Το τοπίο της ελληνικής εκπαίδευσης βρίσκεται μπροστά σε κρίσιμη καμπή. Η συζήτηση για το Εθνικό Απολυτήριο, τα όρια του παραδοσιακού συστήματος εξετάσεων και η ανάγκη για ουσιαστική γνώση απασχολούν έντονα μαθητές, γονείς και καθηγητές. Ωστόσο, σε αυτόν τον διάλογο η φωνή της φροντιστηριακής εκπαίδευσης σπάνια καταγράφεται, παρά τη βαθιά εμπειρία της στη διαχείριση τόσο των απαιτήσεων των εξετάσεων όσο και της ψυχολογίας των εφήβων.
Η εφημερίδα μας συνάντησε τον Θανάση Καπλάνη και την Άλκηστη Ζαγκλή, υπεύθυνους του φροντιστηρίου αλφα, και ζήτησε τη δική τους τοποθέτηση. Μας μίλησαν ανοιχτά για τις προκλήσεις των καιρών, την ανάγκη για αξιοκρατία και καινοτομία, τη διαχείριση του άγχους των μαθητών, αλλά και για το πώς η καθημερινή προσπάθεια υπερισχύει του κυνηγιού του «τέλειου».
ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ: ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΚΑΖΑΝΤΖΙΔΗΣ
Το φροντιστήριο αλφα αποτελεί ένα σταθερό σημείο αναφοράς στην εκπαίδευση της περιοχής μας. Ποιο είναι το συναίσθημα αυτής της διαδρομής;
Θανάσης Καπλάνης: Καταρχάς σας ευχαριστούμε για τη φιλοξενία στις σελίδες σας. Εκτιμούμε πολύ την ιστορία της ΑΜΑΡΥΣΙΑΣ και χαιρόμαστε ιδιαίτερα για το ενδιαφέρον σας για την οπτική ενός φροντιστή στα θέματα εκπαίδευσης. Μπορώ με σιγουριά να μιλήσω μόνο για το δικό μας φροντιστήριο, αλλά πιστεύω ότι σε κάποιο βαθμό εκφράζω και τις σκέψεις του κλάδου που υπηρετώ. Για να απαντήσω λοιπόν στην ερώτησή σας είναι ένα συναίσθημα ευθύνης και ικανοποίησης. Για περισσότερα από 25 χρόνια, το αλφα στηρίζει έμπρακτα τα όνειρα των μαθητών του και επενδύει καθημερινά στην επιτυχία τους. Όλα αυτά τα χρόνια, το βασικό μας μέλημα δεν ήταν απλά η προετοιμασία των μαθητών μας για τις εξετάσεις αλλά η διαρκής υπενθύμιση στα παιδιά ότι στη μάθηση, όπως και στη ζωή, δεν υπάρχουν αδιέξοδα. Κάθε πρόβλημα έχει τουλάχιστον μία λύση.
Στις μέρες μας, ο ρόλος του καθηγητή φαίνεται να έχει γίνει πολύ πιο σύνθετος. Πώς ανταποκρίνεται σήμερα ο εκπαιδευτικός σε αυτές τις απαιτήσεις;
Θανάσης Καπλάνης: Έχετε απόλυτο δίκιο. Ο σύγχρονος εκπαιδευτικός καλείται να λειτουργήσει ταυτόχρονα σε πολλούς και διαφορετικούς ρόλους. Δεν είναι πλέον μόνο ο άνθρωπος που θα παραδώσει το μάθημα στον πίνακα. Πρέπει να είναι παιδαγωγός, εμψυχωτής, σύμβουλος και πάνω απ’ όλα, ένας άνθρωπος με ενσυναίσθηση που μπορεί να αφουγκραστεί τις ανησυχίες της νέας γενιάς. Η ομάδα μας αποτελείται από επιστήμονες που ανταποκρίνονται σε αυτή την πολυδιάστατη αποστολή.
Πέρα όμως από τον ανθρώπινο παράγοντα, ένα φροντιστήριο κρίνεται και από το αποτέλεσμα. Πώς διασφαλίζετε την εκπαιδευτική αριστεία;
Άλκηστη Ζαγκλή: Ένα σοβαρό φροντιστήριο δεν ξεχνά ποτέ ότι στο τέλος της ημέρας ο στόχος του είναι η βελτιστοποίηση της επίδοσης των μαθητών του και η εισαγωγή τους στη σχολή που πραγματικά θέλουν και τους ταιριάζει. Για να το πετύχουμε αυτό δουλεύουμε μεθοδικά, τόσο μέσα στα τμήματα όσο και με κάθε παιδί ξεχωριστά. Στη νέα σχολική χρονιά θα χρησιμοποιήσουμε και την εκπαιδευτική πλατφόρμα της ΟΕΦΕ η οποία με τη βοήθεια της Τεχνητής Νοημοσύνης στοχεύει στην καλύτερη διάγνωση κενών και την εξατομίκευση στην προετοιμασία των μαθητών μας.
Αναφέρατε ότι στόχος είναι η σχολή που «ταιριάζει» στον μαθητή. Πώς βοηθάτε ένα παιδί να ανακαλύψει τι του ταιριάζει σε έναν τόσο περίπλοκο κόσμο;
Άλκηστη Ζαγκλή: Ζούμε σε έναν κόσμο εξαιρετικά πολύπλοκο, που αλλάζει με καταιγιστικό ρυθμό. Επαγγέλματα χάνονται και νέα δημιουργούνται. Σε αυτό το περιβάλλον, έχουμε χρέος να σταθούμε δίπλα στους μαθητές μας και να τους βοηθήσουμε να βρουν τον δικό τους ακαδημαϊκό προσανατολισμό. Για τον λόγο αυτόν, στο αλφα συνεργαζόμαστε με εξειδικευμένες εταιρείες συμβουλευτικής και επαγγελματικού προσανατολισμού.
Πολλές φορές οι μαθητές έρχονται αντιμέτωποι με την πίεση και την αμφιβολία για τον εαυτό τους. Πώς το διαχειρίζεστε αυτό;
Άλκηστη Ζαγκλή: Είναι η μεγαλύτερη πρόκληση. Στόχος μας είναι να βοηθήσουμε τους μαθητές μας να απαλλαγούν από φοβίες και ηττοπάθειες. Είναι πλεονέκτημα η σεμνότητα και η αυτογνωσία, αλλά η ηττοπάθεια είναι ο μεγαλύτερος εχθρός της προόδου. Προσπαθούμε να ενθαρρύνουμε τα παιδιά για να μη φοβούνται τα λάθη , να μαθαίνουν από αυτά ώστε να μην τα επαναλάβουν και σταδιακά να ελευθερωθούν από το άγχος των εξετάσεων.
Έχετε τονίσει επανειλημμένα ότι ιδιαίτερα σημαντικό είναι να χτίζονται γερές βάσεις. Πόσο νωρίς πρέπει να ξεκινά αυτή η προσπάθεια;
Θανάσης Καπλάνης: Η συστηματική προσπάθεια πρέπει να ξεκινά από τις μικρές ηλικίες. Είναι απαραίτητο οι μαθητές, είτε μόνοι τους είτε μέσα από ένα οργανωμένο σύστημα, να μελετούν και σιγά σιγά να κατακτούν τη γνώση όχι ως αυτοσκοπό αλλά ως ένα ταξίδι που τους ανοίγει τους ορίζοντες στον σύγχρονο κόσμο. Είναι αλήθεια ότι στην εποχή μας λέξεις όπως συνέπεια, κόπος, θυσία, οργάνωση, μέθοδος, βρίσκονται στο περιθώριο. Οι γονείς εντοπίζουν το πρόβλημα και από νωρίς προσπαθούν να βοηθήσουν τα παιδιά τους με ιδιαίτερα μαθήματα, τα οποία όμως πολλές φορές είναι αποσπασματικά και έχουν ως στόχο την πρόσκαιρη επιβράβευση. Το θέμα είναι να χτιστεί ένας τρόπος σκέψης και μελέτης και όχι απλά να γίνει μια διεκπεραίωση της ύλης.
Ας περάσουμε σε ένα μεγάλο θέμα που απασχολεί την εκπαιδευτική κοινότητα. Ποια είναι η άποψή σας για τον θεσμό των Πανελλαδικών Εξετάσεων;
Θανάσης Καπλάνης: Οι Πανελλαδικές Εξετάσεις έχουν προσφέρει πάρα πολλά στην ελληνική κοινωνία όλα αυτά τα χρόνια. Το πιο σημαντικό είναι ότι παρέμειναν πάντοτε ένας απόλυτα αδιάβλητος και αντικειμενικός θεσμός, που εξασφάλιζε ίσες ευκαιρίες σπουδών για όλους τους μαθητές, ανεξάρτητα από την καταγωγή ή την οικονομική τους κατάσταση.
Ωστόσο, γίνεται μεγάλη συζήτηση για την ανάγκη αλλαγών και τη μετάβαση στο λεγόμενο «Εθνικό Απολυτήριο». Πώς βλέπετε αυτή την προοπτική;
Θανάσης Καπλάνης: Πράγματι, φαίνεται ότι ήρθε η ώρα για το Εθνικό Απολυτήριο. Είναι μια εξέλιξη που μπορεί να αναβαθμίσει συνολικά τον ρόλο του Λυκείου. Το κλειδί όμως για την επιτυχία αυτού του νέου συστήματος είναι να διαθέτει όλες εκείνες τις ασφαλιστικές δικλίδες που θα εξασφαλίζουν την αξιοκρατία και το αδιάβλητο, όπως ακριβώς συνέβαινε με τις Πανελλαδικές. Αν διασφαλιστεί αυτό, θα είναι ένα θετικό βήμα μπροστά. Θα τολμήσω όμως να πάω τη σκέψη σας ένα βήμα πιο πέρα. Το αδιάβλητο δεν πρέπει να αποτελεί άλλοθι για να μην υπάρχουν η καινοτομία ή η σύγχρονη διερευνητική σκέψη που απαιτούνται ή να αποφεύγονται νέοι τρόποι εξέτασης και αξιολόγησης. Ο κόσμος τρέχει. Ας τρέξουμε μαζί του και γιατί όχι; Ας είμαστε εμείς οι οδηγοί στην εξέλιξη της μάθησης.
Ξέρετε, στη δυτική κουλτούρα έχει δοθεί για προφανείς λόγους μεγάλη βαρύτητα στην εξειδίκευση και στον κατακερματισμό της γνώσης· αυτό έχει πετύχει τόσο πολύ που ίσως ξεχνάμε μετά να συνθέσουμε τα κομμάτια, οπότε χάνουμε τη συνολική εικόνα. Μας λείπει η καλλιέργεια.Αυτός ο κατακερματισμός πέρασε στη ψυχοσύνθεσή μας και στην προσωπικότητά μας. Μπορεί το ελληνικό σχολείο να δείξει έναν άλλο δρόμο. Εκείνον της πληρότητας στη μόρφωση.
Ολοκληρώνοντας αυτή την πολύ ενδιαφέρουσα συζήτηση, ποιο είναι το μήνυμα που θέλετε να αφήσετε στους μαθητές;
Άλκηστη Ζαγκλή: Θέλουμε να πούμε στους μαθητές ότι πρέπει να διώξετε το βάρος του «τέλειου». Η μάθηση είναι παιχνίδι εξέλιξης.. Κάθε μέρα που προσπαθήσατε, γίνατε καλύτεροι από χθες. Αυτό είναι το μόνο σκορ που μετράει. Η συνέπεια στην καθημερινή σας προσπάθεια θα φέρει το αποτέλεσμα.
Εμείς όλοι στο φροντιστήριο αλφα υποσχόμαστε να συνεχίσουμε να στεκόμαστε δίπλα σε κάθε παιδί, δείχνοντάς του τον δρόμο για να κατακτήσει το μέλλον που του αξίζει και ονειρεύεται.
