Η υπόθεση με την ανέγερση του εμπορικού κέντρου «The Mall Athens» στο Ψαλίδι Αμαρουσίου δεν είναι ούτε η μοναδική, ούτε η μεγαλύτερη περίπτωση κατά την οποία τα επιχειρηματικά συμφέροντα διαπλέκονται περίεργα με την πολιτική εξουσία. Ωστόσο, η απόφαση του Συμβουλίου της Επικρατείας, η οποία ουσιαστικά δικαιώνει όσους τόσα χρόνια μιλούσαν για «καραμπινάτη» αυθαιρεσία, αποδεικνύει ότι η Δικαιοσύνη στη χώρα μας ακόμη λειτουργεί, έστω κι αν πολλές φορές το έργο της δυσχεραίνεται λόγω των εμποδίων που βάζει η εκάστοτε νομοθετική εξουσία.
Του Θάνου Σταθόπουλου
Γιατί όμως καλούμαστε κάθε τόσο να αντιμετωπίσουμε περιπτώσεις όπως αυτή του εμπορικού κέντρου στο Μαρούσι; Πόσο δύσκολο είναι να ψηφιστούν ξεκάθαροι νόμοι, ώστε κάθε παράγοντας αυτής της χώρας (πολιτικός, πολίτης, επιχειρηματίας, φορέας κ.ο.τ.) να γνωρίζει ξεκάθαρα τις υποχρεώσεις και τα δικαιώματά του; Δυστυχώς, η απάντηση στο συγκεκριμένο ερώτημα είναι «πολύ δύσκολο». Και τούτο όχι γιατί δεν υπάρχει κατάλληλος μηχανισμός παραγωγής των συγκεκριμένων νόμων, αλλά διότι η εξουσία συνειδητά δεν θέλει να ξεκαθαρίσει το θεσμικό πλαίσιο.
Και εξηγούμαστε. Οι Έλληνες νομοθέτες θα μπορούσαν κάλλιστα να οικοδομήσουν ένα θεσμικό πλαίσιο με όσο το δυνατόν λιγότερα περιθώρια παρερμηνειών ή «εναλλακτικών» ερμηνειών. Ιδιαίτερα σε ό,τι αφορά τις επιχειρήσεις, μιας κι αυτή είναι η αφορμή του παρόντος άρθρου, θα μπορούσε το νομοθετικό πλαίσιο, είτε αυτό αφορά τη φορολόγηση, είτε τις επενδύσεις, να είναι τόσο διάφανο και αδιάβλητο, ώστε ουδείς να μπορούσε να το αμφισβητήσει. Σε αυτήν την περίπτωση, όμως, οι κατέχοντες την εξουσία θα έχαναν ένα σημαντικό όπλο στην προσπάθειά τους να χειραγωγήσουν και να εκμεταλλευθούν ποικιλοτρόπως τον επιχειρηματικό κόσμο.
Από την πλευρά τους, οι ιδιώτες-επιχειρηματίες, Έλληνες και ξένοι, ακόμη και αν εμφορούνται από τα καλύτερα και αγνότερα των συναισθημάτων, γνωρίζουν πολύ καλά ότι χωρίς την πολιτική διαμεσολάβηση είναι σχεδόν αδύνατον να προχωρήσει οποιαδήποτε επένδυση στην Ελλάδα. Είναι τόσο δαιδαλώδες το ελληνικό νομοθετικό πλαίσιο, ώστε ακόμη και η πλέον οργανωμένη επενδυτική προσπάθεια απειλείται ανά πάσα στιγμή να «ναυαγήσει» στο ελληνικό πέλαγος της πολυνομίας. Άρα, μόνη οδός είναι να «παίξουν με τους όρους» του εγχώριου πολιτικού συστήματος, προκειμένου να διασφαλίσουν τη βιωσιμότητα της όποιας επένδυσής τους.
Και κάπου εκεί αρχίζει να χάνεται το παιχνίδι για τον μέσο πολίτη, ο οποίος από τη μία βλέπει με καλό μάτι την ιδιωτική πρωτουλία, αλλά την ίδια στιγμή δεν επιθυμεί την ανεξέλεγκτη και ασύδοτη επιχειρηματική δραστηριότητα. Είναι ο ίδιος πολίτης που διαφωνεί με τη δαιμονοποίηση της οποιασδήπτε εμπλοκής ιδιωτών ακόμη και σε υπηρεσίες που μέχρι πρόσφατα θεωρούνταν κρατικό μονοπώλιο, αλλά ταυτόχρονα δεν θεωρεί ότι η προσέλκυση του όποιου επενδυτικού κεφαλαίου θα πρέπει να γίνεται με αγχωτικές διαδικασίες «fast track», που ουσιαστικά κουρελιάζουν το Σύνταγμα και αδιαφορούν για τα δικαιώματα του κοινωνικού συνόλου.
Η δυσκολία στον πολύχρονο χειρισμό της υπόθεσης του «The Mall Athens» από το ΣτΕ καταδεικνύει με τον πλέον ξεκάθαρο τρόπο ότι χρειάζεται να γίνει πολλή νομοθετική δουλειά σε αυτή τη χώρα, προκειμένου να μπορούμε να υποστηρίξουμε ότι ζούμε σε μία ευνομούμενη Πολιτεία. Μα πάνω απ’ όλα, απαιτείται η πολιτική βούληση, ώστε να τεθεί μια και καλή τέλος στις πάντα επιρρεπείς στη διαπλοκή σχέσεις μεταξύ πολιτικών και επιχειρηματιών.
Αναμφίβολα, ο κόσμος δεν είναι παραδεισένιος, ούτε οι κοινωνίες ομοιόμορφες. Υπήρχαν, υπάρχουν και θα εξακολουθήσουν να υπάρχουν αντικρουόμενα συμφέροντα και επιδιώξεις. Όμως, αυτό δεν απαγορεύει τη θέσπιση καθαρών κανόνων -στο βαθμό του δυνατού- που θα καθορίζουν τα όρια κάθε πλευράς. Ιδιαίτερα σήμερα, που η Ελλάδα οφείλει να κάνει μία νέα επανεκκίνηση και να χαράξει καινούργια πορεία στον διεθνή χάρτη, είναι κάτι παραπάνω από αναγκαία η θέσπιση των παραπάνω κανόνων.
Σε διαφορετική περίπτωση, θα προστεθούν κι άλλα «σκαλοπάτια» στην ατέλειωτη «σκάλα» της ελληνικής διαφθοράς, «μουτζουρώνοντας» κι άλλο τη διεθνή εικόνα της χώρας και μεγαλώνοτας το ήδη εξαιρετικά μεγάλο χάσμα εμπιστοσύνης που χωρίζει τους κυβερνήτες από τους κυβερνώμενους. Και όσο κι αν η κατάσταση αυτή εξυπηρετεί μεσοπρόθεσμα κάποια συμφέροντα, σε μακροπρόθεσμο επίπεδο θα οδηγήσει σε πλήρη αποδόμηση την ελληνική κοινωνία και άρα, και την ελληνική οικονομία.
Κανένα οικονομικό μέτρο, όσο καλοσχεδιασμένο κι αν είναι, δεν μπορεί να εφαρμοστεί και να αποδώσει σε μία κατακερματισμένη κοινωνία, όπου κανείς δεν εμπιστεύεται κανέναν και όλοι μαζί «μουτζώνουν» προς την κατεύθυνση του ελληνικού Κοινοβουλίου.
Αυτό που χρειαζόμαστε σήμερα δεν είναι μούντζες και θυμοί, αλλά ένα καινούργιο συμβόλαιο, ο καθένας με τον εαυτό του και όλοι μαζί με τη χώρα μας.
