Ολοκληρώθηκαν με επιτυχία οι διαλέξεις του Ελεύθερου Πανεπιστημίου Δήμου Πεντέλης για το ακαδημαϊκό έτος 2024–2025.
Η 6η και τελευταία εκδήλωση πραγματοποιήθηκε την Παρασκευή 23 Μαΐου , στο Πολιτιστικό Κέντρο Μελισσίων «Μίκης Θεοδωράκης», με τίτλο «Διαδρομές στον ουρανό». Η εκδήλωση ολοκλήρωσε έναν κύκλο υψηλού επιπέδου επιστημονικών και πολιτιστικών παρουσιάσεων που ξεκίνησε τον Οκτώβριο του 2024 και διήρκεσε έως τον Μάιο του 2025.
Ομιλητές της τελευταίας βραδιάς ήταν δύο διακεκριμένοι επιστήμονες με διεθνή αναγνώριση, ο Μανώλης Πλειώνης, καθηγητής Φυσικής του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, πρώην Διευθυντής και πρόεδρος του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών και ο Σπύρος Βασιλάκος, διδάκτωρ Αστροφυσικής Κοσμολογίας του ΕΚΠΑ, διευθυντής του Ινστιτούτου Αστρονομίας, Αστροφυσικής, Διαστημικών Εφαρμογών και Τηλεπισκόπησης, καθώς και Πρόεδρος του Δ.Σ. του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών.
Η ανασκόπηση της ακαδημαϊκής χρονιάς
Η φετινή χρονιά ξεκίνησε την Παρασκευή 18 Οκτωβρίου 2024 με μια συγκινητική τελετή, κατά την οποία ο Δήμος Πεντέλης τίμησε, στο πλαίσιο της εναρκτήριας εκδήλωσης του Ελεύθερου Πανεπιστημίου, τον δημότη Πεντέλης καθηγητή Θεοδόση Τάσιο. Ο Θ. Τάσιος, διεθνώς αναγνωρισμένος στο πεδίο της Στατικής και της Πολιτικής Μηχανικής, αλλά και πολυδιάστατος στοχαστής στη γλώσσα, τη Φιλοσοφία και την αρχαία ελληνική τεχνολογία, αποτέλεσε αντικείμενο μιας πολυεπίπεδης προσέγγισης από τους Άρη Κατωπόδη, ιστορικό-ερευνητή, Κλαίρη Παλυβού, ομότιμη καθηγήτρια Αρχιτεκτονικής του ΑΠΘ, Ιωάννη Σταμουλάκη, διδάκτορα Φιλολογίας, και Βασίλειο Κάλφα, ομότιμο καθηγητή φιλοσοφίας του ΑΠΘ.
Με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Φιλοσοφίας στις 22 Νοεμβρίου, η αφιερωματική «σκυτάλη» δόθηκε σε έναν ακόμα δημότη Πεντέλης και συγκεκριμένα στον τιμώμενο φιλόσοφο, καθηγητή του Université de Vincennes Saint-Denis και συγγραφέα Στέλιο Ράμφο, σε μια βραδιά που προσέφερε στο κοινό μια σπάνια ευκαιρία στοχασμού πάνω στα μεγάλα ερωτήματα της ανθρώπινης ύπαρξης.
Στις 13 Δεκεμβρίου, το Ελεύθερο Πανεπιστήμιο παρουσίασε την εκδήλωση με τίτλο «Προσεγγίσεις των Χριστουγέννων», με τη συμμετοχή τεσσάρων επιστημόνων: του Αρχιμανδρίτη Νεκτάριου Καρσιώτη, Δρ. Βυζαντινής Φιλολογίας του ΕΚΠΑ και ιεροκήρυκα του Ιερού Καθεδρικού Ναού Αθηνών, της Ευαγγελίας Δαμουλή, Δρ. Συγκριτικής Γραμματολογίας του Ιονίου Πανεπιστημίου και συγγραφέως, της Ιάνθης Ασημακοπούλου, επίκουρης καθηγήτριας Ευρωπαϊκής Ιστορίας της Τέχνης στο ΕΚΠΑ, και του Γιώργου Φραγκάκη, υποψήφιου Διδάκτορα Λαογραφίας του ΕΚΠΑ.
Στις 24 Φεβρουαρίου, σειρά είχε μια εξαιρετική εκδήλωση αφιερωμένη στο έργο του κορυφαίου Έλληνα συγγραφέα-φιλοσόφου-ποιητή Νίκου Καζαντζάκη. Οι δημότες είχαν την ευκαιρία να παρακολουθήσουν τις εισηγήσεις των κορυφαίων πανεπιστημιακών Θανάση Αγάθου, αναπληρωτή καθηγητή Νεοελληνικής Φιλολογίας του ΕΚΠΑ, και Μαρίνας Γρηγοροπούλου, αναπληρώτριας καθηγήτριας Νεοελληνικής Φιλολογίας του ΠΑΠΕΛ. Η συγγραφέας, ηθοποιός και ύπατη πρόεδρος του Ιδρύματος Οικουμενικού Ελληνισμού Μιμή Ντενίση τίμησε την εκδήλωση με σκηνική ανάγνωση αποσπασμάτων του έργου του σπουδαίου συγγραφέα, δίνοντας μια μοναδική διάσταση στην ατμόσφαιρα της βραδιάς με την γνωστή ρήση του συγγραφέα «Να αγαπάς την ευθύνη. Να λες: εγώ μοναχός μου έχω χρέος να σώσω τη γης. Άμα δε σωθεί, εγώ θα φταίω» να κυριαρχεί. Στο τέλος της εκδήλωσης, απονεμήθηκαν τιμητικές πλακέτες από τη δήμαρχο Πεντέλης Νατάσσα Κοσμοπούλου στην Μιμή Ντενίση, στον καθηγητή Θανάση Αγάθο από τον πρόεδρο της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Πολιτιστικών Σωματείων Μανώλη Πατεράκη, και στην Μαρίνα Γρηγοροπούλου από την ομότιμη καθηγήτρια του Πανεπιστημίου Αθηνών Μαρία Μενεγάκη.
Στις 28 Μαρτίου 2025, με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Ποίησης, το κοινό απόλαυσε την εκδήλωση «Ένα Ταξίδι στην Ποίηση» με ομιλητές τον σπουδαίο ποιητή Τίτο Πατρίκιο και τη Δανάη Σιώζιου, μια από τις πιο δυναμικές φωνές της νέας γενιάς Ελλήνων ποιητών.
Το Ελεύθερο Πανεπιστήμιο τίμησαν με την παρουσία τους διακεκριμένοι εκπρόσωποι της ακαδημαϊκής και πολιτιστικής κοινότητας, όπως ο ακαδημαϊκός και καθηγητής Μανόλης Κορρές, ο Δρ Ευάγγελος Γερασόπουλος, Διευθυντής Ερευνών στο Ινστιτούτο Ερευνών Περιβάλλοντος & Βιώσιμης Ανάπτυξης του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών, ο τέως αντιπρύτανης του Πολυτεχνείου Κρήτης Χρήστος Σκιαδάς, η πρόεδρος της Ένωσης Ελλήνων Βιβλιοθηκονόμων και Επιστημόνων Πληροφόρησης Ανθή Κατσιρίκου, η πρόεδρος του Συνδέσμου Ελληνίδων Επιστημόνων Εύη Μπάτρα, ο καθηγητής Δημήτρης Φίλιας, μέλος του ακαδημαϊκού συμβουλίου του Ελληνικού Ινστιτούτου Πολιτιστικής Διπλωματίας, ο πρωτοπρεσβύτερος του Οικουμενικού Θρόνου Ιωάννης Σαββάκης, οι βουλευτές Αθηνά Λινού και Αθανάσιος Χαλκιάς, καθώς και εκπρόσωποι πολιτιστικών συλλογικοτήτων της πόλης, ενισχύοντας τη δυναμική παρέμβαση και συνέργεια της τοπικής κοινωνίας.
Νατάσσα Κοσμοπούλου: «Θεσμός πολιτισμού και ενεργούς δημοκρατίας»
Η δήμαρχος Νατάσσα Κοσμοπούλου δήλωσε: «Το Ελεύθερο Πανεπιστήμιο του Δήμου Πεντέλης καθιερώνεται ως θεσμός πολιτισμού και ενεργούς δημοκρατίας. Ένας ζωντανός πυρήνας γνώσης, στοχασμού και συμμετοχής που αγκαλιάζει όλους τους δημότες, χωρίς αποκλεισμούς. Είναι ελεύθερο στη διακίνηση ιδεών και τη μετάδοση της γνώσης σε όλες τις επιστήμες, την τέχνη, τον πολιτισμό και ανοικτό στη συμμετοχή όλων των πολιτών, ανεξάρτητα από το επίπεδο της εκπαίδευσης, της ηλικίας και της κοινωνικο-οικονομικής κατάστασης. Είμαι υπερήφανη που ο Δήμος μας φιλοξενεί έναν θεσμό τόσο υψηλής ποιότητας και ευθύνης. Θερμά συγχαρητήρια στην αντιδήμαρχο Πολιτισμού Άρτεμη Αργύρη, στην επιστημονική υπεύθυνη κα Μαρίνα Γρηγοροπούλου και σε όλους τους συντελεστές και βεβαίως στους δημότες μας που συμμετείχαν με ενθουσιασμό. Ανανεώνουμε το ραντεβού μας για το Φθινόπωρο, με νέες διαδρομές γνώσης».
Η αντιδήμαρχος Πολιτισμού Άρτεμις Αργύρη ανέφερε: «Το Ελεύθερο Πανεπιστήμιο του Δήμου μας εξελίσσεται σε δυναμικό και σύγχρονο εγχείρημα πολιτισμικής και κοινωνικής άρα βαθιά δημοκρατικής συμμετοχής που διαμορφώνει ένα πεδίο ουσιαστικής καλλιέργειας λόγου και δράσης, ενδυναμώνει τους συνεκτικούς μας θεσμούς. Στόχος μας είναι να αναδείξουμε το πολιτισμικό κεφάλαιο του τόπου αλλά και των ανθρώπων μας μέσα από έναν σχεδιασμό υψηλού ακαδημαϊκού επιπέδου που καταφέραμε να κινητοποιήσει διαλεκτικά και συμμετοχικά τις δημιουργικές δυνάμεις της κοινωνίας των πολιτών μας. Ευχαριστώ θερμά την επιστημονική υπεύθυνη Μαρίνα Γρηγοροπούλου, συνοδοιπόρο για την υποστήριξη»
Από την πλευρά της, η επιστημονική υπεύθυνη του Ελεύθερου Πανεπιστημίου, Μαρίνα Γρηγοροπούλου, αναπληρώτρια καθηγήτρια Νεοελληνικής Φιλολογίας του πανεπιστημίου Πελοποννήσου αναφέρθηκε στον απολογισμό της στα πολύπλευρα «ταξίδια» που πραγματοποιήθηκαν φέτος στον χώρο της επιστήμης, της φιλοσοφίας, της λογοτεχνίας, της ιστορίας της τέχνης, της λαογραφίας, της εκκλησιαστικής παράδοσης και της κοσμολογίας. Ευχαρίστησε τους εργαζομένους και τους συνεργάτες του Δήμου Πεντέλης, τους εκλεκτούς ομιλητές για τη γενναιοδωρία της γνώσης, το κοινό για την ενεργή του συμμετοχή, τη δήμαρχο Νατάσσα Κοσμοπούλου για την αμέριστη στήριξη και σταθερή παρουσία και την αντιδήμαρχο Πολιτισμού Άρτεμη Αργύρη για την εμπιστοσύνη, την εξαιρετική συνεργασία και το χάρισμά της να μεταμορφώνει τους πάντες στην καλύτερη δυνατή εκδοχή τους.
Τέλος, εξήρε τη μείζονα σημασία του θεσμού του Ελεύθερου Πανεπιστημίου ως πόλου γνώσης και διαλόγου στην κοινωνία των πολιτών και ανανέωσε το ραντεβού με τους πολίτες για το προσεχές φθινόπωρο.
