Κρίσιμα ζητήματα για τη λειτουργία της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, με αιχμή τις κοινωνικές δομές, τη χρηματοδότηση των Δήμων και βασικά θεσμικά θέματα. βρέθηκαν στο επίκεντρο της συνεδρίασης του Διοικητικού Συμβουλίου της Κεντρικής Ένωσης Δήμων Ελλάδας (ΚΕΔΕ) την Τετάρτη 22 Απριλίου Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στη στελέχωση και τη βιωσιμότητα των κοινωνικών/προνοιακών δομών, με την ΚΕΔΕ να αναδεικνύει «τον καθοριστικό ρόλο του έμπειρου ανθρώπινου δυναμικού που καλύπτει πάγιες και διαρκείς ανάγκες, διασφαλίζοντας τη συνέχεια και την ποιότητα των υπηρεσιών».
Παράλληλα, εκφράστηκε έντονος προβληματισμός για τις προτεινόμενες αλλαγές στο καθεστώς απασχόλησης και χρηματοδότησης καθώς εκτιμάται ότι «θα προκαλέσουν αστάθεια στη λειτουργία κρίσιμων υπηρεσιών και απώλεια πολύτιμης εμπειρίας», με την ΚΕΔΕ να υπογραμμίζει ότι «οι ανάγκες των Δήμων απαιτούν σταθερό και βιώσιμο πλαίσιο εργασίας και όχι προσωρινές λύσεις».
Στο πλαίσιο της συζήτησης εξετάστηκε η χρηματοδότηση των δομών προσχολικής αγωγής και δημιουργικής απασχόλησης, με ορίζοντα τη μετάβαση μετά τη λήξη της ευρωπαϊκής στήριξης. Για την περίοδο 2025–2027 προβλέπονται 310 εκατ. ευρώ, κυρίως από εθνικούς πόρους, γεγονός που –όπως επισημάνθηκε– καθιστά εφικτή, σύμφωνα με πρόταση της ΚΕΔΕ, τη διασφάλιση της συνέχισης των δομών μέσω μεταφοράς της αρμοδιότητας στο Υπουργείο Εσωτερικών.
Ψήφισμα και προειδοποίηση κινητοποιήσεων
Ο πρόεδρος της Ένωσης Λάζαρος Κυρίζογλου σημείωσε τη σημασία της έγκαιρης συζήτησης και της διαμόρφωσης τεκμηριωμένων προτάσεων, τονίζοντας ότι «η διατήρηση της συνέχειας των δομών αποτελεί βασική προϋπόθεση για την αποτελεσματική στήριξη των τοπικών κοινωνιών».
Η ΚΕΔΕ επαναλαμβάνει τη θέση της υπέρ της συνέχισης λειτουργίας των δομών με το υφιστάμενο προσωπικό, προκρίνοντας λύση αντίστοιχη με το πρόγραμμα «Βοήθεια στο Σπίτι», επισημαίνοντας παράλληλα την «ανάγκη σεβασμού της αυτοτέλειας των Δήμων και ενίσχυσής τους με επαρκείς πόρους».
Για τα ζητήματα αυτά εκδόθηκε σχετικό ψήφισμα, το οποίο αναφέρει τα εξής:
«Το Διοικητικό Συμβούλιο της ΚΕΔΕ εκφράζει την αντίθεσή του στο σχέδιο που κυκλοφόρησε η Κυβέρνηση, με το οποίο αλλάζει το χρονικό διάστημα απασχόλησης και ο τρόπος πληρωμής των μη μόνιμων εργαζομένων στις κοινωνικοπρονοιακές δομές των Δήμων.
Η προτεινόμενη διάταξη του ΥΠΕΣ:
- Αποτελεί ευθεία απειλή για τη δημοσιονομική και λειτουργική σταθερότητα των κοινωνικών δομών, καθώς μετατρέπει μια μόνιμη ανάγκη σε “εποχική απασχόληση”.
- Αντιμετωπίζει την προσχολική αγωγή ως εποχικό έργο (τύπου δασοπυρόσβεσης). Αν εφαρμοστεί, οι Δήμοι θα βρεθούν με κενές θέσεις στη μέση της σχολικής χρονιάς και με χιλιάδες έμπειρους εργαζόμενους στην ανεργία.
- Η επιβολή νέου συστήματος πρόσληψης (μέσω ΕΕΤΑΑ/ΑΣΕΠ) αγνοεί την 10ετή εμπειρία του υφιστάμενου προσωπικού. Η απώλεια αυτού του ανθρώπινου κεφαλαίου θα υποβαθμίσει τις υπηρεσίες και θα προκαλέσει σωρεία δικαστικών προσφυγών.
- Η ΚΕΔΕ δηλώνει την αμέριστη υποστήριξή της στον αγώνα των εργαζομένων και ζητά να διασφαλιστεί η μονιμοποίησή τους.
Επιπλέον, ζητάμε για μια ακόμη φορά την κατάργηση της διάταξης του άρθρου 37 του ν. 4915/2022 στο πλαίσιο της εφαρμογής του άρθρου 102 του Συντάγματος (διοικητική- οικονομική αυτοτέλεια δήμων).
Εάν η κυβέρνηση επιμείνει στα σχέδιά της, η ΚΕΔΕ θα προχωρήσει σε κινητοποιήσεις για τη ματαίωσή τους, την συνέχιση της ομαλής λειτουργίας των δομών των Δήμων και την προστασία της απασχόλησης των εργαζομένων σε αυτούς. Ο δημόσιος χαρακτήρας των κοινωνικών υπηρεσιών των Δήμων είναι αδιαπραγμάτευτος».
Στο επίκεντρο οικονομικά, πολεοδομικά και λειτουργικά θέματα
Ως προς την εκτέλεση του κρατικού προϋπολογισμού (Ιανουάριος–Μάρτιος 2026), η ΚΕΔΕ υπογραμμίζει ότι τα στοιχεία αφορούν αποκλειστικά την Κεντρική Διοίκηση και δεν αποτυπώνουν την οικονομική κατάσταση των Δήμων, χωρίς σύνδεση του πλεονάσματος με την Τοπική Αυτοδιοίκηση ή επιμερισμό πόρων προς τους ΟΤΑ. Όπως τόνισε ο Λ. Κυρίζογλου, «οι Δήμοι δεν επωφελούνται αντίστοιχα, γεγονός που αναδεικνύει την ανάγκη δικαιότερης κατανομής των δημόσιων πόρων».
Ιδιαίτερη ανησυχία εκφράστηκε για το νέο πλαίσιο δόμησης σε οικισμούς κάτω των 2.000 κατοίκων, καθώς ακίνητα που θεωρούνταν άρτια καθίστανται μη οικοδομήσιμα, με επιπτώσεις στην αξία της μικρής ιδιοκτησίας, την οικοδομική δραστηριότητα και την τοπική οικονομία. Η ΚΕΔΕ επισημαίνει ότι το νέο καθεστώς ανατρέπει πολεοδομικά δεδομένα και εγείρει ζητήματα αναλογικότητας.
Το Διοικητικό Συμβούλιο διατύπωσε επίσης παρατηρήσεις επί νομοθετικών πρωτοβουλιών, επισημαίνοντας επιπτώσεις στη λειτουργία των Δήμων (δημοτικά ακίνητα, σχολικές υποδομές, ΔΕΥΑ, προσωπικό). Θετικά αξιολογούνται ρυθμίσεις όπως η απαλλαγή από τέλη κυκλοφορίας για δημοτικά οχήματα, η μη επιβολή ΦΠΑ στις απώλειες νερού και η δυνατότητα μετακινήσεων προσωπικού στις υπηρεσίες ύδρευσης. Αντίθετα, για τις σχολικές υποδομές τονίστηκε η αύξηση αρμοδιοτήτων χωρίς αντίστοιχους πόρους, ενώ επισημάνθηκε και η ανάγκη αποφυγής διπλής οικονομικής επιβάρυνσης των Δήμων μέσω εισφορών.
Παράλληλα, η ΚΕΔΕ επανέλαβε τις θέσεις της στη διαβούλευση για το νομοσχέδιο σχετικά με τις ΑΠΕ, ζητώντας την ουσιαστική ενσωμάτωση των προτάσεών της, ενώ εξέτασε και την ανάγκη θεσμικής ρύθμισης για τη μεταφορά προσωπικού σε ορεινούς και δυσπρόσιτους Δήμους με υπηρεσιακά οχήματα, ώστε να αντιμετωπιστούν πρακτικές δυσκολίες λειτουργίας.
Τέλος, ανακοινώθηκε η διοργάνωση ημερίδας για τη συνταγματική αναθεώρηση στις 26 Μαΐου, στην Τεχνόπολη του Δήμου Αθηναίων, με στόχο την ενεργή συμμετοχή της Αυτοδιοίκησης στον δημόσιο διάλογο για τις αναγκαίες θεσμικές αλλαγές.
