Το σχέδιο για τη χρηματοδότηση της Ελληνικής οικονομίας στην μετά το Ταμείο Ανάκαμψης εποχή παρουσίασε ο αν. υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Νίκος Παπαθανάσης στη διάρκεια εκδήλωσης για τo Εθνικό Πρόγραμμα Ανάπτυξης 2026-2030, που πραγματοποιήθηκε την Τρίτη 21 Ιουλίου στο Ωδείο Αθηνών παρουσία του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη, του αντιπροέδρου της Κυβέρνησης Κωστή Χατζηδάκη, του υπουργού Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Κυριάκου Πιερρακάκη, μελών της κυβέρνησης και βουλευτών, περιφερειαρχών, εκπροσώπων της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, επιμελητηρίων, οργανισμών και φορέων.
Το πρόγραμμα ανέρχεται συνολικά περίπου 23 δισ. ευρώ, εκ των οποίων τα 17,1 δισ. ευρώ αφορούν νέες επενδύσεις, ενώ τα υπόλοιπα 5,8 δισ. ευρώ προορίζονται για την ολοκλήρωση έργων της προηγούμενης περιόδου. Η υλοποίησή του θα πραγματοποιηθεί μέσω 20 τομεακών, 13 περιφερειακών και 4 ειδικών προγραμμάτων, ενισχύοντας τη συμμετοχή της Αυτοδιοίκησης στον αναπτυξιακό σχεδιασμό της χώρας.
Οι εθνικοί πόροι για δημόσιες επενδύσεις προβλέπεται να αυξηθούν σταδιακά από τα 3,3 δισ. ευρώ το 2026 στα 4,2 δισ. ευρώ έως το 2030.
Κατά τη διάρκεια της εκδήλωσης έγινε εξειδίκευση του προγράμματος από την αρμόδια Γενική Γραμματέα Αναπτυξιακού Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων και Εθνικού Προγράμματος Ανάπτυξης Κατερίνα Οικονόμου. Μετά το πέρας της παρουσίασης συνεδρίασε για πρώτη φορά η Επιτροπή Παρακολούθησης του Προγράμματος, με θέμα την περαιτέρω εξειδίκευση των στόχων του ΕΠΑ 2026-2030.
Κυριάκος Μητσοτάκης: «Φυσική συνέχεια του Ταμείου Ανάκαμψης»
Στην ομιλία του ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης ανέφερε ότι το ΕΠΑ αποτελεί το βασικό εθνικό χρηματοδοτικό εργαλείο της επόμενης πενταετίας και θέτει τις βάσεις της αναπτυξιακής στρατηγικής της χώρας έως το 2030, χαρακτηρίζοντάς το ως φυσική συνέχεια του Ταμείου Ανάκαμψης και υποστηρίζοντας ότι η χώρα αποκτά έναν μόνιμο μηχανισμό σχεδιασμού και χρηματοδότησης δημόσιων επενδύσεων με εθνικούς πόρους.
Όπως είπε, η ενίσχυση του προγράμματος με περίπου 23 δισ. ευρώ είναι αποτέλεσμα της βελτίωσης των δημοσιονομικών μεγεθών και της πορείας της ελληνικής οικονομίας τα τελευταία χρόνια.
Ο Κυριάκος Μητσοτάκης στάθηκε επίσης στον ρόλο των περιφερειών, σημειώνοντας ότι αποκτούν μεγαλύτερη συμμετοχή στον αναπτυξιακό σχεδιασμό και περισσότερους πόρους για την υλοποίηση έργων. Υπογράμμισε, ωστόσο, ότι οι παρεμβάσεις θα εντάσσονται σε ενιαίο εθνικό σχεδιασμό, με καλύτερο συντονισμό μεταξύ κεντρικού κράτους και αυτοδιοίκησης. Παράλληλα, έκανε ειδική αναφορά στην ανάγκη μακροπρόθεσμου σχεδιασμού σε κρίσιμους τομείς, όπως οι υποδομές, η διαχείριση των υδάτινων πόρων και η περιφερειακή ανάπτυξη, επισημαίνοντας ότι η χώρα εγκαταλείπει τη λογική των αποσπασματικών χρηματοδοτήσεων και αποκτά ένα σταθερό πλαίσιο προγραμματισμού έως το 2030.
«Σκοπός μας είναι να φτάσει η ανάπτυξη σε κάθε γωνιά της πατρίδας μας, και στους 1.008 ταχυδρομικούς κωδικούς που έχει η χώρα μας. Όχι απλά σε κάθε Περιφέρεια, αλλά σε κάθε γωνιά κάθε Περιφέρειας», τόνισε ο πρωθυπουργός και πρόσθεσε: «Αυτό μπορεί να επιτευχθεί μόνο μέσα από μια στενή συνεργασία μεταξύ των Περιφερειών και της κεντρικής κυβέρνησης. Μια συνεργασία, όμως, η οποία θα μας επιβάλλει όλοι να ενταχθούμε σε ένα πλαίσιο το οποίο θα υπηρετεί σημαντικές εθνικές προτεραιότητες. Θεωρώ, λοιπόν, επιβεβλημένο ότι αυτός ο συντονισμός -για τον οποίο μάλιστα έχουμε και τα θεσμικά εργαλεία για να μπορούμε να τον πετύχουμε με τον καλύτερο δυνατό τρόπο- πρέπει να συνεχίζεται έτσι ώστε να μπορούμε όλοι μαζί, κεντρικό κράτος και Περιφέρειες, να υπηρετήσουμε αυτή την εθνική στρατηγική, με ορίζοντα πενταετίας».
Νίκος Παπαθανάσης: «Θα φτάσει σε κάθε Περιφέρεια και κάθε Δήμο»
Παρουσιάζοντας το ΕΠΑ 2026-2030, ο αν. υπουργός Οικονομικών Νίκος Παπαθανάσης τόνισε ότι αυτό σχεδιάστηκε «ώστε να καλύπτει πραγματικές ανάγκες, να γεφυρώνει χρηματοδοτικά κενά και να υπηρετεί την Εθνική Στρατηγική για Τοπική και Περιφερειακή Ανάπτυξη». Και πρόσθεσε: «Για εμάς η ανάπτυξη αποκτά πραγματική αξία μόνο όταν φτάνει σε κάθε Περιφέρεια, σε κάθε Δήμο και βελτιώνει την καθημερινότητα του πολίτη, όπου κι αν ζει. Και στην κατεύθυνση αυτή, μεταρρυθμίσαμε το θεσμικό πλαίσιο που διέπει το ΕΠΑ, με τον Νόμο 5264/2025 και με ενιαίους κανόνες. Για ταχύτερες διαδικασίες, για καλύτερη αξιολόγηση των έργων, για συστηματικούς ελέγχους με διαφάνεια και λογοδοσία. Γιατί δεν αρκεί το πόσα έργα εντάσσονται. Μας ενδιαφέρει πόσα ολοκληρώνονται, πότε παραδίδονται και τι αλλάζουν στην πραγματική ζωή».
Αναφερόμενος στην κυβερνητική στοχοθεσία για την επόμενη πενταετία, ο Ν. Παπαθανάσης τόνισε: «Θέλουμε στη διαδρομή μας για το 2030 να δημιουργηθούν πολύ περισσότερες από τις 560.000 νέες θέσεις εργασίας που ήδη δημιουργήθηκαν και να μειώσουμε ακόμα περισσότερο από το 8,1% την ανεργία. Θέλουμε να αυξήσουμε πολύ περισσότερο από το 83% τις επενδύσεις, όταν στην Ευρωπαϊκή Ένωση η αντίστοιχη αύξηση ήταν μόλις 4,3%. Να συνεχίσουμε την ενίσχυση της βιομηχανικής παραγωγής, που ενισχύθηκε κατά 22%, έναντι 1,5% στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Να συνεχίσουμε την αύξηση των εξαγωγών και τις άμεσες ξένες επενδύσεις, που πλέον κατευθύνονται περισσότερο σε κλάδους υψηλής προστιθέμενης αξίας για την χώρα. Θέλουμε να ενισχύσουμε ακόμα περισσότερο τις ψηφιακές συναλλαγές μέσω του gov.gr, που από 94 εκατομμύρια το 2020 αυξήθηκαν σε 2,7 δισ. το 2025. Θέλουμε την Ελλάδα ακόμα πιο παραγωγική, πιο εξωστρεφή, πιο ψηφιακή και πιο ανθεκτική».
Κυριάκος Πιερρακάκης: «Αύξηση των εθνικών πόρων για δημόσιες επενδύσεις»
Ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Κυριάκος Πιερρακάκης τόνισε το νέο πρόγραμμα κινητοποιεί συνολικά περίπου 23 δισ. ευρώ, εκ των οποίων 5,8 δισ. ευρώ προορίζονται για την ολοκλήρωση έργων της προηγούμενης προγραμματικής περιόδου, ενώ οι υπόλοιποι πόροι θα χρηματοδοτήσουν νέες επενδύσεις σε ολόκληρη τη χώρα.
Οι χρηματοδοτήσεις θα καλύψουν έργα κοινωνικής συνοχής, υποδομών, μεταφορών, πολιτικής προστασίας και αντιμετώπισης της κλιματικής κρίσης, καθώς και δράσεις ψηφιακού μετασχηματισμού, τεχνητής νοημοσύνης, πράσινης ανάπτυξης, καινοτομίας και ενίσχυσης της ανταγωνιστικότητας των επιχειρήσεων.
Βασικός στόχος είναι η σταδιακή αύξηση των εθνικών πόρων που διατίθενται για δημόσιες επενδύσεις. Όπως ανέφερε ο υπουργός, οι εθνικοί πόροι του προγράμματος δημοσίων επενδύσεων από 1,8 δισ. ευρώ το 2019 αυξάνονται στα 3,3 δισ. ευρώ το 2026 και προβλέπεται να φθάσουν τα 4,2 δισ. ευρώ έως το 2030.
Ο Κ. Πιερρακάκης υπογράμμισε ότι το νέο ΕΠΑ αποτελεί το εργαλείο που θα διασφαλίσει τη συνέχεια των δημόσιων επενδύσεων μετά την ολοκλήρωση του Ταμείου Ανάκαμψης, λειτουργώντας συμπληρωματικά με το ΕΣΠΑ, τα νέα ευρωπαϊκά χρηματοδοτικά εργαλεία και τις Συμπράξεις Δημοσίου και Ιδιωτικού Τομέα.
