Η τακτική συνεργάτιδα της ΑΜΑΡΥΣΙΑΣ με τη στήλη «ΕΠΙΛΕΓΟΜΕΝΑ» Πέγκη Φαράντου συμμετέχει με τρία έργα της στην Έκθεση Αντιπολεμικής Αφίσας του Επιμελητηρίου Εικαστικών Τεχνών Ελλάδας. Μιλήσαμε μαζί της για την Έκθεση, αλλά και για τα μηνύματα, που μέσω των έργων της, η ίδια θέλει να στείλει.
Συνέντευξη: Τάσος Μεργιάννης
Θα θέλαμε να μας μιλήσετε για το Επιμελητήριο Εικαστικών Τεχνών Ελλάδας και για την Έκθεση Αντιπολεμικής Αφίσας που γίνεται από καλλιτέχνες του Επιμελητηρίου.
Το Επιμελητήριο Εικαστικών Τεχνών Ελλάδας (Ε.Ε.Τ.Ε) είναι συλλογικός φορέας των εικαστικών καλλιτεχνών με αιρετή διοίκηση από τους καλλιτέχνες, Νομικό Πρόσωπο Δημοσίου Δικαίου, υπό την εποπτεία του Υπουργείου Πολιτισμού και Εθνική Επιτροπή της Διεθνούς Ένωσης Πλαστικών Τεχνών (AIAP/UNESCO). Τα μέλη του Επιμελητηρίου σύμφωνα με τον νόμο είναι θεσμικά αναγνωρισμένοι εικαστικοί δημιουργοί. Οι εικαστικοί καλλιτέχνες, ζωγράφοι, γλύπτες, αγιογράφοι κ.ά. είναι η καταγραφή, το Μητρώο, των δυνάμεων του πολιτισμού σήμερα, παρέχουν καλλιτεχνικές υπηρεσίες και πρωτότυπο έργο στον χώρο των εικαστικών τεχνών και κατά συνέπεια στον πολιτισμό. Οι καλλιτέχνες του Ε.Ε.Τ.Ε έχουν πάντα δυνατή φωνή και λόγο απέναντι στα γεγονότα και τον εκφράζουν και μέσα από το έργα τους. Μια τέτοια φωνή είναι και η έκθεση αντιπολεμικής αφίσας, μια φωνή που λέει όχι στον πόλεμο.
Γιατί μια αντιπολεμική έκθεση γίνεται με τη μορφή της αφίσας και όχι με τη μορφή έργων ζωγραφικής για παράδειγμα;
Η αφίσα από μόνη της ήταν πάντα ένας άμεσος τρόπος να δοθεί ένα μήνυμα. Η αφίσα μπορεί να ενημερώσει, να εκφράσει διαμαρτυρία και λόγο. Οι αφίσες είχαν μεγάλη δύναμη σε εποχές που έλλειπε η ηλεκτρονική αλλά και η έντυπη ενημέρωση. Βλέπουμε αφίσες σε πολλές δύσκολες εποχές της ιστορία παγκοσμίως, σε επαναστάσεις, πολέμους, πολιτικές και κοινωνικές αλλαγές. Βλέπουμε ανθρώπους να δέρνονται κρατώντας μια αφίσα ή και να τους αφαιρείται η ζωή γιατί κάποιο μήνυμα δεν έπρεπε να δοθεί… Στην αρχή οι αφίσες φτιάχνονταν με το χέρι, έπειτα τυπώνονταν με μεθόδους λιθογραφίας, σήμερα μπορούμε να έχουμε τέλειες εκτυπώσεις με πολλές ηλεκτρονικές εφαρμογές. Παρά τις τεράστιες αλλαγές στον τρόπο αποτύπωσης μηνυμάτων και τις εποχές που αλλάζουν, ο λόγος του σκεπτόμενου ανθρώπου είναι ο ίδιος.
Η έκθεση έχει θέμα αντιπολεμικό· αναφέρεται συγκεκριμένα στον πόλεμο που λαμβάνει χώρα στην Ουκρανία;
Το όχι στον πόλεμο αφορά τον πόλεμο που γίνεται στην Ουκρανία αλλά αφορά και κάθε πόλεμο που λαμβάνει χώρα στον κόσμο. Κάθε πόλεμο του χθες και κάθε πόλεμο του σήμερα. Όχι σε κάθε πόλεμο, στον πόλεμο της Ουκρανίας, στον εμφύλιο πόλεμο της Συρίας, στον εμφύλιο πόλεμο της Υεμένης, στον εμφύλιο πόλεμο της Αιθιοπίας, στον πόλεμο του Ιράκ, στον πόλεμο του Αφγανιστάν, στον πόλεμο της Παλαιστίνης. Όχι στις συνθήκες πολέμου που επικρατούν στις φαβέλες της Βραζιλίας, στα πραξικοπήματα, στις ένοπλες εξεγέρσεις, στις συγκρούσεις συμμοριών των καρτέλ ναρκωτικών και εκτελέσεων της μαφίας. Όχι στον πόλεμο.
Να μιλήσουμε και για τα τρία έργα σας με τα οποία συμμετέχετε στην έκθεση;
▸ Στο πρώτο έργο έχουμε ένα διεθνές σήμα του κώδικα οδικής κυκλοφορίας, ζωγραφισμένο σε καμβά. Το σήμα έχει κόκκινο και μπλε χρώμα, με αυτά τα χρώματα τα σήματα προειδοποιούν. Εδώ η προ-ειδοποίηση αφορά έναν αδιέξοδο δρόμο, με κόκκινο σημαίνεται ότι δεν μπορείς να πας πουθενά. Η λέξη war, σε γλώσσα που διαβάζεται από πολλούς λαούς στον κόσμο. Στο κόκκινο αναγράφεται war (πόλεμος) και προ-ειδοποιεί ότι ο πόλεμος δεν οδηγεί πουθενά, είναι δρόμος χωρίς έξοδο. Είναι δρόμος που όταν τον πάρει ο οδηγός πρέπει να γυρίσει πίσω και να επιλέξει άλλο δρόμο για να βγει στην πορεία.
▸ Στο δεύτερο έργο, επέλεξα ένα παιχνίδι στον κεντρικό πυρήνα του θέματος. Ένα απλό αλλά και περίπλοκο παιχνίδι, domino. Επέλεξα να έχει πολλά χρώματα για να δείχνει τη διαφορετικότητα των ανθρώπων και των εθνικοτήτων. Εδώ, σε ένα παιχνίδι που στήθηκε καλά, τη δύναμη έχει μια κίνηση.
Με μια κίνηση μπορούν να πέσουν όλα τα ξύλινα τουβλάκια του παιχνιδιού. Όταν γίνει αυτό, εκείνος που έστησε το παιχνίδι είναι νικητής. Στον πόλεμο όμως νικητές δεν υπάρχουν. Όσες αναλύσεις και αν γίνουν, όσοι ειδικοί και αν μιλήσουν, το αποτέλεσμα είναι ένα· η καταστροφή και ο θάνατος.
▸ Το τρίτο έργο έχει τον τίτλο «ο άμαχος ποδηλάτης». Ζωγραφική με πενάκι και σινική μελάνη. Είναι αφιερωμένο σε κάθε άμαχο ποδηλάτη που σκότωσαν σε πόλεμο ή όχι. Σε κάθε άνθρωπο που σκότωσαν ενώ πήγαινε κάπου. Σε κάθε άνθρωπο που επέλεξε ένα δίκυκλο όχημα για να πάει στον προορισμό του και όχι ένα καλογυαλισμένο ακριβό όχημα και την προσωπική φρουρά. Ο άμαχος ποδηλάτης είναι σύμβολο του ελευθέρου ανθρώπου, ενός ανθρώπου που επέλεξε να μην έχει προσωπική φρουρά, να μην οπλοφορεί, να σκέφτεται και να κινείται ελεύθερα στον κόσμο…
Αφορμή ο Ουκρανός άμαχος ποδηλάτης που σκότωσαν σε κεντρικό δρόμο της Ουκρανίας. Στο έργο, ταξιδεύει αμέριμνα με το ποδήλατο του, σε έναν κόσμο με γρανάζια και σχέδια που δεν γίνονται από αυτόν αλλά και γι’ αυτόν. Στο κέντρο ένα όπλο. Ποιος θα πατήσει την σκανδάλη και θα σκοτώσει; Ο στρατιώτης; Ο διαπλεκόμενος δημοσιογράφος; Ο γιατρός που δεν πίστεψε στον όρκο που έδωσε; Ο ιδιοτελής δικηγόρος; Ο πολιτικός που δεν νοιάστηκε για τους συμπολίτες που υπηρετεί; Ο άνθρωπος που έβαλε πάνω από τον άνθρωπο το κέρδος; Μια νέα τάξη πραγμάτων; Τα σχέδια της επανεκκίνησης του κόσμου; Ερωτήματα, πίσω από γρανάζια, που καλούν και προσκαλούν την σκέψη…
Δείτε ΕΔΩ την Αντιπολεμική έκθεση αφίσας του Επιμελητηρίου Εικαστικών Τεχνών Ελλάδας υπό μορφή ηλεκτρονικού λευκώματος στην ιστοσελίδα του Ε.Ε.Τ.Ε
