Ο προ δεκαετίας δήμαρχος της πόλης επιστρέφει στο «τιμόνι» της και μιλά στην ΑΜΑΡΥΣΙΑ για την κατάσταση που παρέλαβε, τις άμεσες προτεραιότητες και τα δεδομένα που επιβάλλει ο νέος νόμος για την Τοπική Αυτοδιοίκηση
«Σπίτι του», όπως συνηθίζει να αποκαλεί τον Δήμο Νέας Σμύρνης, επιστρέφει, μετά από 10 χρόνια, ο δήμαρχος της πόλης, Γιώργος Κουτελάκης. Και πώς αλλιώς θα μπορούσε να το ονομάζει, όταν εκεί «μεγάλωσε» πολιτικά, πλάι στον αείμνηστο ιστορικό δήμαρχο, Μπάμπη Μπεχλιβανίδη; Ο Γιώργος Κουτελάκης εξελέγη πρώτη φορά δημοτικός σύμβουλος, το 1986, σε ηλικία μόλις 25 ετών, και επί τρεις τετραετίες εκλεγόταν δήμαρχος Νέας Σμύρνης. Μετά από ένα «διάλειμμα» δέκα ετών, κατά το οποίο «έτρεχε» για τον Δήμο από την πλευρά της αντιπολίτευσης, ο Γ. Κουτελάκης κρατά ξανά τα ηνία της πόλης. Στη συνέντευξη που παραχωρεί στην ΑΜΑΡΥΣΙΑ, μιλά για τις αλλαγές που συνάντησε στον Δήμο αμέσως μόλις πέρασε το κατώφλι του, την έλλειψη έμπειρων στελεχών, αλλά και για τα πενιχρά οικονομικά τα οποία αποτελούν σημαντική απειλή για την εύρυθμη λειτουργία της πόλης.
ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ: Έλενα Φυντανίδου
Κύριε Κουτελάκη, βρίσκεστε ξανά στο γραφείο του δημάρχου Νέας Σμύρνης μετά από περίπου 14 χρόνια.
Ναι. Έφυγα από δήμαρχος τον Φεβρουάριο του 2010. Μέχρι και το 2014 ήμουν αντιδήμαρχος. Ξαναγύρισα στο «σπίτι» μου.
Τι βρήκατε μετά από τουλάχιστον μια 10ετία; Τι αλλαγές έχουν γίνει στον Δήμο;
Στα δύο βασικά που θεωρώ ότι υπάρχουν αλλαγές άξιες λόγου, διότι πράγματι μετά από τόσα χρόνια υπάρχουν αλλαγές, είναι στις Υπηρεσίες του Δήμου και στις αρμοδιότητές τους. Είναι η συγκρότηση των Υπηρεσιών. Οι Υπηρεσίες κατά τη γνώμη μου είναι ξεμοντάριστες, αποδυναμωμένες. Ο διοικητικός μηχανισμός του Δήμου είναι σε παραλυτική κατάσταση σε σχέση με το παραγόμενο έργο. Κυρίως είναι απορφανισμένος από έμπειρο στελεχικό δυναμικό. Τα τελευταία χρόνια έχουν φύγει από τον Δήμο, με την κινητικότητα, ικανά και έμπειρα στελέχη τα οποία μας λείπουν.
Θα ζητήσετε προσωπικό;
Δεν έχουμε διαδικασία για να κάνουμε αιτήματα. Τώρα, στον ετήσιο προγραμματισμό, όποτε μας δοθεί, θα το κοιτάξουμε. Αλλά αυτά αργούν πάρα πολύ. Εμείς κοιτάμε να καλύψουμε τα κενά. Εκτιμάμε ότι θα δημιουργήσουμε σύντομα ένα ελκυστικό προφίλ για τον Δήμο μας, διαφορετικό από το προηγούμενο, και προσδοκούμε σε προσελεύσεις μέσω της κινητικότητας από άλλες δημόσιες Υπηρεσίες. Θέλουμε να αναστρέψουμε την πορεία. Αντί να φεύγουν στελέχη από τον Δήμο μας προς άλλους Δήμους, Υπουργεία ή άλλες Υπηρεσίες του Δημοσίου, να θέλουν να έλθουν άνθρωποι με εμπειρία να εργαστούν εδώ.
Όταν μιλάτε για πιο ελκυστικό προφίλ του Δήμου, τι εννοείτε;
Υπήρχε ένα κακό όνομα του Δήμου τα τελευταία χρόνια, σε ό,τι αφορά στον υπαλληλικό χώρο, κατά τη γνώμη μου. Υπήρχαν πιέσεις στους επικεφαλής των Υπηρεσιών, ένα κλίμα αδιαφάνειας που δημιουργούσε επιβολές του πολιτικού προσωπικού σε νομική οριακότητα κάποιων διαδικασιών και μια φοβία ανάμεσα στους υπαλλήλους ότι μπορεί να βρεθούν ελεγχόμενοι για πράξεις και ενέργειες για τις οποίες πίεζε η πολιτική ηγεσία. Αυτό τουλάχιστον έχω αντιληφθεί. Γι’ αυτό υπήρχε μια διάθεση φυγής. Το κλίμα τα τελευταία τρία τέσσερα χρόνια δεν ήταν τέτοιο ώστε να προσελκύσει στελέχη.
Η δεύτερη αλλαγή που βρήκατε;
Τα οικονομικά του Δήμου. Είναι χειρότερα απ’ αυτά που υπολόγιζα. Παρακολουθούσα τον Δήμο από πολύ κοντά γι’ αυτό δεν εκπλήσσομαι για τίποτα απ’ αυτά που βρήκα. Όλα τα γνώριζα και δεν εξεπλάγην για κάτι, ούτε βρήκα «σκελετούς στο ντουλάπι». Όμως, είναι αλήθεια, κι εγώ αστόχησα τουλάχιστον σε ένα 20-25% στην εικόνα των οικονομικών του Δήμου. Πίστευα ότι η εικόνα θα ήταν καλύτερη από αυτή που βρήκα. Δεν πίστευα ότι είναι τόσο οριακή. Πίστευα ότι έχει κάποια περιθώρια, ότι δεν είχαμε πιάσει πάτο… Βέβαια, ο Δήμος τυπικά δεν είναι στο «κόκκινο», αλλά είναι πάρα πολύ αποδυναμωμένος σε σχέση με το παρελθόν και με αυτό που άφησα. Και για να μιλήσω συγκεκριμένα, τα θετικά αποτελέσματα χρήσεως των ισολογισμών του Δήμου, όταν έφυγα εγώ από τον Δήμο το 2014, ήταν 7 εκατ. ευρώ, και τα αποτελέσματα του ισολογισμού του 2022 ήταν 2,5 εκατ. ευρώ. Τα διαθέσιμα του Δήμου ήταν 8,5 εκατ. ευρώ, εκ των οποίων τα 6 εκατ. ήταν ελεύθερα, και τώρα τα διαθέσιμα του Δήμου, στο τέλος του χρόνου ήταν 5,2 εκατ. τα οποία ήταν δεσμευμένα. Συν ότι είναι εκτός προϋπολογισμού τα 3,7 εκατ. των σχολείων της Εστίας, που αν ενταχθούν στον προϋπολογισμό για να πληρωθούν, ο Δήμος θα «κοκκινίσει».
Αυτή η κατάσταση στην οποία έχει περιέλθει το ταμείο του Δήμου, δικαιολογείται από έργα που ενδεχομένως έχουν γίνει στην πόλη;
Όχι. Δεν δικαιολογείται. Κατά τη γνώμη μου, δεν έχει γίνει κάτι συγκλονιστικό στη Νέα Σμύρνη που να το χρηματοδότησε ο Δήμος. Τα έργα που έγιναν, όπως η Εφέσου, η Κράτητος, η ανάπλαση των πεζοδρομίων, κ.λπ., ήταν χρηματοδοτούμενα έργα. Αναρωτιέται κανείς ευλόγως γιατί τα διαθέσιμα του Δήμου που έφθασαν να είναι και 11 εκατ. ευρώ, επί του ιδίου προηγούμενου δημάρχου -εγώ δεν χρησιμοποιώ μόνο νούμερα δικής μου περιόδου- κατακρημνίστηκαν από το 2017-2018 μέχρι το 2023 στα 5,5 εκατ. ευρώ. Άρα έγιναν σπατάλες. Η δημοτική Αρχή δεν μπόρεσε από το 2019 και μετά να συγκρατήσει τις δαπάνες του Δήμου. Και όχι μόνο αυτό. Λειτουργούσε σαν να ήταν ο Δήμος στις καλύτερές του εποχές. Αυτό προφανώς συνέβαινε διότι οι πολιτικές ισορροπίες μέσα στον συνδυασμό ήταν διαταραγμένες τα τελευταία χρόνια. Κάθε αντιδήμαρχος ανήκε σε διαφορετική πολιτική ομάδα, είχε το δικό του «φέουδο» και απαιτούσε να μην πειραχτούν τα δικά του λεφτά. Ο δήμαρχος από την πλευρά του δεν ήθελε να πειράξει τις ισορροπίες μεταξύ των στελεχών και των πολιτικών ομάδων. Και όλα αυτά σε βάρος των συμφερόντων του Δήμου και των δημοτών. Γι’ αυτό κατέρρευσε το σύστημα διοίκησης, το οποίο ήταν φανερό στην πόλη ειδικά την τελευταία διετία.
Να πάμε στα καθημερινά ζητήματα μιας πόλης. Ξεκινάμε με την καθαριότητα. Μέσα στις γιορτές η πόλη ήταν πιο βρώμικη από ποτέ και δεν μιλάω για την κεντρική πλατεία και τους κεντρικούς – εμπορικούς δρόμους, αλλά για τις γειτονιές. Ωστόσο παρατηρούμε ότι τις τελευταίες ημέρες αρχίζει να βελτιώνεται το τοπίο…
Ήδη έχουμε πάρει θετικά μηνύματα από τους πολίτες. Είμαστε διαρκώς στους δρόμους και προσπαθούμε να συνεφέρουμε την πόλη. Χρειαζόμαστε κόσμο. Γι’ αυτό έχουμε ζητήσει και θα έχουμε μέσα στην εβδομάδα επιπλέον 40 άτομα στην Καθαριότητα για να δώσουμε τη μάχη του οδοκαθαρισμού. Η παράταξή μας υπέβαλε το σχετικό αίτημα, λίγο πριν τις εκλογές, και η τότε δημοτική Αρχή δεν το αρνήθηκε. Αν υποβάλαμε σήμερα το σχετικό αίτημα, θα ερχόταν το προσωπικό τον Μάρτη και τον Απρίλη. Επίσης, σιγά σιγά ξεκινά η λειτουργία και του πλυντηρίου κάδων. Παράλληλα, ξεκίνησε και η Δημοτική Συγκοινωνία η οποία είχε διαλυθεί. Μόνο ένα αμάξι λειτουργούσε, φτιάξαμε και τα υπόλοιπα…
Πόσα λεωφορεία διαθέτει η πόλη;
Ένα στην κάτω πλευρά της Νέας Σμύρνης και ένα στην άνω που κάνουν δρομολόγια από και προς το μετρό, και ένα τοπικό το οποίο δεν έχει ακόμη ξεκινήσει, διότι έχουμε έλλειψη οδηγών. Στις προσλήψεις που θα γίνουν συμπεριλαμβάνονται και οδηγοί. Αυτή τη στιγμή λειτουργούν από τις 7 το πρωί έως τις 7 το βράδυ οι δύο γραμμές της και από το μετρό, με ένα λεωφορείο. Στόχος της είναι να γίνουν δύο τα λεωφορεία και να εξυπηρετούν τον κόσμο ανά μισή ώρα.
Να μιλήσουμε για τη στάθμευση των οχημάτων. Υπάρχει τεράστιο πρόβλημα στην πόλη. Η Εφέσου, της εκ των βασικών δρόμων της πόλης αφού ενώνει τη Νέα Σμύρνη με την Άνω Νέα Σμύρνη, ανεβαίνει με δυσκολία λόγω της κίνησης που προκαλούν τα σταθμευμένα αυτοκίνητα πλησίον των διαχωριστικών νησίδων.
Έχω δώσει ήδη οδηγίες για να ανεβαίνει η Εφέσου και να μη δημιουργούνται αυτά τα προβλήματα, ειδικά τις απογευματινές ώρες. Θα βάλουμε κολονάκια κατά μήκος των διαζωμάτων. Έτσι, μέχρι το τέλος του μήνα θα διευκολυνθεί η χωρητικότητα του δρόμου για να μη δημιουργείται ουρά στην Εφέσου μέχρι την Πλαστήρα. Ωστόσο, είναι υποχρέωσή μας να δημιουργήσουμε θέσεις στάθμευσης.
Τι σχεδιασμός υπάρχει;
Το πρώτο πάρκινγκ που θα ξεκινήσουμε, και θα δοκιμαστούμε γι’ αυτό, θα είναι σ’ αυτή την περιοχή, δηλαδή στις οδούς Εφέσου, Κορδελιού και Βουρνόβα. Είναι αυτή τη στιγμή η πιο «πιεσμένη» περιοχή σε σχέση με τις άλλες σε ότι αφορά τη στάθμευση. Ο χώρος που έχουμε βρει είναι το παρκάκι που «ακουμπάει» στο Άλσος και μαζί με το άνοιγμα που έχει η Εφέσου -σε εκείνο το σημείο δεν έχει νησίδα- υπάρχει ένας πολύ μεγάλος χώρος για δημιουργία υπόγειου πάρκινγκ. Αυτό το παρκάκι δεν έχει μεγάλα δέντρα, άρα μας επιτρέπεται να τα αντικαταστήσουμε με άλλα όταν το φτιάξουμε. Για το έργο έχουμε ήδη έρθει σε επικοινωνία με μελετητικό γραφείο για να ξεκινήσει η διαδικασία του οδικού χάρτη, των μελετών και των αδειοδοτήσεων. Δεν είναι ένα εύκολο έργο τα υπόγεια πάρκινγκ. Δεν είναι πεζοδρόμια.
Θα είναι δημοτικό πάρκινγκ με χαμηλό εισιτήριο;
Το εισιτήριο θα είναι στα όρια της συντήρησής του, διότι χρειάζεται υπαλλήλους, φώτα, ασφάλεια κ.λπ. Δεν θα είναι ένα κερδοφόρο στοιχείο για τον Δήμο, ούτε για να αποσβέσει το κόστος κατασκευής.
Με το ιδιωτικό πάρκινγκ που λειτουργεί κάτω από τη γέφυρα που ενώνει το Άλσος με την Πλατεία, θα διαπραγματευτείτε καλύτερες τιμές;
Δυστυχώς δεν προβλέπεται κάτι τέτοιο. Είχα μια σκέψη να περιέλθει το πάρκινγκ στον Δήμο πριν από τη λήξη της σύμβασης, αλλά τα οικονομικά μας δεν μας το επιτρέπουν.
Πότε λήγει η σύμβαση;
Αν δεν κάνω λάθος το 2029 – 2030.
Και ακολούθως θα γίνει δημοτικό πάρκινγκ;
Ναι. Νομίζω ότι κοντά στη λήξη της θητείας μας λήγει και ο συμβατικός χρόνος που μετρά από το 2004.
Να περάσουμε στα ζητήματα εγκληματικότητας και παραβατικότητας; Γνωρίζω ότι ο Δήμος δεν είναι αρμόδιος, η κατάσταση όμως έχει παραγίνει δύσκολη και πρέπει να ληφθούν μέτρα.
Πράγματι δεν είναι ευθύνη του Δήμου αλλά είναι κάτι που μας απασχολεί και αισθανόμαστε ότι έχουμε κι εμείς ευθύνες γι’ αυτό, ασχέτως αν δεν έχουμε αρμοδιότητες. Επειδή εκτός από τη σκληρή παραβατικότητα, τις ένοπλες ληστείες, τους φόνους, υπάρχει και η χαμηλή παραβατικότητα που πλήττει την πόλη, η δημοτική αστυνομία -ακόμη δεν έχουμε αρκετούς δημοτικούς αστυνομικούς αλλά μας έχουν εγκρίνει έξι και δύο που έχουμε, οχτώ, οι οποίοι θα έλθουν μετά από περίπου ενάμισι χρόνο- δεν είναι για να αντιμετωπίζει τέτοια ζητήματα, ένας από τους συμβούλους που θα έχω είναι ο Θεόδωρος Λουλάς, πρώην διοικητής του Α.Τ. Νέας Σμύρνης, στρατηγός εν αποστρατεία, με τον οποίο την εποχή που ήμουν δήμαρχος αντιμετωπίσαμε με εξαιρετική αποτελεσματικότητα θέματα ασφάλειας της πόλης. Γνωρίζουμε πού υπάρχουν προβλήματα και με τις συμμορίες ανηλίκων και με τη διακίνηση ουσιών, και ευελπιστούμε με τη συμβολή του να βελτιώσουμε την εικόνα της πόλης και να εμπεδώσουμε το αίσθημα ασφάλειας στους πολίτες.
Ένα άλλο ερώτημα που θέλω να θέσω είναι η κατάργηση των Νομικών Προσώπων και κατά πόσον δημιουργεί πρόβλημα στη λειτουργία του Δήμου.
Πολιτικά θεωρούμε ότι είναι μια κίνηση θεσμικού αυταρχισμού. Χωρίς να ερωτηθεί η Αυτοδιοίκηση, ετσιθελικά η κυβέρνηση κατήργησε τα Νομικά Πρόσωπα, νύχτα και παραμονές εκλογών. Για εμάς αυτό είναι το κυρίαρχο, ότι αντιμετωπίστηκε η Αυτοδιοίκηση για μια ακόμη φορά σαν εξάρτημα του κρατικού μηχανισμού, όπου μπορεί κάθε υπουργός να αποφασίζει χωρίς να ερωτά κανέναν. Τώρα, στο λειτουργικό κομμάτι, βεβαίως μας δημιουργεί προβλήματα. Δημιουργείται ένας υπερσυγκεντρωτικός Δήμος που έστω και αυτές τις μικρές και λίγες αρμοδιότητες των ΚΑΠΗ, των Παιδικών Σταθμών, του Πολιτισμού και του Αθλητισμού, τις αποκέντρωνε δια των Νομικών του Προσώπων. Και στερεί ταυτόχρονα από τους Δήμους τη δυνατότητα που είχαν μέσω των Νομικών τους Προσώπων να αναθέτουν αρμοδιότητες πέρα από τους συμβούλους και σε λαϊκά μέλη, σε εκπροσώπους γονέων ή μελών των ΚΑΠΗ.
Άρα πρέπει να δημιουργήσετε μια Κεντρική Ένωση Δήμων Ελλάδας (ΚΕΔΕ) ισχυρή για να μπορεί να ασκεί πιέσεις στην κυβέρνηση. Θα κατεβείτε ως υποψήφιος στο προεδρείο της Ένωσης;
Όχι. Δεν θα ασχοληθώ αυτή τη φορά. Άλλωστε στην Ελλάδα η κομματικοποίηση των θεσμών είναι ακόμη πολύ ισχυρή. Η μάχη για τη θέση του προέδρου της ΚΕΔΕ θα δοθεί με κομματικά κριτήρια. Ισχυρή ΚΕΔΕ μπορεί να υπάρξει μόνο αν η μια πλευρά, και δη η κυβερνητική, δεν έχει αυτοδυναμία. Εκτιμώ ότι θα υπάρχει αυτοδυναμία της κυβέρνησης της ΝΔ και στην ΚΕΔΕ και στην Περιφερειακή Ένωση Δήμων Αττικής (ΠΕΔΑ) και στην Ένωση Περιφερειών Ελλάδας (ΕΝΠΕ). Οπότε για ποια πίεση προς την κυβέρνηση μιλάμε; Γι’ αυτό και δεν θα ασχοληθώ.
