Το Cine-Δράση συνεχίζει τις προβολές του την Πέμπτη 9 Νοεμβρίου στις 20.15 στο ΤΥΠΕΤ (Υμηττού και Πλαταιών) με την ταινία «Παράλληλες μητέρες».
Πρόκειται για μια δημιουργία του Pedro Almodóvar στην 7η δεκαετία της ζωής του- την κατά τεκμήριο πιο ώριμη περίοδο της δουλειάς του. Μια ολοκληρωμένη, μεστή και απολαυστική ταινία, από τις καλύτερες των τελευταίων χρόνων, γεμάτη συγκίνηση, σαρκασμό και ανατροπές. Μια ιστορία για προγόνους και απογόνους, για την πατρίδα, την αλληλεγγύη και την προσφορά, για την αλήθεια του ιστορικού παρελθόντος και την προσωπική αλήθεια κάθε ήρωα του, για την ταυτότητα, τη μητρότητα και τη γυναίκα την οποία εδώ αναδεικνύει σε θεματοφύλακα της ιστορικής μνήμης. Μια στιλιστική, θεματική, αισθητική αποθέωση των εμμονών του, αλλά και η πιο κοινωνική και ευθέως πολιτική ταινία του.
Η υπόθεση
Σύμφωνα με το σενάριο δύο ανύπαντρες γυναίκες η κάθε μία με δική της προέλευση και διαφορετική διαδρομή γνωρίζονται στο μαιευτήριο όπου γενούν την ίδια μέρα. Και οι δύο δεν είχαν προγραμματίσει τις εγκυμοσύνες τους, και οι δύο είναι εκεί χωρίς τους πατεράδες των μωρών τους. Τα ελάχιστα λόγια που θα ανταλλάξουν τις ώρες πριν και μετά τον τοκετό θα δημιουργήσουν έναν στενό δεσμό ανάμεσα τους, ο οποίος αναπτύσσεται, αλλάζει χαρακτήρα και περιπλέκεται, επηρεάζοντας καθοριστικά τις ζωές τους. Η Άνα, η νεότερη που βρίσκεται ένα χρόνο πριν την ενηλικίωση, είναι τρομαγμένη για αυτό που της συμβαίνει. Δεν θέλει το παιδί-καρπό μιας οδυνηρής σεξουαλικής εμπειρίας. Η άλλη, η Τζάνις, φωτογράφος μόδας, είναι μια αρχετυπικά αλμοδοβαρική ηρωίδα. Είναι ώριμη, θέλει να κρατήσει και να μεγαλώσει μόνη το παιδί γιατί «είναι παράδοση στην οικογένειά της οι γυναίκες να ανατρέφουν μόνες τα παιδιά τους». Το παιδί είναι καρπός της σχέσης της με έναν παντρεμένο ανθρωπολόγο από τον οποίο έχει ζητήσει να τη βοηθήσει να ανακαλύψει τον ομαδικό τάφο με τα πτώματα εκτελεσθέντων Δημοκρατικών του Εμφυλίου. Είναι αταλάντευτη στην επιθυμία της να γίνει εκταφή και αναγνώριση των νεκρών προγόνων εξ ονόματος του χωριού στο οποίο μεγάλωσε. Έχει τη διαίσθηση ότι ανάμεσα σε αυτούς είναι και ο παππούς της.
Λίγους μήνες μετά τον τοκετό και με αφορμή μια τυχαία παρατήρηση για τα φυσιογνωμικά χαρακτηριστικά του βρέφους, η Τζάνις θα ανακαλύψει ότι δεν είναι η βιολογική μητέρα του μωρού με το οποίο έφυγε από τα μαιευτήριο. Αναζητά την άλλη γυναίκα με το φόβο ότι έχει γίνει ένα τεράστιο λάθος. Στην πορεία προστίθενται μία τραγική απώλεια, ένας λεσβιακός έρωτας, αλλεπάλληλα τεστ DNA, το συλλογικό τραύμα του ισπανικού εμφυλίου πολέμου, οι νεκροί που ζητούν τη λύτρωση μέσα από την ιστορική δικαίωση, οι ζωντανοί που ψάχνουν τις απαντήσεις.
Η μούσα Penelope Cruz
Δύο χρόνια μετά το αυτοαναφορικό «Πόνος και Δόξα» ο Almodovar επιστρέφει με την μούσα του Penelope Cruz σε θεματικές που αγάπησε και άλλες που δεν μας είχε συνηθίσει μέχρι τώρα. Οι «Παράλληλες Μητέρες» του είναι μια επιστροφή στην έννοια της μητρότητας που άλλοτε ανοικτά και άλλοτε υπαινικτικά απασχολούσε τις ταινίες του, με κυρίαρχη την «Όλα για την Μητέρα μου».
Για μια ακόμα φορά αποδεικνύει ότι είναι εξαιρετικός αφηγητής ιστοριών, γράφει και σκηνοθετεί με συναίσθημα, αγαπά τους χαρακτήρες του, τους αναπτύσσει ολοκληρωμένα και αναδεικνύει με τον καλύτερο δυνατό τρόπο τους ηθοποιούς του συχνούς ή σπάνιους, γνωστούς ή αγνώστους. Η πλοκή εξελίσσεται διαρκώς καθώς κυλάει η ιστορία του, όπως γίνεται περίπου στα αστυνομικά έργα, κρατώντας αμείωτο το ενδιαφέρον του θεατή. Η διαφορά με προηγούμενες ταινίες του είναι ότι εδώ δεν διστάζει να γίνει πιο ανοιχτά πολιτικός, μιλώντας για το ιστορικό τραύμα, για τον φασισμό, το καθεστώς του Φράνκο και τα εγκλήματα που διαπράχθηκαν εκείνη την περίοδο, για ενοχές και ανοιχτές πληγές που ακόμα και σήμερα ταλανίζουν τους Ισπανούς πολίτες, ανάλογα με τη θέση που είχαν πάρει οι πρόγονοί τους εκείνα τα ταραγμένα χρόνια. Άλλωστε, το φασιστικό καθεστώς της Ισπανίας ήταν ένα από τα μακροβιότερα στον κόσμο, συνετρίβη μόλις την δεκαετία του 1970, χωρίς ποτέ να αποδοθούν ευθύνες.
Σήμερα σχεδόν 5 δεκαετίες μετά την κατάρρευση του πληθαίνουν οι φωνές που απαιτούν απόδοση δικαιοσύνης. Προφανώς αυτές οι κοινωνικές διεργασίες εκφράζονται στο φιλμ.
Όπως λέει και ο ίδιος ο σκηνοθέτης: «Η υποπλοκή για τους μαζικούς τάφους από την εποχή του Φράνκο είναι πολύ σημαντική για μένα. Στα πρώτα προσχέδια του σεναρίου είχε μεγαλύτερη έκταση αλλά ήταν κάτι τόσο δυνατό που κατέληξε να επισκιάζει τα πάντα γύρω της. Έτσι αποφάσισα να δώσω μεγαλύτερη έμφαση στην ιστορία της Τζάνις και της Άνα και να αφήσω το άνοιγμα του τάφου για το τέλος.
Ελπίζω η ταινία αυτή να συμβάλει στην ευαισθητοποίηση σχετικά με ένα ζήτημα που είναι ιδιαίτερα κρίσιμο και επιτακτικό για την Ισπανία. Χειρίστηκα το ζήτημα με όσο το δυνατόν μεγαλύτερη ευαισθησία γιατί δεν είχα σκοπό να ξεκαθαρίσω τους λογαριασμούς μου με την ιστορία, όπως ακριβώς οι συγγενείς των θυμάτων δε ζητούν τίποτα παραπάνω από μια ταφόπλακα για να βάλουν το όνομα του αγαπημένου τους προσώπου και ένα σημείο για να τα θάψουν. Είναι κάτι που η ισπανική κοινωνία τούς χρωστάει, ένα επιτακτικό χρέος. Παρά τις δραματικές καταστάσεις του παρελθόντος και του εμφυλίου, η ταινία στοχεύει στην ανακούφιση και το συναίσθημα. Δεν υπάρχει διάθεση για εκδίκηση ή ξεκαθάρισμα λογαριασμών στις μαρτυρίες».
Αξιοσημείωτο είναι το γεγονός ότι για πρώτη φορά στη θεματολογία του σκηνοθέτη οι «Παράλληλες Μητέρες» αντιμετωπίζουν διαφορετικά, σχεδόν αποκαθιστούν το ρόλο του αντρικού φύλου. Εδώ ο άντρας δεν είναι πλέον υποχείριο των γυναικών, δεν κινείται στη σκιά τους, αλλά γίνεται μοχλός που κινεί τα νήματα της ιστορίας. Τόσο ο πατέρας της Άνα, που αν και αποξενωμένος από την κόρη του, τη βοηθά να αντιμετωπίσει την αθέλητη εγκυμοσύνη της χωρίς να προκύψει σκάνδαλο, όσο και εραστής της Τζάνις λειτουργούν ως εκφραστές της λογικής. Ιδίως ο δεύτερος συμμετέχει ενεργά στην ομάδα-οικογένεια που δημιουργούν οι γυναίκες γύρω του και προσπαθεί να ικανοποιήσει την απαίτηση της Τζάνις για τη διαλεύκανση ενός εγκλήματος.
Οι συντελεστές
Με ένα ολόκληρο επιτελείο από γνώριμες και μη μορφές του σινεμά, μεταξύ των οποίων η πάντα έτοιμη να κλέψει την παράσταση Rossy de Palma με την βοήθεια της μουσικής επένδυσης του Alberto Iglesias και της ατμοσφαιρικής φωτογραφίας του José Luis Alcaine ο Almodovar κάνει τελικά μια απολαυστική ταινία και φέρνει δάκρια στα μάτια του θεατή. Η Penelope Cruz, στον πιο απαιτητικό ρόλο της καριέρας της, δίνει τα πάντα και εξασφαλίζει μια από τις καλύτερες ερμηνείες της. Δίκαια απέσπασε το Βραβείο Καλύτερης Γυναικείας Ερμηνείας στη Βενετία. Αποκάλυψη της ταινίας και εξίσου καλή ερμηνευτικά είναι η νεαρή Milena Smit, που ενσαρκώνει με αθωότητα έναν εντελώς διαφορετικό πόλο μητρότητας από αυτόν της Cruz. Η Aitana Sánchez-Gijón υποδύεται με φινέτσα και δραματικότητα το ρόλο της εγωίστριας και ακατάλληλης μητέρας της Άνα.
Ισπανία, Γαλλία, Δραματική, 2021. Διάρκεια: 120’. Σενάριο-Σκηνοθεσία: Pedro Almodóvar. Πρωταγωνιστούν: Penélope Cruz, Milena Smit, Israel Elejalde, Aitana Sánchez-Gijón, Rossy de Palma, Julieta Serrano, Auria Contreras.
