Δυναμική ήταν η παρουσία της Ελληνικής Εταιρείας Τοπικής Ανάπτυξης και Αυτοδιοίκησης (ΕΕΤΑΑ) στο Ετήσιο Συνέδριο της Κεντρικής Ένωσης Δήμων Ελλάδας (ΚΕΔΕ), στην Καλαμάτα, όπου παραβρέθηκαν ο πρόεδρος Δημήτρης Μαραβέλιας και ο διευθύνων σύμβουλος Αναστάσιος Μαυρίδης, καθώς και διευθυντικά στελέχη της.
Στο πλαίσιο των εργασιών του συνεδρίου, ο πρόεδρος και ο διευθύνων σύμβουλος της ΕΕΤΑΑ συμμετείχαν ως εισηγητές, μαζί με τα αρμόδια στελέχη της Εταιρίας, σε δύο πολύ σημαντικές παράλληλες συνεδρίες.
Για τα οικονομικά των Δήμων
Στην παράλληλη συνεδρία στην οποία συμμετείχε ο Δ. Μαραβέλιας και είχε ως θέμα «Ισχυρή Τοπική Αυτοδιοίκηση: Οικονομική Αυτοτέλεια και Αξιοποίηση Χρηματοδοτικών Προγραμμάτων», παρουσιάστηκε από το διευθυντή Οικονομικής Ανάπτυξης, Οργάνωσης και Περιβάλλοντος της ΕΕΤΑΑ Γιάννη Γούπιο η μελέτη της εταιρείας για την «Καταγραφή και αποτύπωση λειτουργικού κόστους των ΟΤΑ».
Ο πρόεδρος της ΕΕΤΑΑ χαρακτήρισε το θέμα της συζήτησης εξαιρετικά σημαντικό γιατί, «αγγίζει τον πυρήνα της λειτουργίας και του μέλλοντος της Αυτοδιοίκησης: την οικονομική της αυτοτέλεια και τη δυνατότητά της να αξιοποιεί αποτελεσματικά τα διαθέσιμα χρηματοδοτικά προγράμματα». Και πρόσθεσε ότι αυτός ήταν και ο σκοπός που η ΕΕΤΑΑ, με τη συνεργασία της ΚΕΔΕ, εκπόνησε μελέτη για το κόστος λειτουργίας των δήμων για την άσκηση των αρμοδιοτήτων τους. «Γιατί δεν θα πρέπει να ξεχνάμε ότι ισχυρός Δήμος, σημαίνει Δήμος που μπορεί να ανταποκρίνεται στις ανάγκες των πολιτών του. Που διαθέτει τους αναγκαίους πόρους για να λειτουργεί τις υπηρεσίες του, να συντηρεί τις υποδομές του, να ασκεί κοινωνική πολιτική και να σχεδιάζει το μέλλον του. Σημαίνει Δήμος που δεν περιορίζεται στη διαχείριση της καθημερινότητας, αλλά έχει τη δυνατότητα να παρεμβαίνει ουσιαστικά στην αναπτυξιακή πορεία του τόπου του», τόνισε ο Δ. Μαραβέλιας.
Αναφερόμενος στις δυσκολίες με τις οποίες έρχονται αντιμέτωποι οι Δήμοι σήμερα, διευκρίνισε ότι αυτές δεν είναι ίδιες για όλους, τονίζοντας: «Ένας μικρός ορεινός ή νησιωτικός Δήμος αντιμετωπίζει διαφορετικές συνθήκες από έναν μεγάλο αστικό Δήμο. Συχνά, μάλιστα, οι μικρότεροι Δήμοι καλούνται να καλύψουν μεγαλύτερες γεωγραφικές αποστάσεις και αυξημένο κόστος υπηρεσιών, διαθέτοντας περιορισμένο προσωπικό και λιγότερες διοικητικές δυνατότητες. Γι΄ αυτό το λόγο χρειάζονται, επαρκείς και προβλέψιμοι πόροι, δίκαιη κατανομή της χρηματοδότησης και ουσιαστική σύνδεση των αρμοδιοτήτων με το πραγματικό κόστος άσκησής τους. Η ενίσχυση των Κεντρικών Αυτοτελών Πόρων και η δυνατότητα μεσοπρόθεσμου οικονομικού προγραμματισμού αποτελούν βασικές προϋποθέσεις για να μπορούν οι Δήμοι να σχεδιάζουν με ασφάλεια».
Έκανε επίσης αναφορά στην υποστελέχωση των τεχνικών υπηρεσιών, σημαντικό εμπόδιο για τη δημιουργία έργου στους μικρούς ορεινούς και νησιωτικούς Δήμους, γεγονός που οδήγησε την ΕΕΤΑΑ στη δημιουργία της Τεχνικής Υπηρεσίας, η οποία έχει έως σήμερα συμβάλλει σε μεγάλο βαθμό στην επίλυση σημαντικών προβλημάτων που αντιμετωπίζουν αυτοί οι Δήμοι.
Ως προς την προετοιμασία της νέας προγραμματικής περιόδου 2028–2034, ο πρόεδρος της ΕΕΤΑΑ την χαρακτήρισε ως μια πολύ σημαντική ευκαιρία για την επίλυση πολλών προβλημάτων που αντιμετωπίζουν σήμερα οι ΟΤΑ.
«Ο στόχος μας πρέπει να είναι σαφής: οι ανάγκες των Δήμων να αποτελέσουν βασικό στοιχείο του σχεδιασμού και η χρηματοδότηση να συνοδεύεται από τις αναγκαίες προϋποθέσεις για την αποτελεσματική υλοποίηση των έργων. Σε αυτήν την προσπάθεια, η ΕΕΤΑΑ μπορεί να διαδραματίσει ουσιαστικό ρόλο. Η υποστήριξη των Δήμων δεν πρέπει να περιορίζεται στην παροχή πληροφοριών για τις διαθέσιμες προσκλήσεις. Πρέπει να επεκτείνεται στην ενίσχυση της διοικητικής και τεχνικής τους ικανότητας, στην προετοιμασία έργων και στη διάδοση τεχνογνωσίας και καλών πρακτικών. Η νέα προγραμματική περίοδος αποτελεί ευκαιρία να περάσουμε από τον αποσπασματικό σχεδιασμό σε μια ολοκληρωμένη στρατηγική τοπικής ανάπτυξης. Η Εταιρεία μας είναι έτοιμη να συμβάλει σε αυτή την προσπάθεια, σε συνεργασία με την ΚΕΔΕ και τους Δήμους της χώρας, με στόχο η τεχνογνωσία να μετατραπεί σε πρακτική υποστήριξη και οι χρηματοδοτικές δυνατότητες σε έργα με μετρήσιμο αποτέλεσμα», υπογράμμισε.
Για τις προσχολικές και κοινωνικές δομές των Δήμων
Στην παράλληλη συνεδρία στην οποία συμμετείχε ο κ. Μαυρίδης και είχε ως θέμα: «Τοπική Αυτοδιοίκηση και Κοινωνική Συνοχή: Πολιτικές για την Οικογένεια, την Υγεία και την Απασχόληση», παρουσιάστηκε από τη Διευθύντρια Κοινωνικής Πολιτικής, Πολιτισμού και Αθλητισμού της ΕΕΤΑΑ κα. Κωνσταντίνα Πέππα, η μελέτη της Εταιρείας για το «Κόστος λειτουργίας και βιωσιμότητας (παιδικοί – βρεφονηπιακοί σταθμοί) Κοινωνικών Δομών (ΚΔΑΠ, ΚΔΑΠ- ΜΕΑ)».
Αναφερόμενος στο θέμα της συζήτησης ο Α. Μαυρίδης τόνισε ότι, αυτό αφορά ένα ζήτημα που βρίσκεται στον πυρήνα της κοινωνικής πολιτικής των Δήμων. «Οι δημοτικοί βρεφονηπιακοί και παιδικοί σταθμοί, τα ΚΔΑΠ και τα ΚΔΑΠ ΑμεΑ δεν αποτελούν απλώς χώρους φιλοξενίας ή απασχόλησης. Είναι βασικές κοινωνικές υποδομές. Στηρίζουν την οικογένεια, διευκολύνουν τη συμμετοχή των γονέων στην εργασία, συμβάλλουν στην κοινωνική ένταξη και, ιδιαίτερα στην περίπτωση των παιδιών με αναπηρία, συνδέονται άμεσα με την ισότιμη πρόσβαση και τη συμπερίληψη. Η λειτουργία τους, ωστόσο, προϋποθέτει ανθρώπινο δυναμικό, κατάλληλες υποδομές και επαρκείς πόρους. Και εδώ βρίσκεται το ουσιαστικό ερώτημα: πώς διασφαλίζουμε ότι οι υπηρεσίες αυτές θα παραμείνουν πραγματικά διαθέσιμες και βιώσιμες, ανταποκρινόμενες στις ανάγκες κάθε τοπικής κοινωνίας;», τόνισε.
Μιλώντας για τη μελέτη της ΕΕΤΑΑ, διευκρίνισε ότι, μέσα από τη συνεργασία της με την ΚΕΔΕ, επιχείρησε να προσεγγίσει αυτό το ερώτημα με συστηματικό και τεκμηριωμένο τρόπο. «Η μελέτη δεν περιορίζεται στην καταγραφή των δομών, της δυναμικότητας και της πληρότητάς τους. Εξετάζει τη λειτουργία τους, τις ανάγκες στελέχωσης, το κόστος, τις πηγές χρηματοδότησης και τις προοπτικές βιωσιμότητάς τους, λαμβάνοντας υπόψη και τις σημαντικές διαφορές μεταξύ των Δήμων. Γιατί η πραγματικότητα δεν είναι ίδια παντού. Άλλες ανάγκες έχει ένας μεγάλος αστικός Δήμος και άλλες ένας μικρός ορεινός ή νησιωτικός Δήμος. Μια δομή με χαμηλή πληρότητα δεν είναι κατ’ ανάγκη περιττή, όπως και μια καταγεγραμμένη θέση δεν είναι αυτονόητο ότι είναι λειτουργικά διαθέσιμη σε κάθε παιδί που τη χρειάζεται. Με άλλα λόγια, πρόκειται για μια μελέτη που επιχειρεί να συμβάλει σε έναν ουσιαστικό διάλογο μεταξύ Πολιτείας και Αυτοδιοίκησης για το πώς μπορούμε να περάσουμε από τη διαχείριση μεμονωμένων δομών σε έναν συνεκτικό σχεδιασμό κοινωνικών υπηρεσιών, προσαρμοσμένων στις ανάγκες των παιδιών και των οικογενειών τους» επεσήμανε ο κ. Μαυρίδης.
Για τη βιωσιμότητα όλων αυτών των δομών, ο διευθύνων σύμβουλος της ΕΕΤΑΑ, καταθέτοντας και την εμπειρία του από τη θητεία του ως Δήμαρχος, υπογράμμισε ότι αυτή «δεν μπορεί να κρίνεται μόνο με οικονομικούς δείκτες ούτε να αντιμετωπίζεται αποκλειστικά ως ζήτημα περιορισμού δαπανών. Χρειάζεται να συνεκτιμώνται η πραγματική κοινωνική ζήτηση, οι γεωγραφικές και δημογραφικές συνθήκες, η ποιότητα των υπηρεσιών και ο ρόλος που επιτελεί κάθε δομή στην τοπική κοινωνία. Παράλληλα, αναδεικνύεται η ανάγκη οι αρμοδιότητες των Δήμων να συνοδεύονται από προβλέψιμους και επαρκείς πόρους. Η συνέχεια στη στελέχωση, η σταθερότητα της χρηματοδότησης και η δυνατότητα μεσοπρόθεσμου σχεδιασμού, αποτελούν προϋποθέσεις για την ποιότητα και τη λειτουργική ανθεκτικότητα των υπηρεσιών», υπογράμμισε.
Τέλος, ο Α. Μαυρίδης, ευχαρίστησε την ΚΕΔΕ για τη συνεργασία και τη συμβολή της στην ανάδειξη αυτού του κρίσιμου ζητήματος, καθώς και όλους όσοι εργάστηκαν για την εκπόνηση της μελέτης.
