«Η μετάδοση της κρίσης είναι σχεδόν αναπόφευκτη. Το πρόβλημα που ξεκίνησε στην περιφέρεια, κινείται τώρα στο κέντρο και ενώ Ισπανία και Ιταλία είναι εκείνες που έχουν κλονιστεί περισσότερο, τα άλλα κράτη είναι σχεδόν βέβαιο πως θα επηρεαστούν στους ερχόμενους μήνες. Αυτό που χρειάζεται είναι πια γνωστό για τα καλά: Έκδοση ευρω-ομολόγων, χρησιμοποιώντας τη συλλογική δανειστική ισχύ της Ε.Ε. και περνώντας τα χαμηλά επιτόκια σε χώρες με ανάγκη, με το συνδυασμό μιας στρατηγικής ανάπτυξης που θα δημιουργήσει τα αναγκαία έσοδα.
Οι μεταρρυθμίσεις είναι αναγκαίες και βρίσκονται σε εξέλιξη. Όμως είναι ανόητο να σκέφτεται κανείς πως οι καρποί αυτών των μεταρρυθμίσεων θα φανούν σύντομα, σίγουρα όχι μέσα στο βραχύ χρονικό ορίζοντα των μυωπικών αγορών ομολόγων.
Αν η Ευρώπη δεν κατορθώσει να επιδείξει την αναγκαία αλληλεγγύη βοηθώντας τις χώρες της βόρειας ακτής της Μεσογείου, αν αυτές οι χώρες βουλιάξουν σε μια παρατεταμένη ύφεση με υψηλά ποσοστά ανεργίας, τότε το ευρωπαϊκό μοντέλο θα έχει απαξιωθεί πλήρως. Χωρίς την Ευρώπη να αποτελεί ένα καλό οικονομικό παράδειγμα, ο δρόμος για μια ειρηνική μετάβαση της Αραβικής Άνοιξης θα είναι πολύ πιο δύσκολος. Η διάσωση του ευρώ -με την παροχή βοήθειας στις περιφερειακές χώρες της ηπείρου- δεν είναι μόνο θέμα γενναιοδωρίας και αλληλεγγύης. Είναι επίσης θέμα ίδιου συμφέροντος», σημείωνε την προηγούμενη εβδομάδα, σε άρθρο του στους New York Times, ο νομπελίστας οικονομολόγος Τζόζεφ Στίγκλιτς, δύο μόλις μέρες πριν από την κρίσιμη έκτακτη σύγκλιση κορυφής των… φερομένων ως ηγετών της Ευρωπαϊκής Ένωσης, για την εξεύρεση λύσης στο πρόβλημα χρέους της ευρωζώνης, που ναι μεν έχει ως αιχμή του δόρατος την «πτωχή» Ελλάδα, πλην όμως απειλεί να τινάξει στον αέρα τις βάσεις του ευρωπαϊκού οικοδομήματος.
Η πανταχόθεν βαλλόμενη Γερμανίδα καγκελάριος Ανγκέλα Μέρκελ φρόντισε εγκαίρως να κρατήσει χαμηλά τον πήχη για τα αποτελέσματα της συνάντησης αυτής. Έχει βεβαίως τους λόγους της, που δεν είναι και τόσο παράλογοι όσο συνήθως θέλουμε να τους εμφανίσουμε στην Ελλάδα.
Η συμμετοχή των ιδιωτών (κυρίως των τραπεζών) στον μηχανισμό διάσωσης της Ευρωζώνης, θα τους έκοβε τη φόρα να δανείζουν ασύστολα και με υψηλά επιτόκια, χωρίς ρίσκο, έχοντας ως «ανάχωμα» τα περιβόητα CDs, τα λεγόμενα ασφάλιστρα κινδύνου. Η υιοθέτηση μιας τέτοιας επιλογής, βέβαια, σε συνδυασμό με το «κούρεμα» του ελληνικού χρέους, θα καθήλωνε για πολλά χρόνια την Ελλάδα εκτός αγορών, εξαρτώμενη αυστηρά από το νοικοκύρεμα του «οίκου» της και την «καλή προαίρεση» των Ευρωπαίων «εταίρων» -big brothers στη συγκεκριμένη περίπτωση. Οι συνέπειες σε ό,τι μας έχει «απομείνει» σε εθνική ανεξαρτησία και δυνατότητα ταχείας ανάκαμψης της οικονομίας (το ταχεία σημαίνει μέσα στην προσεχή πενταετία) «ευδιάκριτες». Μόνο που τα περιθώρια να παζαρέψουμε «κάτι καλύτερο» δεν βρίσκονται καν στο χέρι μας. Γι’ αυτό το κάνουν για λογαριασμό μας ο Αμερικανός πρόεδρος Μπάρακ Ομπάμα και οι ηγέτες των πιο «αδύναμων» εν συγκρίσει με τη Γερμανία, πλην όμως ισχυρών χωρών της ευρωζώνης…
Όσο για την έκδοση ευρω-ομολόγου, μπορεί μεν να δώσει ανάσα στην ευρωζώνη και ειδικότερα στον ευρωπαϊκό Νότο -περιλαμβανομένης της Γαλλίας- πλην όμως θα κάνει πιο ακριβό τον δανεισμό πλεονασματικών χωρών, όπως η Γερμανία, η Ολλανδία κ.λπ. Γι’ αυτό ακριβώς το λόγο η λύση του ευρωπαϊκού «δράματος» χρέους θα έχει πολλά επεισόδια ακόμη, χωρίς να μπορεί να προεξοφλήσει κανείς ότι θα οδηγήσει σε happy end…
Μαρία Ζαρίφη
