Το ξέρω ότι δεν θέλετε να συζητάτε γι’ αυτή τη λέξη.Το ξέρω ότι μόλις διαβάσετε στις εφημερίδες το όνομά της, ή την ακούσετε στις ειδήσεις, όλοι μαζί κάνετε ένα «Αχ! Παναγία μου…». Το ίδιο κάνω κι εγώ.
Γράφει η Ελένη Κονιαρέλλη-Σιακή
Ναι… σωστά το μαντέψατε. Γράφω για τη λέξη Τρόικα, όχι όμως όπως ίσως περιμένατε, δηλαδή, με απλά λόγια, ότι Τρόικα λέμε σήμερα εκείνη την «παρεούλα» του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου, της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας και της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, που έχει ισοπεδώσει τη χώρα μας και τη ζωή μας, και μας έχει οδηγήσει σε υποτέλεια και παρακμή, άγχος και σύγχυση, χωρίς να φαίνεται πουθενά στο χάος που βρισκόμαστε, ελπίδα και λύση.Όμως ποια είναι η ιστορία, η ετυμολογία, η καταγωγή και η σημασία της λέξης αυτής;Διαβάζουμε ότι η λέξη Τρόικα (ΤΡŇΚΑ) είναι ρωσική και σήμαινε έλκηθρο αλλά κυρίως άμαξα που την έσερναν τρία άλογα ζεμένα κατά μέτωπο.
Στη Ρωσική Αυτοκρατορία οι άμαξες αυτές αποτελούσαν το κύριο σύμβολο της υψηλής κοινωνικής θέσης. Είχαν πλούσιο στολισμό, τόσο η άμαξα όσο και τα άλογα.Το μεσαίο άλογο, ήταν κάτω από αψίδα και ήταν εκείνο που οδηγούσε με το στοχασμό του την άμαξα, ενώ τα δύο πλαϊνά άλογα ήταν ελαφρά λοξά συζευγμένα με το μεσαίο και κάλπαζαν το ένα φιλάρεσκα και το άλλο αγριεμένα. Συνεπώς χαλινούς είχε μόνο μεσαίο άλογο, και ιδιαίτερη προσοχή έδιναν στην επιλογή των αλόγων, ώστε να εξασφαλίζεται συγχρονισμένο και επιθυμητό βάδισμα, δεδομένου ότι η εμφάνιση των ευγενών με τις άμαξες (τρόικες) αυτές προσέδιδαν ιδιαίτερη μεγαλοπρέπεια, κύρος και χρώμα σε κάθε τους εμφάνιση.
Ακόμα στη Ρωσία διοργανώνονταν και ειδικές ιπποδρομίες και γιορτές με ολοστόλιστες τρόικες, που γενικά συμβόλιζαν την υψηλή κοινωνική θέση κάποιων της εποχής εκείνης.Με το πέρασμα του χρόνου και σε επέκταση του όρου της ιππήλατης αυτής άμαξας, δηλαδή της τρόικας, επί σοβιετικού καθεστώτος, ο όρος τρόικα έλαβε πολιτική σημασία, δηλώνοντας την κυβερνητική ηγετική πανίσχυρη τριανδρία που πήρε την εξουσία, και που την αποτελούσαν οι: Ιωσήφ Στάλιν, Γκριγκόρι Ζινόφιεβ, και Λέων Κάμενεφ. Έτσι κατέληξε να σημαίνει (σε διάφορες γλώσσες), «πολιτική ηγεσία τριών προσώπων, ή Ένωση Τριών, ή Τριανδρία Δυνάμεων» και με συνέπεια να καταστεί πλέον διεθνής όρος σε αναφορές τριανδρίας, ή τριπλής διοίκησης, ή τριμελούς επιτροπής κ.λ.π.Στη λέξη τρόικα τα λεξικά σήμερα δίνουν τις εξής ερμηνείες:– Ρωσικό έλκηθρο ή άμαξα που σύρεται από τρία άλογα και – Ηγετική ομάδα τριών προσώπων.Στη Γραμματική κλίνεται κανονικά, δηλαδή, η τρόικα, της τρόικας (όχι της τρόικα), και δεν έχει Γενική Πληθυντικού, δηλαδή, των τροϊκών. Ακόμα η λέξη τρόικα δεν έχει σχέση με τη λέξη Περεστρόικα (στην πρώην Σοβιετική Ένωση), που ήταν η ανασυγκρότηση σε οικονομικό, κοινωνικό και πολιτικό επίπεδο (κυρίως από τον Μ. Γκορμπατσόφ, μετά το 1985), δηλαδή, η αναδιάρθρωση, η αναδόμηση του κράτους.
***
Εδώ και αρκετόν καιρό, παρακολουθώ έντρομη μία μαύρη σκοτεινή άμαξα να τρέχει γράφοντας ακανόνιστους κύκλους επάνω στη σκεπή του ουρανού της Ελλάδας μας. Την άμαξα αυτή, τη σέρνουν τρία αγριεμένα άλογα, που λαχανιασμένα από τον καλπασμό βγάζουν αφρούς οργής από το στόμα τους, που πέφτουν στη γη και βρομίζουν τα άγια χώματα της πατρίδας μας, μαυρίζουν τον Παρθενώνα και τη μαρμαρένια κληρονομιά των προγόνων μας, λερώνουν και βρίζουν τον κόσμο της χώρας μας που γέννησε τον πολιτισμό και τις αξίες –που τώρα περιφέρεται άβουλος και νωθρός- και ξεθωριάζουν και σβήνουν τα όνειρα και την αναδημιουργική επιθυμία της ψυχής των παιδιών μας.Και φοβάμαι… φοβάμαι πολύ, πως κάποια στιγμή τα αγριεμένα άλογα θα κουραστούν από το ανεξέλεγκτο ταξίδι τους, και η μαύρη άμαξα -η Τρόικα- που σέρνουν, θα πέσει με ορμή επάνω στη βασανισμένη μας πατρίδα και αφού τη λιώσει εντελώς, θα αρχίσει να την κατατρώγει, χωρίς μνήμη, χωρίς έλεος.
Κι εμείς; Εμείς αυτοεξόριστοι στη χώρα μας, πουλημένοι από τους πολιτικούς μας ταγούς, θα θρηνούμε για την κατακερματισμένη μας πατρίδα…
