Οι πολύπλευρες αιτίες εμφάνισης του καρκίνου του δέρματος, οι δυνατότητες έγκαιρης πρόληψης και θεραπείας καθώς και η έλλειψη επαρκούς νομοθετικού πλαισίου προς προστασία των εργαζομένων από την υπερβολική έκθεση στην υπεριώδη ακτινοβολία, ήταν μερικά από τα ζητήματα που αναδείχθηκαν στη διαδικτυακή επιστημονική ημερίδα της Ελληνικής Ομοσπονδίας Καρκίνου – ΕΛΛΟΚ για τον καρκίνο του δέρματος, με τίτλο: «Φροντίζω το Δέρμα μου – Κάνω τον Ήλιο φίλο!», η οποία διεξήχθη την Πέμπτη 3 Ιουνίου 2021.
Ενημέρωση και Ευαισθητοποίηση
Η ημερίδα υλοποιήθηκε στο πλαίσιο της εκστρατείας που πραγματοποιεί για 4ο συνεχόμενο χρόνο η ΕΛΛΟΚ για την ενημέρωση και ευαισθητοποίηση του κοινού σχετικά με τους κινδύνους που ενέχει η υπερβολική -και χωρίς μέτρα προφύλαξης- έκθεση στην υπεριώδη ακτινοβολία και είχε στόχο να αναδείξει την ανάγκη αναγνώρισης από την Πολιτεία ως επαγγελματικής ασθένειας, των καρκίνων του δέρματος σε εργαζόμενους που εκτίθενται στην υπεριώδη ακτινοβολία λόγω επαγγέλματος.
Παράλληλα, τιμώντας την Παγκόσμια Ημέρα Επιβιωσάντων από Καρκίνο, η οποία κάθε χρόνο είναι την 1η Κυριακή του Ιουνίου (φέτος 6 Ιουνίου), η κ. Παρασκευή Μιχαλοπούλου, μέλος του ΔΣ της ΕΛΛΟΚ και πρόεδρος του Πανελλήνιου Συλλόγου Γυναικών με καρκίνο του μαστού, αναφέρθηκε στις πολύ μεγάλες δυσκολίες και προκλήσεις που αντιμετωπίζουν, καθημερινά, εκατομμύρια επιβιώσαντες από καρκίνο στον κοινωνικό, οικονομικό και επαγγελματικό τους περίγυρο και στην ανάγκη άμεσης υιοθέτησης ενός συντονισμένου ολιστικού σχεδίου, με στόχο την ομαλή επανένταξή τους στην κοινωνία και την εργασία.
Ο καθηγητής Δερματολογίας – Αφροδισιολογίας και διευθυντής Α’ Πανεπιστημιακής Κλινικής ΕΚΠΑ στο Νοσοκομείο «Α. ΣΥΓΓΡΟΣ» Αλέξανδρος Στρατηγός, παρουσίασε τους βασικούς τύπους καρκίνων του δέρματος, ο οποίος αποτελεί πλέον ένα καίριο πρόβλημα Δημόσιας Υγείας, παγκοσμίως, αφού παρουσιάζει, ανησυχητικά, αυξητικές τάσεις τις τελευταίες δεκαετίες ενώ αναφέρθηκε στην έλλειψη μητρώων καταγραφής καρκίνων του δέρματος στην Ελλάδα, γεγονός που προκαλεί σοβαρά εμπόδια σε όλα τα στάδια αντιμετώπισής του και δυσχεραίνει σοβαρά τη δυνατότητα υιοθέτησης ενός αποτελεσματικού εθνικού στρατηγικού σχεδίου.
Εθνικό Σχέδιο Δράσης
Ο κ. Στρατηγός υπογράμμισε την άμεση ανάγκη ένταξης του καρκίνου του δέρματος σε ένα συνολικό Εθνικό Σχέδιο Δράσης Αντιμετώπισης του Καρκίνου, το οποίο θα έχει στόχο τη μείωση της συχνότητας και της θνησιμότητας των μελανωμάτων και του καρκίνου του δέρματος και την ευαισθητοποίηση για πρόληψή τους μέσω της υιοθέτησης συγκεκριμένων συμπεριφορών και κανόνων προστασίας.
Στον ρόλο της ηλιακής ακτινοβολίας ως γενεσιουργό αιτία καρκίνων και μελανωμάτων και ως επαγγελματικό κίνδυνο αναφέρθηκε στην ομιλία του ο πρόεδρος του Τμήματος Δερματολογίας του Πανεπιστημίου του Όσναμπρικ της Γερμανίας, καθηγητής Swen Malte John. Ο κ. Malte John υπογράμμισε ότι οι εργαζόμενοι σε ανοιχτούς χώρους, κινδυνεύουν δύο με τρεις φορές περισσότερο να αναπτύξουν καρκίνους δέρματος ή μελανώματα, προσθέτοντας ότι ένας στους έξι Ευρωπαίους αναμένεται να παρουσιάσουν συμπτώματα καρκίνου του δέρματος και μελανώματος με κύρια αιτία την έκθεση στις υπεριώδεις ακτινοβολίες. Επιπροσθέτως, ο κ. Malte John αναφέρθηκε στην έλλειψη νομοθετικού πλαισίου για την προστασία των εργαζομένων από την ηλιακή ακτινοβολία στην ΕΕ με μόλις επτά χώρες, πανευρωπαϊκά, να έχουν υιοθετήσει σχετική προστατευτική νομοθεσία, η οποία, όμως, εφαρμόζεται με προσκόμματα και αποσπασματικά. Τέλος, υπογράμμισε την ανάγκη δράσεων σε εθνικό και ευρωπαϊκό επίπεδο και στα πλαίσια του νέου Ευρωπαϊκού Σχεδίου Δράσης για την Αντιμετώπιση του Καρκίνου για την κατάλληλη καταγραφή των συμπτωμάτων και την υιοθέτηση επαρκούς και αποτελεσματικής νομοθεσίας για εκατομμύρια εργαζόμενους που εκτίθενται καθημερινά στις υπεριώδεις ακτινοβολίες.
Στην τεράστια αύξηση των καρκίνων του δέρματος σε παγκόσμιο επίπεδο αλλά και στη χώρα μας εστίασε στην ομιλία της η αναπληρώτρια καθηγήτρια Δερματολογίας- Αφροδισιολογίας, Β’ Δερματολογικής Κλινικής ΑΠΘ & Νοσοκομείου Παπαγεωργίου κ. Μυρτώ Τρακατέλλη, αναφέροντας ότι ο ένας στους τρεις νέους καρκίνους αφορούν στο δέρμα, δεδομένο που τους έχει μετατρέψει επί της ουσίας σε μια υποτιμημένη σύγχρονη πανδημία. Η κ. Τρακατέλλη παρουσίασε τους βασικούς παράγοντες εμφάνισης των καρκίνων του δέρματος, τους βασικούς τύπους τους και τους βασικούς τρόπους πρόληψης ενώ αναφέρθηκε και στο μείζον και μακροχρόνιο ζήτημα της έλλειψης αξιόπιστων δεδομένων και στοιχείων καθώς και στις αιτίες υποτίμησης των πραγματικών αριθμών των περιστατικών εμφάνισης καρκίνων του δέρματος.
Το υφιστάμενο νομοθετικό πλαίσιο για την ασφάλεια και την εργασία στην Ελλάδα και την Ευρώπη παρουσίασε στην εισήγησή του ο Δρ. Γεώργιος Γουρζουλίδης, Ακτινοφυσικός του Τμήματος Κέντρου Έρευνας Μετρήσεων Βλαπτικών Παραγόντων για την ΥΑΕ του υπουργείου Εργασίας & Κοινωνικών Υποθέσεων & του Εργαστηρίου Φωτοτεχνίας της Σχολής Ηλεκτρολόγων Μηχανικών ΕΜΠ. Ο κ. Γουρζουλίδης ανέφερε ότι η ΕΕ χάνει, ετησίως, ένα 3-4% του συνολικού της ΑΕΠ λόγω των εργατικών ατυχημάτων και των επαγγελματικών ασθενειών, με τον καρκίνο του δέρματος να αποτελεί την βασική αιτία επαγγελματικών θανάτων (53%). Παρά την ύπαρξη του Στρατηγικού Πλαισίου της ΕΕ για την Υγεία και την Ασφάλεια στην Εργασία (2014-2020), τη σχετική Εθνική Στρατηγική της Ελλάδας (2016-2020) αλλά και την ύπαρξη νομοθεσίας από το 2012 στη χώρα μας, σύμφωνα με την οποία οι υπεριώδεις ακτινοβολίες αναφέρονται ως παράγοντας εμφάνισης καρκίνου του δέρματος, οι προκλήσεις και τα εμπόδια που πρέπει να ξεπεραστούν παραμένουν ακόμα πολύπλευρα και υψηλά. Ο κ. Γουρζουλίδης πρόσθεσε ότι για να επιτευχθεί αποτελεσματική προστασία των εργαζομένων, απαιτείται η συνεργασία εργοδοτών – εργαζομένων και η ενδυνάμωση των πολιτικών και μέτρων πρόληψης των εργατικών ατυχημάτων και των επαγγελματικών ασθενειών, όπως και η καλλιέργεια νοοτροπίας πρόληψης των επαγγελματικών κινδύνων.
Τη βιωματική τους εμπειρία με τον καρκίνο του δέρματος, ανέπτυξαν η κ. Σοφία Ζηνόβιεφ συγγραφέας και ο κ. Σαραφιανός Καράβατος, συνταξιούχος καθηγητής, οι οποίοι με πολύ γλαφυρό τρόπο παρουσίασαν τις δυσκολίες που αντιμετώπισαν αλλά και το πώς ξεπέρασαν τη σοβαρή περιπέτεια της υγείας τους με τον καρκίνο του δέρματος, τονίζοντας την ανάγκη δημιουργίας εξειδικευμένων δομών για την έγκαιρη διάγνωση και αποτελεσματική αντιμετώπιση των καρκίνων του δέρματος.
Των εισηγήσεων ακολούθησε συζήτηση με τίτλο «Πώς θα προστατέψουμε τους εργαζόμενους στην ύπαιθρο», την οποία συντόνισε η πρόεδρος του ΕΛΙΝΥΑΕ κ. Ειρήνη Μπαρδάνη και στην οποία συμμετείχαν ο κ. Αλέξανδρος Στοϊμενίδης εκ μέρους της ΓΣΕΕ, η κ. Βασιλική Παπαρούνα εκ μέρους των ΕΛΤΑ, η κ. Τζένη Πανταζή εκ μέρους του ΕΕΙΕΠ και ο κ. Παναγιώτης Χατζηδημητράκης εκ μέρους της ΣΤΑΕ.
Συνοπτικά
Κοινή συνισταμένη των τοποθετήσεων όλων των εκπροσώπων των εργαζομένων ήταν:
-Η έλλειψη θεσμικού πλαισίου αντιμετώπισης επαγγελματικών κινδύνων & ασθενειών στη χώρα μας, η αδυναμία εφαρμογής των έστω και ελάχιστων νόμων και διατάξεων που εξυπηρετούν τον σκοπό αυτόν.
-Η έλλειψη γνώσης τόσο εκ μέρους των εργοδοτών όσο και εκ μέρους των εργαζομένων για τη μεγάλη πλειοψηφία των επαγγελματικών κινδύνων.
-Η έλλειψη ιατρών εργασίας και τεχνικών ασφαλείας σε εργασιακούς χώρους.
-Το φλέγον ζήτημα της έλλειψης αξιόπιστων συγκεντρωτικών στοιχείων για τα επαγγελματικά ατυχήματα και τις επαγγελματικές ασθένειες.
Η ημερίδα, την οποία συντόνισε η κ. Μαρία Θεοδωρίδου, μέλος του ΔΣ της ΕΛΛΟΚ, μεταδόθηκε ζωντανά μέσω της σελίδας του facebook και της ιστοσελίδας της Ελληνικής Ομοσπονδίας Καρκίνου, με τη συμμετοχή ειδικών επιστημόνων, ασθενών και εκπροσώπων επαγγελματικών φορέων.
Η επιστημονική ημερίδα της ΕΛΛΟΚ για τον Καρκίνο του Δέρματος, πραγματοποιήθηκε με την αιγίδα των Επιστημονικών Εταιρειών:
-Εταιρεία Ογκολόγων Παθολόγων Ελλάδας (ΕΟΠΕ)
-Ελληνική Δερματολογική & Αφροδισιολογική Εταιρεία (ΕΔΑΕ)
-Ελληνική Εταιρεία Ακτινοθεραπευτικής Ογκολογίας (ΕΕΑΟ)
-Ελληνική Εταιρεία Παθολογικής Ανατομικής (ΕΕΠΑ)
-Ελληνική Εταιρεία Καρκίνου Κεφαλής & Τραχήλου (ΕΕΚΚΕΤ)
-Ελληνική Εταιρεία Μελέτης Μελανώματος (ΕΛΕΜΜΕΛ)
-Ελληνική Εταιρεία Πλαστικής Επανορθωτικής και Αισθητικής Χειρουργικής (ΕΕΠΕΑΧ).
