Μπορεί ένα ζιβάγκο ή μια γραβάτα να φέρει την πρόοδο ή την καταστροφή μιας κοινωνίας; Μπορεί η παρουσία στην TV επίδοξων ατόμων να ηγηθούν πολιτικών κομμάτων φορώντας μονίμως μπλουζάκι ζιβάγκο ή ξορκίζοντας τη γραβάτα φορώντας επίμονα απλό πουκαμισάκι στις δημόσιες εμφανίσεις; Η πολιτική ιστορία τις τελευταίες δεκαετίες με έναν αλάθητο τρόπο το έχει αποδείξει αυτό, πως , ναι, μπορεί. Οι διαμορφωτές της λεγόμενης κοινής γνώμης και οι συμβουλάτορες των υποψήφιων να μπουν στην πολιτική με τη χρήση της κοινωνικής ψυχολογίας, δηλαδή το επίπεδο πολιτικής σκέψης της μάζας, παίζουν αποφασιστικό ρόλο στις εκλογικές αναμετρήσεις.
Γράφει ο κοινωνιολόγος Γιώργος Σταυράκης
– Η κοινή γνώμη, όμως, είναι ακριβώς αυτό που λέει η λέξη, «κοινή».
Αναπαράγεται στο πεζοδρόμιο. Πρέπει να συνυπολογίζεται, πλην όμως οι υποψήφιοι πολιτικοί με ήθος και όραμα που δεν την ακολουθούν καιροσκοπικά, δεν εκλέγονται, ενώ κάποιοι άλλοι λαϊκίζοντες με το απλοϊκό ζιβάγκο και το ανοιχτό πουκάμισο κυβέρνησαν και ενδεχομένως να κυβερνήσουν την Ελλάδα και στο μέλλον.
– Ίσως κάποιοι εύλογα να αναρωτηθούν γιατί αυτή η εμμονή στο καθ’ όλα αθώο ζιβάγκο και τι, τέλος πάντων, ρόλο μπορεί να έχει στο πώς βλέπουν οι πολίτες τους επίδοξους πολιτικούς ηγέτες. Αυτό θα το καταλάβουμε με την απλή ψυχολογία του Καρλ Γιουγκ, ότι δηλαδή, ο άνθρωπος, ο απλός λαός, αν θέλετε, θέλει να ταυτίσει τον εαυτό του να μοιάσει με το όμοιό του. Αυτό το γνωρίζουν πολύ καλά πολλοί από τους πολιτικούς και κατεβαίνουν απλοϊκά ντυμένοι για να κερδίσουν ψήφους.
Το ζιβάγκο έζησε τις καλύτερες μέρες του στο τέλος της δεκαετίας του εβδομήντα και τις αρχές του ογδόντα με τον Ανδρέα να το λανσάρει σε κάθε προεκλογική εκδήλωση, για να φέρει την πολυπόθητη, για την κοινή γνώμη, αλλαγή. Και -ω του θαύματος- η αλλαγή ήρθε στην εξουσία, το ζιβάγκο μπήκε στο μπαούλο και βγήκαν γραβάτες και κοστούμια σινιέ Αρμάνι. Να λοιπόν, φίλοι μου, γιατί η πολιτική με ήτα και όμικρον γιώτα, είναι ένα από τα αρχαιότερα επαγγέλματα και όπως τα πάντα στη ζωή έζησε πολλές μεταμορφώσεις και πολλά εκφυλιστικά μονοπάτια. Για να είμαστε ακριβείς και δίκαιοι, ωστόσο, στην πορεία της ιστορικής διαδρομής γεννήθηκαν και μεγάλοι ηγέτες. Πρέπει πάντα να βλέπουμε και την καλή πλευρά οποιουδήποτε ασχολείται με τα δημόσια πράγματα. Η γραβάτα είναι επίσης ένα καθ’ όλα αθώο ανδρικό αξεσουάρ, όμορφο συμπλήρωμα της ανδρικής αμφίεσης και έλκει την καταγωγή της από την Εσπερία εις την οποία και εμείς «ανήκομεν».
Να όμως που με τα χρόνια και τον δαίμονα που λέγεται μόδα, πανταχόθεν προερχόμενη, έχασε τη γοητεία της και τη θέση της πήρε το ανοιχτό πουκάμισο που συμβολίζει δήθεν απλούς και λαοφιλείς ανθρώπους, που δεν πιστεύουν δα και πολύ στην καταραμένη κοινωνική ευπρέπεια, η οποία «δυστυχώς» παραπέμπει στον απευκταίο καπιταλισμό και τα παρόμοια. Αυτό έγινε ιδιαίτερα κατανοητό στους νεωτερικούς ηγέτες κομμάτων για να καθίσουν μια ώρα γρηγορότερα στα έδρανα της κυβερνητικής πλειοψηφίας, και όπως συνάδελφοί τους στο παρελθόν, να φτιάξουν την Ελλάδα και τους Έλληνες ένα λαό με ειδυλλιακή δημοκρατία, δικαιοσύνη, ισονομία και ό,τι άλλο μας έχουν ετοιμάσει στο μενού στο βαθμό που η Δανία και η Σουηδία θα ωχριούν μπροστά μας. Προς αυτή την κατεύθυνση κινείται σήμερα μεγάλο κομμάτι της συμπολίτευσης και της αξιωματικής αντιπολίτευσης, κυρίως της αντιπολίτευσης, με το σιωπηλό σύνθημα, ποτέ γραβάτα.
Να καούν οι γραβάτες που τώρα γίνονται βορά στο σκόρο όπως καίγονταν τα βιβλία στο μεσαίωνα. Κοιτάζοντας την τηλεόραση προσπαθώντας να είμαι ενήμερος για την κοινωνική πραγματικότητα της πολιτικής ζωής τα τελευταία μνημονιακά χρόνια μόνο αγανάκτηση νιώθω όταν βλέπω νεοφώτιστους μνηστήρες που πασχίζουν να μας σώσουν. Τώρα σκέφτομαι να σκαλίσω τα άδυτα της παλιάς ντουλάπας να βρω και να πετάξω στην πυρά κάτι παλιές γραβάτες.
