ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ BΙΒΙΑΝ ΜΑΡΓΕΛΛΟΥ
Παναγιώτης Γρηγοράκος
ΠΡΟΕΔΡΟΣ «ΚΛΕΙΣΘΕΝΗ» ΚΑΙ ΓΕΝΙΚΟΣ ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ ΔΗΜΟΥ ΑΣΠΡΟΠΥΡΓΟΥ
Η Πανελλήνια Ένωση Γενικών Γραμματέων Τοπικής Αυτοδιοίκησης συνδέει τα στελέχη των Δήμων, προωθεί την ανταλλαγή τεχνογνωσίας και συμβάλλει στη διαμόρφωση μιας σύγχρονης και αποτελεσματικής δημοτικής διοίκησης.
Η Τοπική Αυτοδιοίκηση αποτελεί τον θεσμό που βρίσκεται πιο κοντά στον πολίτη. Από την καθαριότητα και την καθημερινή εξυπηρέτηση μέχρι την κοινωνική πολιτική, την πολιτική προστασία, την ψηφιακή μετάβαση και την τοπική ανάπτυξη, οι Δήμοι καλούνται να ανταποκριθούν σε ολοένα πιο σύνθετες ανάγκες. Για να μπορέσουν να ανταποκριθούν αποτελεσματικά σε αυτές τις απαιτήσεις, δεν αρκούν μόνο οι πολιτικές αποφάσεις. Απαιτούνται επίσης οργανωμένη διοίκηση, εξειδικευμένη γνώση, εμπειρία και ουσιαστική συνεργασία.
Σε αυτό το πλαίσιο εντάσσεται η δράση της Πανελλήνιας Ένωσης Γενικών Γραμματέων Τοπικής Αυτοδιοίκησης «ΚΛΕΙΣΘΕ-ΝΗΣ», ενός φορέα που δημιουργήθηκε με στόχο να ενισχύσει τη συνεργασία και τη δικτύωση μεταξύ των Γενικών Γραμματέων των Δήμων, συμβάλλοντας στην αναβάθμιση της λειτουργίας της δημοτικής διοίκησης. Ενός φορέα που εξελίσσεται σε σημαντικό σημείο συνάντησης, επιστημονικού διαλόγου και ανταλλαγής τεχνογνωσίας για τα στελέχη των Δήμων σε ολόκληρη τη χώρα.
Τι είναι ο «ΚΛΕΙΣΘΕΝΗΣ»;
Η Πανελλήνια Ένωση Γενικών Γραμματέων Τοπικής Αυτοδιοίκησης «ΚΛΕΙΣΘΕΝΗΣ» ιδρύθηκε στις 25 Ιουνίου 2011 ως αστική εταιρεία μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα.
Η πρωτοβουλία της ίδρυσης ανήκει σε τρείς Γενικούς Γραμματείς εκείνης της περιόδου: τον αείμνηστο Μιχάλη Χρηστάκη Γενικό Γραμματέα του Δήμου Αμαρουσίου, εμβληματικό πρόεδρο της Ένωσης μέχρι το 2024, τον Παναγιώτη Γρηγοράκο, Γενικό Γραμματέα του Δήμου Χαϊδαρίου, σημερινό πρόεδρο της Ένωσης και την Χρυσούλα Τσουκαλά, Γενική Γραμματέα του Δήμου Βύρωνα.
Βασικός της στόχος ήταν και είναι η δικτύωση των Γενικών Γραμματέων και των στελεχών των Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοίκησης (ΟΤΑ), η ανταλλαγή γνώσεων και εμπειριών και η ενίσχυση της διοικητικής αποτελεσματικότητας των Δήμων.
Η Ένωση επιδιώκει να δημιουργήσει έναν σταθερό δίαυλο επικοινωνίας μεταξύ των ανθρώπων που έχουν σημαντικό ρόλο στην καθημερινή λειτουργία των δημοτικών υπηρεσιών. Μέσα από την ενημέρωση, τη συνεργασία και τη διάχυση τεχνογνωσίας, συμβάλλει στην αντιμετώπιση κοινών προβλημάτων και στην αξιοποίηση καλών πρακτικών που εφαρμόζονται σε διαφορετικούς Δήμους της χώρας.
Το όνομα «ΚΛΕΙΣΘΕΝΗΣ» παραπέμπει στην ιστορική προσωπικότητα που συνδέθηκε με τη θεμελίωση της αθηναϊκής δημοκρατίας, προσδίδοντας στον φορέα έναν συμβολισμό που συνδέεται με τη συμμετοχή, τη θεσμική οργάνωση και τη λειτουργία της δημόσιας διοίκησης.
Ο ρόλος των Γενικών Γραμματέων στους Δήμους
Για να γίνει κατανοητή η σημασία της Ένωσης, χρειάζεται να γίνει σαφές και το έργο των Γενικών Γραμματέων των Δήμων.
Ο Γενικός Γραμματέας αποτελεί σημαντικό διοικητικό στέλεχος, με αρμοδιότητες που καθορίζονται από το ισχύον θεσμικό πλαίσιο και τον Οργανισμό Εσωτερικής Υπηρεσίας κάθε Δήμου. Συμβάλλει στον συντονισμό των δημοτικών υπηρεσιών, στην παρακολούθηση της διοικητικής λειτουργίας και στην υποστήριξη της εφαρμογής των αποφάσεων της δημοτικής Αρχής.
Η αποτελεσματική συνεργασία μεταξύ αιρετών και υπηρεσιακών στελεχών είναι καθοριστική, ώστε οι πολιτικές επιλογές να μετατρέπονται σε συγκεκριμένες δράσεις και έργα προς όφελος των τοπικών κοινωνιών.
Ο ρόλος αυτός απαιτεί συνεχή ενημέρωση, γνώση της νομοθεσίας, διοικητική εμπειρία και ικανότητα συντονισμού. Οι αλλαγές στο θεσμικό πλαίσιο, οι νέες ψηφιακές απαιτήσεις, τα χρηματοδοτικά εργαλεία και οι αυξημένες ανάγκες των πολιτών καθιστούν αναγκαία τη διαρκή επιμόρφωση και την ανταλλαγή εμπειριών.
Ενημέρωση, τεχνογνωσία και συνεργασία
Κεντρικός στόχος του «ΚΛΕΙΣΘΕΝΗ» είναι η ενίσχυση της επικοινωνίας μεταξύ των Γενικών Γραμματέων και η έγκαιρη ενημέρωση για ζητήματα που αφορούν τη λειτουργία των Δήμων.
Η Ένωση προωθεί την ανταλλαγή τεχνογνωσίας, τη διάχυση καλών πρακτικών και τη συνεργασία με δημάρχους, διοικητικά στελέχη και άλλους φορείς που δραστηριοποιούνται στον χώρο της Αυτοδιοίκησης. Με αυτόν τον τρόπο, η εμπειρία που αποκτάται σε έναν Δήμο μπορεί να αποτελέσει χρήσιμο εργαλείο για την αντιμετώπιση αντίστοιχων ζητημάτων σε έναν άλλο.
Παράλληλα, η επιστημονική ενημέρωση και η διοργάνωση συνεδρίων και συναντήσεων εργασίας δημιουργούν ευκαιρίες διαλόγου γύρω από τις προκλήσεις της σύγχρονης δημοτικής διοίκησης.
Η αξία αυτής της συνεργασίας βρίσκεται στην πρακτική της διάσταση: στην καλύτερη κατανόηση των διοικητικών προβλημάτων, στην αναζήτηση εφαρμόσιμων λύσεων και στη διάδοση μεθόδων που μπορούν να βελτιώσουν την οργάνωση και τη λειτουργία των δημοτικών υπηρεσιών.
Σε μια περίοδο όπου η δημόσια διοίκηση καλείται να λειτουργεί με μεγαλύτερη ταχύτητα, διαφάνεια και λογοδοσία, η διαρκής επιμόρφωση των στελεχών αποκτά στρατηγική σημασία. Η γνώση της νομοθεσίας, η διαχείριση σύνθετων διαδικασιών, ο συντονισμός των υπηρεσιών και η αξιοποίηση νέων τεχνολογιών αποτελούν κρίσιμους παράγοντες για τη λειτουργία κάθε Δήμου.
Ο «ΚΛΕΙΣΘΕΝΗΣ» επιδιώκει να ενισχύσει ακριβώς αυτή τη διάσταση, λειτουργώντας ως δίκτυο συνεργασίας και επιστημονικής ενημέρωσης για τους ανθρώπους που βρίσκονται στον πυρήνα της διοικητικής λειτουργίας των ΟΤΑ.
Η Τοπική Αυτοδιοίκηση μπροστά στις νέες προκλήσεις
Οι σύγχρονοι Δήμοι καλούνται να διαχειριστούν ένα ευρύ φάσμα ζητημάτων: από την ψηφιακή εξυπηρέτηση των πολιτών και την αξιοποίηση ευρωπαϊκών και εθνικών χρηματοδοτήσεων μέχρι την ενεργειακή εξοικονόμηση, την περιβαλλοντική προστασία, την ανθεκτικότητα των πόλεων και την πολιτική προστασία.
Οι απαιτήσεις αυτές καθιστούν αναγκαία τη διαρκή αναβάθμιση των διοικητικών γνώσεων και δεξιοτήτων. Η ανταλλαγή εμπειριών μεταξύ στελεχών από διαφορετικές περιοχές της χώρας μπορεί να βοηθήσει στην αντιμετώπιση κοινών δυσκολιών και στην ανάπτυξη πιο αποτελεσματικών πρακτικών.
Σημαντικό πεδίο δράσης αποτελούν οι επιστημονικές εκδηλώσεις και τα συνέδρια του «ΚΛΕΙΣΘΕΝΗ», στα οποία αναδεικνύονται ζητήματα θεσμικού εκσυγχρονισμού, διοικητικής οργάνωσης, βιώσιμης ανάπτυξης και καινοτομίας. Οι συναντήσεις αυτές ενισχύουν τον διάλογο ανάμεσα στα στελέχη της Αυτοδιοίκησης και δημιουργούν προϋποθέσεις για τη διαμόρφωση κοινών προσεγγίσεων απέναντι στις νέες προκλήσεις.
Εξωστρέφεια και παρουσία στον δημόσιο διάλογο
Η ενίσχυση της εξωστρέφειας αποτελεί επίσης σημαντικό στοιχείο της πορείας της Ένωσης.
Η συμμετοχή της στην 89η Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης το 2025, και στην 90ή το 2026, καθώς και η παρουσία της σε εκδηλώσεις και συναντήσεις που αφορούν την Αυτοδιοίκηση, ενισχύουν τη δυνατότητα επικοινωνίας με θεσμικούς φορείς, επιχειρήσεις, επιστημονικούς οργανισμούς και εκπροσώπους της δημόσιας διοίκησης.
Παράλληλα, η επίσκεψη αντιπροσωπείας 23 Γενικών Γραμματέων στις Βρυξέλλες, τον Οκτώβριο του 2025, ανέδειξε τη σημασία της επαφής με το ευρωπαϊκό περιβάλλον και της καλύτερης ενημέρωσης για τις πολιτικές και τα χρηματοδοτικά εργαλεία που μπορούν να αξιοποιηθούν από τους ελληνικούς Δήμους.
Η εξωστρέφεια αυτή μπορεί να λειτουργήσει ως γέφυρα μεταξύ της καθημερινής εμπειρίας των Δήμων και των ευρύτερων εξελίξεων σε εθνικό και ευρωπαϊκό επίπεδο. Ταυτόχρονα, δημιουργεί προϋποθέσεις για νέες συνεργασίες και για τη μεταφορά γνώσης που μπορεί να αποδειχθεί χρήσιμη στην πράξη.
Το Συνέδριο του 2026 ανέδειξε τη δυναμική της Ένωσης
Ένα από τα σημαντικότερα γεγονότα της πρόσφατης πορείας του «ΚΛΕΙΣΘΕΝΗ» ήταν το Ετήσιο Επιστημονικό Συνέδριο, το οποίο πραγματοποιήθηκε από τις 26 έως τις 28 Μαρτίου 2026 στο Διεθνές Εκθεσιακό και Συνεδριακό Κέντρο Θεσσαλονίκης, με την υποστήριξη της ΔΕΘ-HELEXPO και σε σύνδεση με τις εκθέσεις FORWARD GREEN και RENEWABLE ENERGY TECH.
Η διοργάνωση ανέδειξε τη δυνατότητα της Ένωσης να συγκεντρώνει εκπροσώπους της Αυτοδιοίκησης, κυβερνητικά στελέχη, επιστήμονες, ειδικούς και εκπροσώπους θεσμικών φορέων σε έναν κοινό χώρο διαλόγου και συνεργασίας.
Σύμφωνα με δημοσιευμένο απολογισμό της διοργάνωσης, το Συνέδριο συγκέντρωσε περισσότερους από 500 συνέδρους, με 160 ομιλητές, 16 θεματικές συνεδρίες και 5 θεματικές συζητήσεις. Οι αριθμοί αυτοί αποτυπώνουν την έκταση της συμμετοχής και τη σημασία που αποκτά η ανταλλαγή γνώσεων για τη σύγχρονη δημοτική διοίκηση.
Στο επίκεντρο των εργασιών βρέθηκαν ζητήματα με άμεση επίδραση στη λειτουργία των Δήμων: οι θεσμικές αλλαγές και ο νέος Κώδικας Τοπικής Αυτοδιοίκησης, η οικονομική διαχείριση, η διοικητική αποτελεσματικότητα, η βιώσιμη ανάπτυξη, η κλιματική κρίση, η αξιοποίηση χρηματοδοτικών προγραμμάτων και ο ψηφιακός μετασχηματισμός.
Ιδιαίτερη βαρύτητα είχε και η ανάδειξη καλών πρακτικών από Δήμους της χώρας. Η επιβράβευση πρωτοβουλιών σε τομείς όπως το περιβάλλον, η κοινωνική συνοχή, η πολιτική προστασία, ο πολιτισμός και η τοπική ανάπτυξη, έστειλε ένα σαφές μήνυμα: η καινοτομία στην Αυτοδιοίκηση πρέπει να αναγνωρίζεται, να προβάλλεται και να μπορεί να αξιοποιείται από περισσότερες τοπικές κοινωνίες.
Σήμερα το Διοικητικό Συμβούλιο του «ΚΛΕΙΣΘΕΝΗ», σε συνεργασία με τα μέλη του σε όλη την χώρα, προετοιμάζει το επόμενο συνέδριο που θα πραγματοποιηθεί την Άνοιξη του 2027, κάτι για το οποίο σύντομα θα υπάρξουν σχετικές ανακοινώσεις.
Γιατί ο «ΚΛΕΙΣΘΕΝΗΣ» αφορά κάθε πολίτη
Παρότι ο «ΚΛΕΙΣΘΕΝΗΣ» απευθύνεται πρωτίστως στους Γενικούς Γραμματείς και στα στελέχη της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, η σημασία της δράσης του δεν περιορίζεται στο εσωτερικό της δημοτικής διοίκησης.
Στην πραγματικότητα, η αποτελεσματικότητα των δημοτικών υπηρεσιών συνδέεται άμεσα με την καθημερινότητα κάθε πολίτη.
Η καλύτερη οργάνωση των υπηρεσιών, η έγκαιρη ενημέρωση των στελεχών και η αξιοποίηση της διαθέσιμης τεχνογνωσίας μπορούν να συμβάλουν σε ταχύτερες διαδικασίες, καλύτερο συντονισμό και αποτελεσματικότερη εξυπηρέτηση των πολιτών.
Πίσω από μια ταχύτερη διοικητική διαδικασία, την καλύτερη οργάνωση μιας κοινωνικής υπηρεσίας, την αποτελεσματικότερη διαχείριση ενός έργου ή την αξιοποίηση ενός χρηματοδοτικού προγράμματος, βρίσκεται η ανάγκη για σωστό σχεδιασμό, συντονισμό και εξειδικευμένη γνώση.
Η διοικητική επάρκεια δεν αποτελεί αυτοσκοπό. Είναι βασική προϋπόθεση για να μπορούν οι Δήμοι να σχεδιάζουν, να υλοποιούν και να αξιολογούν τις παρεμβάσεις τους με συνέπεια και διαφάνεια.
Ασφαλώς, η βελτίωση της λειτουργίας των Δήμων προϋποθέτει και επαρκείς πόρους, κατάλληλο προσωπικό, σαφείς αρμοδιότητες και αποτελεσματική συνεργασία μεταξύ όλων των εμπλεκόμενων φορέων. Η συμβολή μιας ένωσης στελεχών βρίσκεται κυρίως στη γνώση, στη δικτύωση και στη διάδοση πρακτικών που μπορούν να ενισχύσουν αυτή την προσπάθεια.
Οι Γενικοί Γραμματείς, στο πλαίσιο των αρμοδιοτήτων τους, συμβάλλουν στη λειτουργική συνοχή των δημοτικών υπηρεσιών και στην εφαρμογή των αποφάσεων της δημοτικής Αρχής. Η ενίσχυση των γνώσεων και των συνεργασιών τους μπορεί, επομένως, να υποστηρίξει τη συνολική προσπάθεια για καλύτερη εξυπηρέτηση των πολιτών.
Αυτό δεν σημαίνει ότι οι διοικητικές προκλήσεις λύνονται αυτομάτως. Απαιτούνται επαρκείς πόροι, κατάλληλο προσωπικό, σαφείς αρμοδιότητες και σταθερή συνεργασία μεταξύ όλων των θεσμικών φορέων. Η συμβολή του «ΚΛΕΙΣΘΕΝΗ» βρίσκεται στη δημιουργία των προϋποθέσεων ώστε η γνώση και η εμπειρία να αξιοποιούνται προς αυτή την κατεύθυνση.
Μια κοινότητα γνώσης με στόχο ισχυρότερους Δήμους
Χρήστος Ελπιδοφόρος Χριστοδούλου
ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ «ΚΛΕΙΣΘΕΝΗ» ΚΑΙ ΓΕΝΙΚΟΣ ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ ΔΗΜΟΥ ΣΟΥΦΛΙΟΥ
Η Τοπική Αυτοδιοίκηση αποτελεί τον πλησιέστερο και πιο άμεσο θεσμό της κεντρικής διοίκησης προς τους πολίτες, η οποία σε καθημερινή βάση καλείται να διαχειρίζεται και να αντιμετωπίζει προκλήσεις σε ένα ευρύ φάσμα αντικειμένων, τα οποία στις περισσότερες των περιπτώσεων χρήζουν άμεσες λύσεις και παρεμβάσεις.
Επί της ουσίας όμως, αυτό προϋποθέτει μια Τοπική Αυτοδιοίκηση που δεν θα έχει μόνο την ικανότητα να αφουγκράζεται τις αγωνίες της τοπικής κοινωνίας, αλλά ταυτόχρονα θα διαθέτει εκείνη την τεχνογνωσία, την οργανωτική ικανότητα, την αποτελεσματικότητα για τη διεκπεραίωση των πλείστων ζητημάτων που καλείται να διαχειριστεί.
Υπό αυτό το πρίσμα λοιπόν, μπορούμε να συνομολογήσουμε πως η Πανελλήνια Ένωση Γενικών Γραμματέων Τοπικής Αυτοδιοίκησης «ΚΛΕΙ-ΣΘΕΝΗΣ» φιλοδοξεί να λειτουργεί ως ένας σταθερός χώρος επικοινωνίας και να συμβάλλει γόνιμα, εποικοδομητικά και άμεσα στην ανταλλαγή εμπειριών και ορθής επιστημονικής υποστήριξης για τα στελέχη των Δήμων.
Οι μέχρι σήμερα δράσεις και παρεμβάσεις με διοργάνωση και συμμετοχή πλήθους συνεδρίων τόσο της ίδιας της Πανελλήνιας Ένωσης Γενικών Γραμματέων Τοπικής Αυτοδιοίκησης «ΚΛΕΙΣΘΕΝΗΣ» όσο και λοιπών φορέων όπου καλείται ως ισότιμος συνομιλητής, οι επιστημονικές επιμορφώσεις που πραγματοποιεί για τα ίδια τα μέλη της (Γενικούς Γραμματείς Δήμων), καθώς και οι παρεμβάσεις της σε διαβουλεύσεις, αποδεικνύουν την κατεύθυνση που δίνεται προς την επιστημονική γνώση, η οποία συμβαδίζει άρρηκτα με την ορθή και αποτελεσματική διοίκηση.
Και αυτό είναι το πιο σημαντικό, καθώς σε μια περίοδο κατά την οποία η Τοπική Αυτοδιοίκηση καλείται να ανταποκριθεί στις διαρκώς αυξανόμενες κοινωνικές, οικονομικές και περιβαλλοντικές απαιτήσεις, η ενίσχυση της διοικητικής γνώσης και η καλλιέργεια κουλτούρας συνεργασίας αποκτούν ιδιαίτερη σημασία.
Οι απαιτητικές προκλήσεις προϋποθέτουν μια Αυτοδιοίκηση πιο σύγχρονη, πιο οργανωμένη και πιο αποτελεσματική, με επίκεντρο τις πραγματικές ανάγκες των τοπικών κοινωνιών, η οποία συνάμα θα οραματίζεται και θα δημιουργεί τις βάσεις για την κοινωνία των επόμενων ετών. Σε αυτή την κατεύθυνση, ο «ΚΛΕΙΣΘΕΝΗΣ» επιδιώκει να συμβάλει μέσα από τη δικτύωση των ανθρώπων της δημοτικής διοίκησης και την προώθηση της γνώσης ως εργαλείου βελτίωσης της καθημερινής λειτουργίας των Δήμων.
Γιατί η ισχυρή Τοπική Αυτοδιοίκηση δεν στηρίζεται μόνο στις αποφάσεις που λαμβάνονται, αλλά και στους ανθρώπους, στις γνώσεις και στις συνεργασίες που απαιτούνται για να γίνουν αυτές οι αποφάσεις πράξη.
Το επόμενο βήμα για μια ισχυρότερη Αυτοδιοίκηση
Νίκος Γ. Νικολακόπουλος
ΓΕΝΙΚΟΣ ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ «ΚΛΕΙΣΘΕΝΗ»
ΚΑΙ ΓΕΝΙΚΟΣ ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ ΔΗΜΟΥ ΑΙΓΑΛΕΩ
Η νέα εποχή της Τοπικής Αυτοδιοίκησης απαιτεί περισσότερα από αποσπασματικές παρεμβάσεις. Απαιτεί μακροπρόθεσμο σχεδιασμό, συνεργασία μεταξύ των Δήμων, αξιοποίηση της τεχνολογίας και συνεχή ενίσχυση της διοικητικής ικανότητας.
Ο «ΚΛΕΙΣΘΕΝΗΣ», με τoν νέο πρόεδρο Παναγιώτη Γρηγοράκο και το νέο Διοικητικό Συμβούλιο και με όχημα τις επιστημονικές του δράσεις, τη δικτύωση των στελεχών και την παρουσία του σε σημαντικές αυτοδιοικητικές διοργανώσεις, έχει τη δυνατότητα να ενισχύσει ακόμη περισσότερο τον ρόλο του στον δημόσιο διάλογο.
Το μεγάλο στοίχημα είναι η μετατροπή της συλλογικής γνώσης σε συγκεκριμένες προτάσεις, συνεργασίες και πρακτικές που θα ενισχύσουν τους Δήμους, ανεξάρτητα από το μέγεθος, τη γεωγραφική θέση ή τις ιδιαίτερες ανάγκες τους.
Γιατί μια σύγχρονη Αυτοδιοίκηση δεν κρίνεται μόνο από τις αποφάσεις που λαμβάνει, αλλά και από την ικανότητά της να τις εφαρμόζει αποτελεσματικά, με διαφάνεια, συνέπεια και μετρήσιμο όφελος για την κοινωνία.
Η πρόκληση για τη νέα διοίκηση είναι σαφής: να ενισχύσει ακόμη περισσότερο τη συνεργασία μεταξύ των στελεχών, να αναδείξει τις ανάγκες των Δήμων και να μετατρέψει τη συλλογική εμπειρία σε πρακτικές προτάσεις για τη βελτίωση της διοικητικής λειτουργίας τους.
Ο «ΚΛΕΙΣΘΕΝΗΣ» φιλοδοξεί να βρίσκεται στην πρώτη γραμμή αυτής της προσπάθειας: δίπλα στα στελέχη των Δήμων, μέσα στις εξελίξεις και με σταθερό προσανατολισμό σε μια πιο σύγχρονη, αποτελεσματική και εξωστρεφή Τοπική Αυτοδιοίκηση.
