μοχθούμε με ομοψυχία και κοινό στόχο για την αναβάθμιση των κύριων συντελεστών «σκληρής ισχύος» όπως η οικονομία, οι ένοπλες δυνάμεις, η πρόσβαση σε υψηλή τεχνολογία και το δημογραφικό. Παρά τις πρόσφατες επιτυχείς συμμαχίες «μαλακής ισχύος» αν οι συντελεστές μας της «σκληρής ισχύος» αυξάνουν και οι σύμμαχοί μας θα μας παίρνουν πιο σοβαρά και οι συμμαχίες μας θα ωριμάζουν περισσότερο και θα προσέρχονται νέοι παίκτες μαζί μας. Το σημαντικότερο όμως είναι η πεποίθηση ότι δεν θα χαριστεί τίποτε στον κακό γείτονα.
