Από την έντυπη έκδοση της εβδομαδιαίας Αμαρυσίας – 07/02/2026
Ρευστή εξακολουθεί να είναι η κατάσταση στο Ιράν και τη Μέση Ανατολή, καθώς ναι μεν οι προσπάθειες να καθίσουν Ουάσιγκτον και Τεχεράνη στο ίδιο τραπέζι και να προχωρήσουν οι διαπραγματεύσεις εντείνονται, αλλά την ίδια στιγμή ουδείς μπορεί ν’ αποκλείσει έναν αιφνιδιασμό και ένα στρατιωτικό χτύπημα από την πλευρά των ΗΠΑ. Οι πληροφορίες συγκλίνουν άλλωστε στο ότι ο Ντόναλντ Τραμπ δεν έχει ακόμη πάρει τις οριστικές του αποφάσεις και πως δεν είναι απίθανο να προχωρήσει σε ένα χτύπημα περιορισμένης κλίμακας, ακόμη κι αν οι διαπραγματεύσεις βρίσκονται σε εξέλιξη.
Στον απόηχο των αιματηρών διαδηλώσεων
Ο λόγος γι’ αυτή τη στάση του Αμερικανού προέδρου δεν είναι άλλος από το γεγονός ότι το καθεστώς της Τεχεράνης είναι σαφώς αποδυναμωμένο ύστερα από τις πολυπληθείς διαδηλώσεις – οι οποίες ωστόσο δεν οδήγησαν στην πτώση του, όπως προσδοκούσαν οι ΗΠΑ και γενικότερα η Δύση. Όσο για το τι κάνει τον Τραμπ να διστάζει; Προφανώς είναι ο κίνδυνος κλιμάκωσης της κρίσης, καθώς το Ιράν διαθέτει ούτως ή άλλως μεγάλο οπλοστάσιο και φέρεται να έχει ανακτήσει σημαντικές δυνατότητες που είχε χάσει το καλοκαίρι ύστερα από τα χτυπήματα από το Ισραήλ και τις ΗΠΑ. Άλλωστε, και τότε οι επιθέσεις αυτές δεν έμειναν αναπάντητες και προς στιγμήν απείλησαν με ανάφλεξη την ευρύτερη περιοχή, καθώς το Ιράν δεν χτύπησε με πυραύλους μόνο το Ισραήλ, αλλά και αμερικανικούς στόχους σε άλλες χώρες – μεταξύ των οποίων και το Κατάρ, το οποίο παραδοσιακά συμμετέχει ως μεσολαβητής στις διαπραγματεύσεις για το Μεσανατολικό.
Κίνδυνος για τη Μέση Ανατολή
Ένας άλλος σημαντικός παράγοντας που φαίνεται ότι λογαριάζουν οι ΗΠΑ και γι’ αυτό σταθμίζουν τις επιλογές τους είναι το γεγονός ότι η κατάρρευση του θεοκρατικού καθεστώτος της Τεχεράνης θα μπορούσε να οδηγήσει σε μια ανεξέλεγκτη κατάσταση και να βυθίσει στην αναρχία μια χώρα σχεδόν 100 εκατομμυρίων κατοίκων, όπως είναι το Ιράν. Αυτό σημαίνει ξεκάθαρα πως ο κίνδυνος μετάδοσης της κρίσης σε ολόκληρη τη Μέση Ανατολή -και όχι μόνο- είναι κάτι παραπάνω από ορατός. Αυτός είναι πιθανότατα ο λόγος για τον οποίο και οι δύο πλευρές, Ουάσιγκτον και Τεχεράνη, δηλώνουν ανοιχτές σε διαπραγματεύσεις και μοιάζουν να παίζουν και οι δύο με τον χρόνο, σπρώχνοντας όλο και πιο πίσω τις (όποιες) εξελίξεις.
Χαμηλές οι προσδοκίες
Από την άλλη πλευρά, και οι δύο χώρες δηλώνουν έτοιμες να συγκρουστούν και να κερδίσουν και στην πραγματικότητα οι προσδοκίες από τις συνομιλίες στο Ομάν και το διπλωματικό παρασκήνιο που εξελίσσεται σε διάφορα επίπεδα είναι εξαιρετικά χαμηλές. Οι ΗΠΑ εμφανίζονται να έχουν προτείνει ήδη ένα πλαίσιο συμφωνίας στο Ιράν, ελπίζοντας ότι εν τέλει θα συναινέσει εξ αιτίας της αποδυνάμωσής του στο εσωτερικό και το εξωτερικό μέτωπο. Αλλά πάντοτε σ’ αυτές τις περιπτώσεις υπάρχει και ο αστάθμητος παράγοντας που μπορεί από μόνος του να προκαλέσει εξελίξεις…
