Τα Πράσινα Σημεία δεν είναι χωματερές τονίστηκε σε ημερίδα στην Πεύκη όπου παρουσιάστηκε το νέο Εθνικό Μοντέλο Διαχείρισης Απορριμμάτων με επίκεντρο τους Δήμους.
Προ των πυλών οργάνωσης και δημιουργίας ενός νέου Εθνικού Μοντέλου Διαχείρισης Απορριμμάτων με έμφαση τη διαλογή στην πηγή, στους κατά τόπους δηλαδή δήμους όπου και παράγονται τα απορρίμματα (απόβλητα σύμφωνα με τη νέα τους ονομασία στο νέο μοντέλο). Κλειδί στο νέο Εθνικό Μοντέλο Διαχείρισης Απορριμμάτων η ανακύκλωση αλλά και μία σειρά από διαδικασίες με έναν και μόνο στόχο, την απόρριψη σταδιακά όλο και μικρότερου ποσοστού απορριμμάτων από το σύνολο όλων όσων έχουμε σήμερα συνηθίσει να στέλνουμε σε χωματερές. Το νέο μοντέλο ευαγγελίζεται τη δημιουργία θέσεων εργασίων, οικονομίας κλίμακος υπό την έννοια ότι οι Δήμοι θα ελαφρυνθούν σε μία σειρά από έξοδα που περιλαμβάνουν τη διαχείριση των απορριμμάτων με σκοπό να καταλήξουν στις χωματερές. Ταυτόχρονα θα αποκτήσουν τη δυνατότητα μετά από την κατάλληλη επιλογήκαι διαχείριση να πωλούν τα απορρίμματά τους γεγονός που μπορεί να σηματοδοτήσει έσοδα για τους Δήμους αλλά και μακροπρόθεσμα έσοδα για τους δημότες μέσω της μείωσης των δημοτικών τελών. Σαφές πάντως είναι ότι πρόκειται για ένα ιδιαίτερα φιλοπεριβαλλοντικό μοντέλο με έμφαση στην ανακύκλωση και τη δημιουργία Πράσινων Σημείων (συλλογής υλικών που πλέον δεν χρησιμοποιούνται στα νοικοκυριά με στόχο την επαναχρησιμοποίησή τους μετά από σχετική διαδικασία).
Αυτά σε γενικές γραμμές είναι όλα όσα προέκυψαν δια στόματος έμπειρων εισηγητών και ομιλητών που περιέγραψαν τον νέο τρόπο διαχείρισης απορριμμάτων στο οποίο περνά η χώρα καταργώντας το προηγούμενο μοντέλο σε ημερίδα που διοργανώθηκε πρόσφατα στο Δημοτικό Θέατρο Πεύκης. Αναλυτικότερα, για το τοπικό σχέδιο διαχείρισης απορριμμάτων Λυκόβρυσης – Πεύκης επόμενη έκδοση της εφημερίδας.
Στην ημερίδα παρευρέθησαν δήμαρχοι από όμορους Δήμους, εκπρόσωποι της Περιφέρειας, ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας Γιάννης Τσιρώνης δεν κατάφερε τελικά να παραστεί όπως και η περιφερειάρχης Αττικής Ρένα Δούρου που εκπροσωπήθηκε από τον αντιπεριφερειάρχη Βορείου Τομέα Γιώργο Καραμέρο. Στην ημερίδα δεν παρέστη επίσης ο δήμαρχος Αμαρουσίου Γιώργος Πατούλης λόγω απουσίας του στο εξωτερικό για εθνικούς και αυτοδιοικητικούς λόγους ό
πως ο ίδιος εξήγησε μέσω επιστολής του που αναγνώστηκε στην έναρξη της ημερίδας. Αξίζει να αναφέρουμε ότι στην ενημερωτική ημερίδα παρέστησαν περιβαλλοντικές ομάδες από τα σχολεία της πόλης.
Σε ό,τι αφορά τους παρευρισκόμενους δημάρχους, τις εισηγήσεις επιστημόνων και εκπροσώπων φορέων για τον Εθνικό και Περιφερειακό Σχεδιασμό Διαχείρισης Αποβλήτων, τα Πράσινα Σημεία, αλλά και το Τοπικό Σχέδιο Διαχείρισης Αποβλήτων της Λυκόβρυσης – Πεύκης παρακολούθησαν, οι δήμαρχοι Ηράκλειου Νίκος Μπάμπαλος, Κηφισιάς Γιώργος Θωμάκος, Μεταμόρφωσης Μιλτιάδης Καρπέτας, Φιλοθέης Ψυχικού Παντελής Ξυριδάκης, Χαλανδρίου Σίμος Ρούσος, Αγίας Βαρβάρας Γιώργος Καπλάνης, πρώην δήμαρχοι και επικεφαλής δημοτικών παρατάξεων.
Τάσος Μαυρίδης – δήμαρχος Λυκόβρυσης – Πεύκης
«Αναμένουμε το νέο θεσμικό πλαίσιο για να προχωρήσουμε στο νέο μοντέλο διαχείρισης απορριμμάτων»
Την ημερίδα άνοιξε με καλωσόρισμα ο δήμαρχος της πόλης Τάσος Μαυρίδης επισημαίνοντας ότι πρωταρχικός στόχος είναι η μείωση των απορριμμάτων και η αξιοποίηση των ανακυκλώσιμων υλικών. Ήδη όπως είπε, από το 2013 έχει εκπονηθεί σχέδιο πιλοτικής εισαγωγής της οικιακής κομποστοποίησης στο Δήμο Λυκόβρυσης – Πεύκης και έχει υποβληθεί πρόταση χρηματοδότησης από το ΕΣΠΑ. «Αναμένουμε», εξήγησε, «το αντίστοιχο θεσμικό πλαίσιο, που θα αντιμετωπίζει τα απόβλητα ως έναν εν δυνάμει πόρο και θα ελαχιστοποιεί τη διάθεσή τους στο έδαφος».
Συνοπτικά όλοι σχεδόν οι ομιλητές τόνισαν ότι το νέο μοντέλο της Αποκεντρωμένης Διαχείρισης Αποβλήτων (ο νέος όρος για τα απορρίμματα) δίνει έμφαση στη διαλογή στην πηγή (Δήμοι). Έτσι, έως το 2020, θα πρέπει να επιτευχθεί άμεση εκτροπή στην πηγή των βιοαποβλήτων 30% – 40%, ενώ θα πρέπει να ενισχυθεί το σύστημα διαλογής στην πηγή των ανακυκλώσιμων στο 60% με 70%. Στόχος όπως διατυπώθηκε είναι η δημιουργία μίας εθνικής οικονομίας και κοινωνίας με μηδενικά απόβλητα που θα τα μετατρέπει σε πόρους. Όπως μάλιστα τόνισε ο Δημήτρης Παπασωτηρίου, υπεύθυνος Τμήματος Marketing & Επικοινωνίας με ΟΤΑ της Ελληνικής Εταιρείας Αξιοποίησης Ανακύκλωσης, το 57% των συμμετεχόντων σε σχετική έρευνα είναι ικανοποιημένοι από το σημερινό σύστημα ανακύκλωσης και το 95% πηγαίνει στον μπλε κάδο τα σχετικά απορρίμματα τουλάχιστον μια φορά την εβδομάδα.
Γιώργος Καραμέρος – αντιπεριφερειάρχης Βορείου Τομέα
«Τα υλικά που θα συλλέγονται στα Πράσινα Σημεία είναι χρήματα δεν είναι σκουπίδια»
Στο εναρκτήριο καλοσώρισμα του ο Γιώργος Καραμέρος έκανε λόγο για την αναγκαιότητα της οικονομίας της ανακύκλωσης. Ταυτόχρονα, αναφερόμενος στις περιβαλλοντικές ομάδες των σχολείων της πόλης που παρευρίσκονταν στην ημερίδα σημείωσε: «Είναι ιδιαίτερα σημαντικό για τις νέες γενιές να μάθουν ότι τα αστικά στερεά απόβλητα δεν χρειάζεται να καταλήγουν στις χωματερές. ΄Οταν αυτά τα παιδιά μεγαλώσουν και βγουν στην αγορά εργασίας και δημιουργήσουν οικογένειες θα ζουν σε μία τελείως διαφορετική κοινωνία, σε μία κοινωνία που δεν θα ρυπαίνει καθώς την πλειονότητα των απορριμάτων της θα την ρίχνει πίσω στην κατανάλωση δημιουργώντας ταυτόχρονα οικονομίες κλίμακος». Ο αντιπεριφερειάρχης τόνισε επίσης ότι πρέπει να γίνει ευρύτερα κατανοητό ότι τα Πράσινα Σημεία δεν είναι χωματερές! Αντίθετα, είναι χώροι διαλλογής, χώροι εργασίας, χώροι όπου συγκεντρώνονται μία σειρά από υλικά που πλέον δεν αξιοποιούνται στα νοικοκυριά, μεγαλύτερα ή μικρότερα σε όγκο, από το χαρτί και το μέταλλο έως τις πολυθρόνες και τα πάλαι ποτέ αυτά σκουπίδια λέγονται πλέον απόβλητα και μέσα από την κατάλληλη διαδικασία ανακυκλώνονται και ρίχνονται στην επαναχρησιμοποίηση. Ο απευθυνόμενος στις νεαρότερες ηλικίες του ακροατηρίου της ημερίδας τόνισε εμφατικά: «Ήρθε πλέον η εποχή που η ουτοπία μπήκε στις ράγες!».
Ειδικότερα, ο αντιπεριφερειάρχης τόνισε για την εκδήλωση: «Συγχαίρω την διοίκηση του Δήμου και τον κ. Μαυρίδη για την πρωτοβουλία της διοργάνωσης της εκδήλωσης. Σήμερα ξεκαθαρίστηκε και στους πιο δύσπιστους ότι τα πράσινα σημεία δεν είναι χωματερές αλλά μικρά κέντρα ανακυκλώσιμων υλικών χωρίς οσμές και όχληση. Για τον ΠΕΣΔΑ και τα πράσινα σημεία στον Βόρειο Τομέα ο αντιπεριφερειάρχης σημείωσε: «Δρομολογήσαμε και χρηματοδοτούμε στον βόρειο τομέα 4 περιφερειακά μικρά πράσινα σημεία σε Αγία Παρασκευή, Μεταμόρφωση, Λυκόβρυση, Πεντέλη. Ενδιαφέρονται επίσης Κηφισιά και Παπάγος. Κάνω έκκληση σε όσους για μικροπολιτικό συμφέρον τριγυρνούν στις γειτονιές και χτυπούν τις πόρτες λέγοντας «Σας φέρνουν τα σκουπίδια στη γειτονιά σας» να σταματήσουν να το κάνουν. Χώροι ενός στρέμματος που θα επεξεργάζονται προσωρινά π.χ. πλαστικό, χαρτί ή αλουμίνιο και όχι οργανικά, δεν ενοχλούν, δεν βρωμίζουν. Πολλώ δε μάλλον όταν θα είναι και μακριά από σπίτια, ΣΕ ΒΙΟΠΑ κλπ. Αυτή η προσπάθεια δεν είναι των Οικολόγων, των Δεξιών ή των Αριστερών, αλλά ανήκει σε όλους. Τους καρπούς της θα τους γευτούν όλοι. Τα πράσινα σημεία θα φέρουν θέσεις εργασίας και χρήματα στους Δήμους που τώρα αντί να πληρώνονται, πληρώνουν.
Επί παραδείγματι (απευθυνόμενος στους παρόντες μαθητές) συγκεντρώνουμε αυτές τις μέρες υλικά για τους πρόσφυγες και ψάχνουμε κούτες για την αποθήκευση που κοστίζουν στην αγορά από 0,70 λεπτά έως 1,5 ευρώ η μία. Φυσικά και επαναχρησιμοποιούμε κούτες. Δεν αγοράζουμε νέες. Αυτό είναι ένα παράδειγμα πως είναι πρακτικά σε μεγάλη κλίμακα ο περιφερειακός σχεδιασμός. Ανακυκλώνουμε τα υλικά σε τοπικό επίπεδο με την βοήθεια των πολιτών, σε όφελος των Δήμων, πετάμε λιγότερα έως τίποτα στους ΧΥΤΥ. Τα υλικά είναι χρήματα δεν είναι σκουπίδια. Το 1,5 εκατομμύριο που εντάχθηκε στον προϋπολογισμό της Περιφέρειας για πράσινο σημείο στον Δήμο Λυκόβρυσης Πεύκης μπορεί να αξιοποιηθεί και διαπιστώνω σήμερα από το κλίμα και τις τοποθετήσεις ότι μπορούμε αν βρούμε λύσεις και όχι προβλήματα για κάθε λύση.
Ιωάννης Κωνσταντίνου
Το Εθνικό Σχέδιο για την Αποκεντρωμένη Διαχείριση Απορριμμάτων
Χημικός Μηχανικός στέλεχος του υπουργείου Περιβάλλοντος & Ενέργειας, ο Ιωάννης Κωνσταντίνου ήταν ένας από τους κύριους ομιλητές της ημερίδας που εξέφρασε την εθνική πολιτική της χώρας για τα απόβλητα. Συγκεκριμένα, οι στόχοι της χώρας έως το 2020 είναι:
– Τα κατά κεφαλή παραγόμενα απόβλητα να έχουν μειωθεί δραστικά.
– Η προετοιμασία προς επαναχρησιμοποίηση και η ανακύκλωση με χωριστή συλλογή ανακυκλώσιμων – βιοαποβλήτων να εφαρμόζεται στο 50% του συνόλου των Αστικών Στερεών Αποβλήτων /ΑΣΑ.
– Η ανάκτηση ενέργειας να αποτελεί συμπληρωματική μορφή διαχείρισης, όταν έχουν εξαντληθεί τα περιθώρια κάθε άλλου είδους ανάκτησης.
– Η υγειονομική ταφή να αποτελεί την τελευταία επιλογή και να έχει περιοριστεί σε λιγότερο από το 30% του συνόλου των ΑΣΑ.
Για τους σκοπούς αυτούς η χώρα προχωρά στην κατάρτιση εθνικού στρατηγικού σχεδίου στο οποίο η χωριστή συλλογή των βιοαποβλήτων αποτελεί το πρωταρχικό βήμα του νέου συστήματος διαχείρισης.
Ανδρέας Πανταζόπουλος
Όταν οι Δήμοι εμπορεύονται τα απορρίμματά τους
Η πλειονότητα (94%) των Δήμων Αττικής έχει υποβάλει Τοπικά Σχέδια Διαχείρισης Αποβλήτων (ΤΣΔΑ) στον ΕΔΣΝΑ, τόνισε ο Ανδρέας Πανταζόπουλος ειδικός συνεργάτης του Ειδικού Διαβαθμιδικού Συνδέσμου Νομού Αττικής (ΕΔΣΝΑ). Το κύριο πρόβλημα στην αξιολόγηση των ΤΣΔΑ ήταν η ανομοιομορφία της δομής και των όρων που χρησιμοποίησαν. Κάθε Δήμος περιέγραφε με τον δικό του τρόπο τι εννοεί Πράσινο Σημείο, υπερθεμάτισε για να κάνει λόγο για τα ζητήματα χωροθέτησης αυτών: «Δήμοι που δεν έχουν διαθέσιμους χώρους δηλώνουν αδυναμία ανάπτυξης εγκαταστάσεων. Οι Δήμοι αυτοί επιθυμούν την ανάπτυξη μικρών εγκαταστάσεων και συνεργασία με όμορους Δήμους. Ταυτόχρονα, συναντήσαμε Δήμους που διαθέτουν χώρους (η πλειονότητα) αλλά δηλώνουν αδυναμία εκμετάλλευσής τους λόγω έλλειψης ή δυσκολίας της διαδικασίας αδειοδοτήσεων», τόνισε ο κ. Πανταζόπουλος.
Ως μείζον πρόβλημα από τα ΤΣΔΑ και τις συναντήσεις του ΕΔΣΝΑ με τα στελέχη των ΟΤΑ, προκύπτει η χρηματοδότηση των εγκαταστάσεων και του ηλεκτρομηχανολογικού εξοπλισμού, ενώ βασικός προβληματισμός των Δήμων αποτελεί το ανθρώπινο δυναμικό που απαιτείται για την επάνδρωση των εγκαταστάσεων (προσλήψεις και κόστος αυτών). Τέλος, ο Ανδρέας Πανταζόπουλος αναφέρθηκε στις δράσεις του υπουργείου Εσωτερικών και Διοικητικής Ανασυγκρότησης που επικεντρώνονται: α) στο δικαίωμα πώλησης από τους ΟΤΑ Α’ και Β’ βαθμού και των νομικών τους προσώπων απευθείας στην αγορά, των απορριμμάτων – προϊόντων που προκύπτουν από την εφαρμογή των ΤΣΔΑ, β) στην άρση του ορίου κατανάλωσης καυσίμων από τα οχήματα που λειτουργούν στην αποκομιδή και γ) στη δυνατότητα παροχής ανταποδοτικού οφέλους από τους Δήμους στους δημότες που θα υιοθετήσουν το νέο μοντέλο.
