«Η Συμμετοχή μας στην Ψυχιατρική Μεταρρύθμιση»

Από την έντυπη έκδοση IASIS που κυκλοφορεί

Η Ψυχική Υγεία δίνει στον άνθρωπο τη δυνατότητα να αναπτύξει το μέγιστο πνευματικό και συναισθηματικό δυναμικό του, συμβάλλοντας, έτσι, στην ευημερία της κοινωνίας.

Η ψυχική ασθένεια αποδυναμώνει όλες τις δημιουργικές δυνάμεις του ατόμου που πάσχει.

Η αντιμετώπιση των ψυχικά πασχόντων, από αρχαιοτάτων χρόνων έως και τον περασμένο αιώνα, ήταν ανεπιτυχής έως βάρβαρη. Ο ψυχικά πάσχων αντιμετωπίσθηκε προσβλητικά και απάνθρωπα.

Οικείοι και πολιτεία προσπαθούσαν να κρύψουν το πρόβλημα και ο πάσχων οδηγείτο -στην καλύτερη περίπτωση- στα κολαστήρια, Ασυλικού Τύπου, μεγάλα Δημόσια Ψυχιατρικά Νοσοκομεία.

Η Ελλάδα δεν αποτέλεσε εξαίρεση, όμως με την ταυτότητα του μέλους της Ευρωπαϊκής Ένωσης και μετά το σκάνδαλο του Ψυχιατρικού Νοσοκομείου της Λέρου, που συγκλόνισε το πανελλήνιο και όχι μόνο, υποχρεωθήκαμε να υποσχεθούμε ότι η Ψυχιατρική Μεταρρύθμιση θα αποτελούσε εθνική προτεραιότητα.

Μετά από καθυστερήσεις, παλινωδίες και πειθαναγκασμούς, ξεκίνησε η εφαρμογή προγραμμάτων που προέβλεπε ο Κανονισμός 815/84 (ΕΟΚ) με την συγχρηματοδότηση της Ευρωπαϊκής Ένωσης και των Εθνικών πόρων για την απόκτηση κατάλληλων μέσων και την εφαρμογή νέων μεθόδων θεραπείας.

Με την έκδοση και εφαρμογή των Νόμων 2071/1992 και 2716/1999 δημιουργήθηκε το υπόβαθρο αλλά και το πλαίσιο για ουσιαστική Ψυχιατρική Μεταρρύθμιση. Ακολούθησαν Κανονιστικές Διατάξεις, Τροποποιητικές Νομικές παρεμβάσεις και έχοντας βασικό άξονα την εφαρμογή των κανόνων της Κοινοτικής Ψυχιατρικής, το Υπουργείο Υγείας τα τελευταία τριάντα (30), κυρίως χρόνια, υλοποιεί ένα ολοκληρωμένο πρόγραμμα Μεταρρύθμισης των Ψυχιατρικών Υπηρεσιών της χώρας, ένα πρόγραμμα σύγχρονων ανθρωποκεντρικών υπηρεσιών Ψυχικής Υγείας.

Σ’ αυτήν τη γιγάντια εκσυγχρονιστική προσπάθεια η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει σταθεί δίπλα μας παρέχοντας οικονομική ενίσχυση και τεχνογνωσία.

Σήμερα, οι περισσότεροι από τους αρχικούς στόχους έχουν επιτευχθεί.

Τα μεγάλα Ψυχιατρικά Νοσοκομεία Ασυλικού Τύπου ή έκλεισαν ή ελαχιστοποίησαν τον αριθμό των νοσηλευομένων, μεταφέροντας την ευθύνη φροντίδας των ψυχικά πασχόντων σε μικρότερες μονάδες περιφερειακού τύπου.
Στα Γενικά κρατικά Νοσοκομεία δημιουργήθηκαν έκτακτα Ψυχιατρικά Εξωτερικά Ιατρεία και Τμήματα Νοσηλείας Ψυχικά πασχόντων.
Καινούργιες μικρές ευέλικτες Μονάδες Ψυχικής Υγείας δημιουργήθηκαν σε όλη την Ελλάδα: Κέντρα Ημέρας – Κινητές Μονάδες, Οικοτροφεία – Ξενώνες, Προστατευμένα Διαμερίσματα ανέλαβαν να αντιμετωπίσουν τους χρόνια πάσχοντες, οι οποίοι επί μακρόν «φροντίζονταν» σε Δημόσια Ψυχιατρεία.

Τελικά, η φροντίδα του πάσχοντα, μεταφέρθηκε εκτός Ασύλων, με απόλυτο σεβασμό στην προσωπικότητά του και όσο το δυνατόν κοντά στον τόπο καταγωγής του.

Ένα ισχυρό δίκτυο υπηρεσιών, πλέον, ρυθμίζει τη λειτουργία όλου αυτού του συστήματος, με ένα τρόπο που πείθει ότι είμαστε στον σωστό δρόμο υλοποίησης της Ψυχιατρικής Μεταρρύθμισης στην Ελλάδα.

Φυσικά, η βελτίωση των υπηρεσιών είναι καθημερινός αγώνας. Αλλά ο σταθερός στόχος είναι ο σεβασμός στον πάσχοντα, η σαφής αναγνώριση των δικαιωμάτων του και οι συνθήκες υψηλής φροντίδας των πασχόντων.

Είναι ένας αγώνας που, ηθικά, τον χρωστάμε σε όλους εκείνους τους σπουδαίους που πέρασαν από τους απαξιωτικούς χώρους φροντίδας των «Ασύλων».

Συμμετέχουμε στην υλοποίηση ενός πολύ σημαντικού Εθνικού Προγράμματος και νοιώθουμε την ηγεσία του Υπουργείου Υγείας και του καθ’ ύλην αρμόδιου Υφυπουργείου ότι είναι κοντά μας. Κοντά σε όλους εμάς, που αγωνιζόμαστε για την εφαρμογή των αποφάσεών του.

Φόρος τιμής σε πάσχοντες ψυχικά συνανθρώπους μας, που -παρά τα ψυχικά προβλήματά τους- άφησαν τεράστια κληρονομιά στην επιστήμη και την τέχνη. Όπως για παράδειγμα οι: Μιχαήλ Άγγελος, Γιαννούλης Χαλεπάς, Βίνσεντ Βαν Γκόγκ, Βιρτζίνια Γουλφ, Ευγένιος Ο’ Νιλ, Βάσλαβ Νιζίνσκι, Έρνεστ Μίλλερ Χεμινγουέϊ, Τένεσι Ουίλιαμς, Θιοντόρ Ντοστογιέφσκι, Βίβιαν Λι, Ισαάκ Νεύτων, Νικολά Τέσλα, Αβραάμ Λίνκολν κ.ά.
Μεγάλος ο κατάλογος, όλων εκείνων των σπουδαίων, που κακοποίησε η λάθος αντίληψη και η λάθος πρακτική της κάθε κοινωνίας και εποχής.
Σίγουρα όχι μικρότερος, όσων, στο μέλλον, θα έχουν ανάγκη την φροντίδα των συνανθρώπων τους.

Σ’ αυτή την προσπάθεια, μαζί με όλους τους άλλους είναι και η «ΕΥΑΓΓΕΛΙΣΜΟΣ ΑΜΚΕ» όλοι εμείς που την υπηρετούμε.

ΚΕΝΤΡΑ ΨΥΧΟΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΦΡΟΝΤΙΔΑΣ

Η «ΕΥΑΓΓΕΛΙΣΜΟΣ ΑΜΚΕ» Ιδρύθηκε το 2004, με σκοπό την δραστηριοποίηση στον τομέα της Ψυχικής Υγείας.
Το 2005, ανατέθηκε από το Υπουργείο Υγείας η ίδρυση και λειτουργία μιας Μονάδας Ψυχικής Υγείας του άρθρου 11 του Νόμου 2716/1999 – Ψυχιατρική Μεταρρύθμιση στην Ελλάδα.

Αποφασίσαμε να δημιουργήσουμε και να λειτουργήσουμε μια πρότυπη μονάδα, ένα οικοτροφείο φροντίδας δεκαπέντε (15) ψυχικά πασχόντων με Διαταραχές στο Φάσμα του Αυτισμού και με μακρά νοσηλεία σε Δημόσια Ψυχιατρεία.

Για τον παραπάνω σκοπό και συμμορφούμενοι με την έγκριση άδειας σκοπιμότητας του Υπουργείου Υγείας, χτίσαμε στην κωμόπολη Αθίκια, Δημοτικό Διαμέρισμα του Δήμου Κορινθίων, και μέσα σε οικόπεδο μεγαλύτερο των 10.000 τ.μ., ένα κτίριο «Ειδικού σκοπού», ένα Οικοτροφείο.

Κτηριακές εγκαταστάσεις

Το κτίριο, μεγαλύτερο των 1.000 τ.μ., ευρύχωρο, ασφαλές και εργονομικό, μέσα σ’ ένα καταπράσινο περιβάλλον, δέχτηκε το 2006, δεκαπέντε (15) ψυχικά πάσχοντες.
Κτιριακά φροντισμένη, εξ αρχής, η Μονάδα διαθέτει δεκαπέντε (15) δωμάτια, κουζίνα, δύο (2) τραπεζαρίες, δύο (2) σαλόνια, δέκα (10) τουαλέτες, αναρρωτήριο, χώρο καραντίνας, ιατρείο, φυσικοθεραπευτήριο, αποθήκη τροφίμων, αποθήκη αναλώσιμων, αποθήκη ρουχισμού καθώς και Ξενώνα.

Στον προαύλιο χώρο, έχει χώρους ποδηλασίας και μπάσκετ, χώρο περιπάτου ενώ στον κήπο καλλιεργούνται οπωροφόρα δέντρα, αμπελοειδή και λαχανικά.

Επίσης, υπάρχει μπάρμπεκιου κατάλληλο για διάφορες κοινωνικές εκδηλώσεις. Ενώ υπάρχει ακόμα, ένα εκκλησάκι (Αγία Θεραπεύουσα) για την παρακολούθηση της θείας λειτουργίας από σύστημα projector.

Επιπλέον, υπάρχει διαμορφωμένος χώρος παρακολούθησης κινηματογραφικών ταινιών και Καραγκιόζη. Λειτουργεί, επίσης, το Ξύλινο Εργαστήρι, στο οποίο φτιάχνονται διάφορες ξύλινες κατασκευές (τραπέζια, πάγκοι, παγκάκια, κ.λπ.).

Θεραπευτικά προγράμματα

Μέσα σ’ αυτούς τους χώρους αναπτύσσεται το θεραπευτικό πρόγραμμα φροντίδας των ενοίκων από ένα πολυάριθμο, εξειδικευμένο και έμπειρο προσωπικό.

Ποικίλα προγράμματα ατομικά και συλλογικά, καθιστούν τους ενοίκους μας λειτουργικότερους.

Μετά από συνεχή ενημέρωση της τοπικής κοινωνίας, έχει εξαλειφθεί, πλήρως, το κοινωνικό στίγμα για τα ψυχικά πάσχοντα άτομα και οι κάτοικοι συμμετέχουν, πρόθυμα, στα πολιτιστικά δρώμενα της Δομής όπως: παρελάσεις – θεατρικές παραστάσεις – εκδρομές – αθλοπαιδίες – θαλάσσια μπάνια ή εξορμήσεις στον κάμπο ή το βουνό.

Οι ένοικοί μας, ικανοποιημένοι και ήρεμοι, απολαμβάνουν μια φροντίδα υψηλού επιπέδου ενώ η συμμετοχή τους σε δραστηριότητες παραγωγής προϊόντων όπως: περιβολικά, ελιές, πετιμέζι, τσίπουρο, συλλογή καρπών οπωροφόρων δέντρων, τους δίνει την ικανοποίηση της δημιουργίας.

Πρόγραμμα δορυφόρος του Οικοτροφείου είναι το Προστατευμένο Διαμέρισμα, στο οποίο διαμένουν τέσσερις (4) ένοικοι, το επόμενο βήμα στην κοινωνικοποίηση και οικονομική επανένταξη των ατόμων.

Στόχος

Έχουμε στόχο, η λειτουργία των μονάδων μας, κάθε χρόνο να γίνεται καλύτερη. Είμαστε ευτυχείς, που μέσα στο 2021, θα έχει ολοκληρωθεί η δημιουργία και ανάπτυξη μιας νέας Μονάδας – Οικοτροφείο δεκαπέντε (15) ενηλίκων, στο Τολό Αργολίδας. Πρόκειται για μια ενέργεια που θα υλοποιηθεί στο πλαίσιο της πράξης «Ανάπτυξη και λειτουργία Οικοτροφείου για 15 ενήλικα άτομα έως 65 ετών με ψυχικές διαταραχές και σοβαρά ψυχοκοινωνικά προβλήματα στην Περιφερειακή Ενότητα Αργολίδας (Πόλη: Τολό / Δήμος Ναυπλιέων)», με Κωδικό ΟΠΣ 5067515 στο Επιχειρησιακό Πρόγραμμα «Πελοπόννησος 2014 – 2020”».

Και είμαστε σίγουροι ότι θα λειτουργήσει το ίδιο σωστά, το ίδιο παραγωγικά, δίνοντας την ευκαιρία στους καινούργιους δεκαπέντε (15) ενοίκους να απολαύσουν φροντίδα, που θα τη σφραγίσουν η εμπειρία και ο στόχος «ΝΑ ΕΙΜΑΣΤΕ ΟΙ ΚΑΛΥΤΕΡΟΙ».

Εβελίνα Ποτήρη

Διοικητική Διευθύντρια Οικοτροφείου «ΕΥΑΓΓΕΛΙΣΜΟΣ Ι» και Μέλος του ΔΣ της ΕΥΑΓΓΕΛΙΣΜΟΣ ΑΜΚΕ• MSc Δημόσια Διοίκηση και Πολιτική, Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών

• MSc Διοίκηση Υπηρεσιών Υγείας, Πανεπιστήμιο Δυτικής Αττικής – ΕΣΔΥ

• BSc Οικονομική Επιστήμη, Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών.
Κατά τη διάρκεια των Μεταπτυχιακών Σπουδών της, εξειδικεύτηκε στον Τουρισμό Υγείας. Εκπόνησε δύο διατριβές με θέμα: α) «Ο Τουρισμός Υγείας, ως μοχλός ανάπτυξης της Οικονομίας της Ελλάδας, στον καιρό της κρίσης» και β) «Οικονομοτεχνική Μελέτη Αξιοποίησης Κτηριακής Μονάδας με ΣΔΙΤ, στα Λουτρά Πόζαρ». Έχει επιστημονικές συμμετοχές σε ελληνικά και διεθνή συνέδρια. Αποτελεί μέλος της ομάδας που συνέταξε το σχέδιο για τον Ιατρικό Τουρισμό, στο Πρόγραμμα της Νέας Δημοκρατίας για την Υγεία – 2019.