Εν έτει 2016 χιλιάδες ιδιοκτησίες σε Άνω Κηφισιά και Εκάλη παραμένουν ασύνδετες στο κεντρικό δίκτυο αποχέτευσης, παρά το γεγονός ότι έχουν ολοκληρωθεί εδώ και χρόνια τα έργα.
Ρεπορτάζ Γιώργος Κανελλόπουλος
Δεν έχουν τελειωμό τα «παρατράγουδα» στα νέα αποχετευτικά έργα του Δήμου Κηφισιάς που υποτίθεται ότι με την ολοκλήρωσή τους θα απαλλάξουν από τους τριτοκοσμικούς βόθρους αρκετές χιλιάδες κατοικίες σε Εκάλη, Άνω Κηφισιά και Αδάμες.
Οι «προνομιούχοι» κάτοικοι της Εκάλης λαμβάνουν ήδη «ραβασάκια» από την ΕΥΔΑΠ για τέλη χρήσεως υπονόμων του 2014, σε κάποιες περιπτώσεις ακόμη και 5.000 – 7.500 ευρώ, για ιδιοκτησίες που παραμένουν ασύνδετες στο κεντρικό δίκτυο αποχέτευσης, «λόγω υπαιτιότητας του Δήμου Κηφισιάς», όπως διαπιστώνει ο Συνήγορος του Πολίτη, απαντώντας πρόσφατα σε αίτημα δημότη για απαλλαγή του από την καταβολή των σχετικών τελών.
Και σα να μην έφταναν οι παράλογες χρεώσεις, η περιοχή της Άνω Κηφισιάς και το προστατευόμενο από το Natura 2000 ρέμα Σαπφούς, δέχονται επί τρεις μέρες τώρα περιβαλλοντικό πλήγμα με κίνδυνο για τη δημόσια υγεία, από τη συνεχή και ανεξέλεγκτη ροή λυμάτων του υπερχειλισμένου -αν και ανενεργού- αγωγού ακαθάρτων της οδού Δωδεκανήσου.
Εδώ και ενάμιση χρόνο, οπότε και ολοκληρώθηκε το βασικό δίκτυο αποχέτευσης στην περιοχή, οι κάτοικοι της Άνω Κηφισιάς αναμένουν τη σύνδεση των ακινήτων τους. Ακόμη και αυτοί που έσπευσαν να καταβάλλουν το κόστος σύνδεσης στον Δήμο, ενώ σε κάποιους επεστράφησαν τα χρήματα, λόγω αποδεδειγμένης αδυναμίας να προκηρυχθεί η εργολαβία των συνδέσεων. Η επίσημη αιτιολογία του Δήμου Κηφισιάς είναι ότι συγκεκριμένος εργολάβος με συνεχείς ενστάσεις του «μπλοκάρει» τη δημοπράτηση των έργων, όπως συμβαίνει και για τις συνδέσεις αποχέτευσης στην περιοχή της Εκάλης.
Εμπρός στο αδιέξοδο και αντί συνδέσεων αποχέτευσης, τελικά ξεχείλισε όχι μόνο η αγανάκτηση των κατοίκων της Άνω Κηφισιάς, αλλά και ο αγωγός ακαθάρτων! Εδώ και τρία 24ωρα τουλάχιστον, από την προηγούμενη Δευτέρα 16 Μαΐου, οπότε και ξεκίνησε το πρόβλημα, μια μεγάλη περιοχή έχει κατακλυστεί από ανυπόφορη δυσοσμία και τα λύματα του «τυφλού» και ανολοκλήρωτου τμήματος του δικτύου αποχέτευσης, που αναμένει τη σύνδεσή με τον κεντρικό αγωγό του Αμαρουσίου, περνώντας κάτω από το ρέμα Σαπφούς. Το πρόβλημα επιδεινώθηκε την Τετάρτη το απόγευμα στις οδούς Αρκαδίου και Αγίου Νεκταρίου, μετά την υπερχείλιση και την ορμητική ροή λυμάτων από την οδό Δωδεκανήσου, όπου και πέταξαν το προστατευτικό κάλυμμα.
«Δυστυχώς, η Άνω Κηφισιά αντιμετωπίζει μεγάλο πρόβλημα με την αποχέτευση, ένα αυτονόητο αγαθό που στερούνται συμπολίτες. Έχει κατακλυστεί από λύματα ανενεργού αγωγού που έχουν ποτίσει και έχουν μολύνει τα πάντα με τεράστια ζημιά και για τη δημόσια υγεία. Πρόκειται για μεγάλη περιβαλλοντική καταστροφή με λύματα που ρέουν επί τρία 24ωρα στο προστατευόμενο από το Δίκτυο Natura 2000, ρέμα Σαπφούς». Με αυτά τα λόγια περιέγραψε την έκτακτη κατάσταση ο δημοτικός σύμβουλος και κάτοικος της περιοχής Γιώργος Σκορδίλης, την ίδια ώρα που εξελισσόταν τακτική συνεδρίαση του Δημοτικού Συμβουλίου Κηφισιάς.
Επί τόπου βρίσκονται τεχνικά συνεργεία της ΕΥΔΑΠ και του Δήμου Κηφισιάς, ενώ αρμόδιο υγειονομικό κλιμάκιο πραγματοποιεί τακτικούς ελέγχους για ενδεχόμενους κινδύνους από τη μόλυνση στη δημόσια υγεία. Η ΕΥΔΑΠ έχει αναλάβει την ευθύνη της άντλησης των ακαθάρτων και της αποκατάστασης της ζημιάς στην περιοχή, χωρίς, ωστόσο, μέχρι στιγμής, να έχει καταφέρει να λύσει το πρόβλημα, αλλά ούτε και να εντοπίσει την πηγή του στο ανενεργό τμήμα του δικτύου αποχέτευσης.
Ο δήμαρχος Κηφισιάς Γιώργος Θωμάκος, προσερχόμενος στο Δημοτικό Συμβούλιο από την περιοχή της Άνω Κηφισιάς, όπου και βρισκόταν νωρίτερα, επιβεβαίωσε τη σοβαρότητα της κατάστασης «από την τόσο μεγάλη και ακατάπαυστη ροή των λυμάτων» και μετέφερε την εκτίμηση της ΕΥΔΑΠ που ανέλαβε από την πρώτη στιγμή ενέργειες, χωρίς να επιτρέψει την παρέμβαση του Δήμου αλλά και του εργολάβου του έργου ότι «μέχρι το πρωί θα έχει διορθωθεί το πρόβλημα».
Ωστόσο, τα ερωτήματα για τις παρενέργειες στη δημόσια υγεία, στο περιβάλλον της περιοχής και στο οικοσύστημα του ρέματος Σαπφούς από τη μόλυνση, αλλά και για το ποιος θα αναλάβει τις ευθύνες και τις ενέργειες αποκατάστασης παραμένουν. Όπως αναπάντητα επί της ουσίας παραμένουν και τα ερωτήματα των κατοίκων. Γιατί στερούνται αποχέτευσης εν έτει 2016;
«Πληρώναμε τέλη αποχέτευσης στους λογαριασμούς της ΕΥΔΑΠ χωρίς να έχουμε συνδεθεί στο δίκτυο και δεν το είχαμε πάρει χαμπάρι. Κανένας στην περιοχή μας δεν έχει μέχρι σήμερα σύνδεση αποχέτευσης. Τελικά αντιδράσαμε και τα πήραν πίσω. Αλλά αυτό που έγινε σήμερα, δεν το περιμέναμε. Ο αγωγός ακαθάρτων έσπασε με δύναμη δίπλα στα σπίτια μας, όπου έπαιζαν μικρά παιδιά. Έχουμε τραβήξει τα πάθη του Χριστού. Βρώμα και δυσωδία παντού. Φοβόμαστε ότι και πάλι θα υπερχειλίσει αν δεν αποκατασταθεί πλήρως το πρόβλημα», θα πει ο κ. Μιχάλης Δενδρινός, κάτοικος της περιοχής, όπου καταλήγει ο «τυφλός» αγωγός που έσπασε με αποτέλεσμα, λόγω της κλίσης του εδάφους, να πλημμυρίσει με ακάθαρτα το παρακείμενο ρέμα Σαπφούς.
Οι «λίστες της ντροπής» και τα «ραβασάκια» της ΕΥΔΑΠ
Ως «λίστες της ντροπής» χαρακτήρισε ο δημοτικός σύμβουλος Γιώργος Σκορδίλης την παρατεταμένη αναμονή και αγωνία των κατοίκων της Άνω Κηφισιάς, ακόμη και για 20 μήνες με καταβεβλημένα, μάλιστα, τα ποσά σύνδεσης στο δίκτυο αποχέτευσης και ζήτησε κατά προτεραιότητα την αποπεράτωση του αποχετευτικού έργου στην περιοχή, που «έχει περιέλθει σε αδιέξοδο από τα »παιχνίδια» εργολάβων και με τον Δήμο να αδυνατεί να κάνει τις συνδέσεις».
Ίδια εικόνα με ακόμα πιο παράλογες χρεώσεις και χωρίς να έχουν συνδεθεί εκατοντάδες κατοικίες στο δίκτυο αποχέτευσης, επικρατεί και στην περιοχή της Εκάλης. Η συγκεκριμένη Δημοτική Ενότητα, μάλιστα, έχει την ιδιαιτερότητα να υδρεύεται από ιδιωτικό δίκτυο της «ΕΚΑΛΗ Α.Ε.» που διατηρεί χαμηλό τιμολόγιο, αλλά η ΕΥΔΑΠ χρεώνει τους κατοίκους με τέλη αποχέτευσης, βάσει του δικού της τιμολογίου και της κλιμακωτής κατανάλωσης που προβλέπεται. Σε περιπτώσεις που υπάρχουν υψηλές καταναλώσεις (κήποι, πισίνες, κ.α.), ιδιοκτήτες καλούνται να πληρώσουν αρκετές χιλιάδες ευρώ ανά έτος, χωρίς να απολαμβάνουν τα οφέλη του αποχετευτικού δικτύου, στο οποίο δεν έχουν συνδεθεί ακόμα. Για μια μέση ετήσια κατανάλωση, το ποσό αυτό φτάνει περίπου στα 1.000 ευρώ, ενώ οι χρεώσεις ύδρευσης του τοπικού δικτύου είναι υποδιπλάσιες. Αλλά δεν είναι μόνον αυτό. Οι περισσότεροι, εκτός από τα εικονικά τέλη αποχέτευσης, συνεχίζουν να πληρώνουν κάθε 15 μέρες ή κάθε μήνα 100 ευρώ στο βυτίο για την εκκένωση των βόθρων.
«Οι λογαριασμοί αυτοί, πέραν των υπερβολικών χρεώσεων για τέλη αποχέτευσης του νερού με το οποίο ποτίζουμε τους κήπους, κυρίως τους θερινούς μήνες, ήδη υπόκεινται στη δικαστική βάσανο και κρίση, κατόπιν προσφυγής μερίδας κατοίκων στα αρμόδια δικαστήρια. Ο προφανής λόγος είναι ότι δεν μπορείς να πληρώνεις για μια υπηρεσία την οποία δεν απολαμβάνεις εξ υπαιτιότητας τρίτου», λέει στην ΑΜΑΡΥΣΙΑ ο κάτοικος της περιοχής και πρώην αντιδήμαρχος Εκάλης Μάνος Μαρκεσίνης, ο οποίος και ο ίδιος αναμένει από το 2011 να συνδεθεί το ακίνητό του στο δίκτυο αποχέτευσης.
Η ΕΥΔΑΠ από την πλευρά της επικαλείται τον Ν.3212/2003 που ρητά ορίζει ότι τα τέλη χρήσεως υπονόμων αρχίζουν να καταβάλλονται υποχρεωτικά έξι μήνες από την ημερομηνία κατασκευής του δικτύου αποχέτευσης. Ωστόσο, υπάρχουν και οι εξαιρέσεις. Κατόπιν συνεννόησης του Δήμου Κηφισιάς με την ΕΥΔΑΠ, τα τέλη χρήσης υπονόμων για το 2012 και το 2013 ακυρώθηκαν για όσους ιδιοκτήτες, βέβαια, πρόλαβαν και έπραξαν τα δέοντα «εξ αιτίας μη σύνδεσης του ακινήτου τους με τον αγωγό ακαθάρτων, λόγω υπαιτιότητας του Δήμου Κηφισιάς», όπως αναφέρει στις σχετικές βεβαιώσεις που έδωσε η Υπηρεσία Διαχείρισης & Προγραμματισμού Εσόδων Αποχέτευσης της ΕΥΔΑΠ.
Σε μια άλλη περίπτωση, ειδικά για τους κατοίκους του Θριασίου, η ΕΥΔΑΠ έδωσε οικονομικά κίνητρα ώστε να συνδεθούν όσο το δυνατόν περισσότερα ακίνητα στο κεντρικό δίκτυο αποχέτευσης. Η εταιρεία διαθέτει για την αντιμετώπιση της συνολικής δαπάνης σύνδεσης κάθε ιδιοκτησίας στο δίκτυο αποχέτευσης, το ποσό των 2.500 ευρώ πλέον ΦΠΑ, στο οποίο περιλαμβάνονται όλες οι αναγκαίες εργασίες εντός του ακινήτου για την προσαρμογή του εσωτερικού δικτύου, καθώς και το κόστος της σύνδεσης που έχει καταλογιστεί από τον Δήμο. Η απόφαση αυτή προβλέπει δυνατότητα αποπληρωμής του ποσού σε περίοδο 72 μηνών, ενώ για τη μεγαλύτερη διευκόλυνση των νοικοκυριών που θα συνδεθούν στο δίκτυο αποχέτευσης, το χρονικό διάστημα απαλλαγής από τα τέλη αποχέτευσης ανέρχεται σε 2 έτη.
Στην περίπτωση της Δημοτικής Ενότητας Εκάλης, πάντως, τα «ραβασάκια» της ΕΥΔΑΠ για τέλη αποχέτευσης του 2014 έχουν αρχίσει να καταφθάνουν στους καταναλωτές. Με δεδομένο ότι τα έργα και του υπόλοιπου υπό κατασκευή αποχετευτικού δικτύου ολοκληρώθηκαν, το ίδιο πρόβλημα αναμένεται να αντιμετωπίσουν περίπου 900 νοικοκυριά στην Εκάλη, χωρίς ακόμη να έχουν συνδεθεί στο δίκτυο.
Σύμφωνα με τον αντιδήμαρχο Εκάλης και Πολιτικής προστασίας Δημήτρη Λιανό, «η ΕΥΔΑΠ επικαλείται το σχετικό νόμο και δεν δέχεται καμία άλλη διαπραγμάτευση». Όπως τονίζει ο ίδιος, «ο Δήμος δεν έχει έννομο συμφέρον να προσφύγει κατά της ΕΥΔΑΠ, παρά μόνο οι θιγόμενοι κάτοικοι, τους οποίους φυσικά και ο Δήμος θα συνδράμει στο αίτημά τους. Γι’ αυτό το λόγο βρισκόμαστε σε επαφή με εξειδικευμένο δικηγορικό γραφείο, προκειμένου να υπάρξουν μαζικές προσφυγές όσων κατοίκων το επιθυμούν».
Τα πράγματα πάντως περιπλέκονται μετά και την απάντηση του Συνηγόρου του Πολίτη στο αίτημα του κ. Μάνου Μαρκεσίνη για απαλλαγή του από την καταβολή τελών αποχέτευσης έτους 2014, λόγω μη σύνδεσης του ακινήτου του στο δίκτυο αποχέτευσης. «Παρακαλούμε αφενός μεν την Υπηρεσία Διαχείρισης & Προγραμματισμού Εσόδων Αποχέτευσης της ΕΥΔΑΠ όπως προβεί εκ νέου στην ακύρωση του λογαριασμού για τα τέλη αποχέτευσης έτους 2014 εξαιτίας της συνεχιζόμενης μη σύνδεσης του ανωτέρω ακινήτου με τον αγωγό ακαθάρτων, με ευθύνη του Δήμου Κηφισιάς, αφετέρου δε τη Δ.Ε. Εκάλης όπως μας ενημερώσει εγγράφως για τους λόγους μη σύνδεσης του ακινήτου με το δίκτυο αποχέτευσης, αφού το έργο φέρεται ότι ολοκληρώθηκε το 2011, καθώς επίσης και για το χρόνο σύνδεσής του, ευελπιστώντας ότι θα υλοποιηθεί άμεσα, εάν βέβαια κάτι τέτοιο δεν έχει εντωμεταξύ συμβεί», καταλήγει η Ανεξάρτητη Αρχή στο σχετικό έγγραφο που απέστειλε με ημερομηνία 4 Μαρτίου 2016 προς την ΕΥΔΑΠ και τον Δήμο Κηφισιάς.
Την ίδια στιγμή «τρέχει» και η προσφυγή κατοίκων της Εκάλης προς τα διοικητικά δικαστήρια για τα αμφισβητούμενα τέλη αποχέτευσης της ΕΥΔΑΠ, οι οποίοι αναμένουν την απόφαση. «Αν η απόφαση βγει εις βάρος μας, καταλαβαίνετε ότι δημιουργούνται τεράστιες ευθύνες του Δήμου σχετικά με την ικανοποίηση θετικών και αποθετικών ζημιών. Αν δικαιωθούμε, ασφαλώς αυτό θα είναι ένα μεγάλο ‘‘χαστούκι’’ για την ΕΥΔΑΠ. Θα αποδειχθεί έτσι ότι παρά την απερίγραπτη αδράνεια του Δήμου, ευτυχώς που υπάρχουν κάποιοι ενεργοί δημότες που υπερασπίζονται τα συμφέροντα των δημοτών με ίδιες δαπάνες», καταλήγει ο κ. Μάνος Μαρκεσίνης.
