Από την αρχή της περιόδου 2012 μέχρι και τις 16/08/2012, με βάση τα δεδομένα επιδημιολογικής επιτήρησης που προέρχονται από τις δηλώσεις που αποστέλλουν οι θεράποντες ιατροί στο ΚΕΕΛΠΝΟ (Κέντρο Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων), έχουν διαγνωστεί 60 κρούσματα λοίμωξης από τον ιό του Δυτικού Νείλου και έχουν καταγραφεί τρεις θάνατοι. Από τα 60 κρούσματα, τα 47 εμφάνισαν εκδηλώσεις από το Κεντρικό Νευρικό Σύστημα (εγκεφαλίτιδα ή/και μηνιγγίτιδα ή/και οξεία χαλαρή παράλυση) και 13 κρούσματα ήπιες εκδηλώσεις (εμπύρετο νόσημα).
Η μελέτη για τα 47 περιστατικά με εκδηλώσεις από το κεντρικό νευρικό σύστημα, για τα οποία έχουν γίνει οι απαραίτητες επαληθεύσεις και διασταυρώσεις στοιχείων και δεν αναφέρεται ιστορικό ταξιδιού σε άλλη χώρα κατά την περίοδο επώασης, αναφέρεται ενδεικτικά (σύμφωνα και με τα αποτελέσματα οροεπιδημιολογικής μελέτης που είχε διεξαχθεί το 2010) ότι σε κάθε ένα (1) κρούσμα λοίμωξης από τον ιό του Δυτικού Νείλου με προσβολή του κεντρικού νευρικού συστήματος αντιστοιχούν περίπου 140 μολυνθέντες από τον ιό (με ήπια συμπτωματολογία ή ασυμπτωματικοί).
Οι ηλικίες των ασθενών κυμαίνονται από 23-87 (διάμεση ηλικία: 68 έτη).
Μετά το καλοκαίρι του 2010, που εμφανίσθηκε για πρώτη φορά στην Ελλάδα (κυρίως στη Κεντρική Μακεδονία) επιδημία λοίμωξης από τον ιό του Δυτικού Νείλου, αλλά και την εμφάνιση περιστατικών και το 2011, αναμενόταν η συνέχιση της εμφάνισης περιστατικών στην Ελλάδα κατά το τρέχον έτος, τόσο στις ίδιες περιοχές, όσο και σε περιοχές που δεν είχαν προσβληθεί κατά το 2010 και 2011.
Μέχρι τις 16/08/2012 έχουν εμφανιστεί κρούσματα στις Π.Ε. Αττικής, Θεσσαλονίκης και Εύβοιας, όπου είχαν καταγραφεί κρούσματα και το 2011, καθώς επίσης στις Π.Ε. Σάμου, Αχαΐας, Καβάλας και Ξάνθης.
Στην Ευρώπη και σε γειτονικές της χώρες, κατά την περίοδο 2012 (έως 02/08/2012), κρούσματα της νόσου έχουν εμφανιστεί στην Ιταλία, στο Ισραήλ, στη Ρωσία, στην Παλαιστίνη και στην Τυνησία (πηγή:ECDC).
Κατά το 2011 είχαν εμφανιστεί κρούσματα σε Ρουμανία, Ρωσία, Αλβανία, FYROM, Ισραήλ και Ιταλία.
Η επιδημιολογική επιτήρηση της νόσου, η συστηματική και έγκαιρη καταπολέμηση των κουνουπιών και η εφαρμογή μέτρων ατομικής προστασίας από τα κουνούπια αποτελούν τα πλέον ενδεδειγμένα μέτρα για τον έλεγχο της νόσου.
ΜΕΤΡΑ ΠΟΥ ΕΛΗΦΘΗΣΑΝ ΑΠΟ ΤΟ ΚΕΕΛΠΝΟ – ΠΕΡΙΟΔΟΣ 2012
1. Ενημέρωση και ευαισθητοποίηση των επαγγελματιών υγείας με τη διενέργεια ενημερωτικών ημερίδων, με τη παροχή ειδικών οδηγιών για την επιτήρηση των εγκεφαλιτίδων.
Στην ιστοσελίδα του ΚΕΕΛΠΝΟ δημιουργήθηκε ειδική θεματική ενότητα για τον ιό του Δυτικού Νείλου, όπου αναρτώνται όλες οι επικαιροποιημένες οδηγίες για τη νόσο και την αντιμετώπισή της (www.keelpno.gr, οδηγίες για τους επαγγελματίες υγείας, οδηγίες για την αποστολή δείγματος, συνοδευτικό δελτίο για την αποστολή δείγματος, δελτίο δήλωσης κρούσματος, ενημερωτικό υλικό για το κοινό).
2. Εκστρατείες ενημέρωσης του κοινού (σχολεία, τοπικοί φορείς) σε διάφορες περιοχές της χώρας.
3. Εκπόνηση οδηγιών προφύλαξης από τα κουνούπια, που απευθύνονται στο ευρύ κοινό (φυλλάδια, αφίσες).
4. Εφαρμογή από το Συντονιστικό Κέντρο Αιμοεπαγρύπνησης (ΣΚΑΕ-ΚΕΕΛΠΝΟ) των κατάλληλων μέτρων αιμοεπαγρύπνησης για την ασφάλεια του αίματος, σύμφωνα με την αντίστοιχη ευρωπαϊκή οδηγία.
5. Εκπόνηση μελέτης χαρτογράφησης εστιών αναπαραγωγής κουνουπιών σε περιοχές της χώρας. Οργάνωση επιτήρησης σε διαβιβαστές (κουνούπια), σε συνεργασία με την έδρα Παρασιτολογίας, ΕΣΔΥ.
6. Συνεργασία του ΥΥΚΑ και του ΚΕΕΛΠΝΟ με το υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης & Τροφίμων και ανταλλαγή πληροφοριών για την επιτήρηση της λοίμωξης από ιό Δυτικού Νείλου σε ιπποειδή.
7. Το ΚΕΕΛΠΝΟ συνεργάζεται με το Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας στο «Ειδικό Πρόγραμμα Ελέγχου για τον Ιό του Δυτικού Νείλου και την Ελονοσία, Ενίσχυση της Επιτήρησης στην Ελληνική Επικράτεια», το οποίο πραγματοποιείται στο πλαίσιο του Επιχειρησιακού Προγράμματος «Ανάπτυξη Ανθρώπινου Δυναμικού» του ΕΣΠΑ (2007-2013). Οι άξονες του προγράμματος αφορούν στην ανάπτυξη γεωγραφικών πληροφοριακών συστημάτων (GIS), την ενίσχυση της επιδημιολογικής επιτήρησης των δύο νοσημάτων, τη χαρτογράφηση των ενδιαιτημάτων κουνουπιών και τη δειγματοληψία κουνουπιών από περιοχές.
Ο ιός του ΔΝ μεταδίδεται μέσω δήγματος μολυσμένων κουνουπιών. Η κύρια δεξαμενή του ιού στη φύση είναι τα πτηνά, ενώ οι άνθρωποι και τα θηλαστικά θεωρούνται ως αδιέξοδοι ξενιστές καθώς ο τίτλος του ιού στο αίμα τους, κατά τη διάρκεια της ιαιμίας, είναι χαμηλός και δεν επαρκεί για τη μόλυνση των κουνουπιών. Η πλειονότητα των ανθρώπων που μολύνονται με τον ιό είναι ασυμπτωματικοί, περίπου 20% εμφανίζου ν ήπια συμπτώματα γριπώδους συνδρομής και λιγότεροι από 1% παρουσιάζουν σοβαρότερες εκδηλώσεις από το Κεντρικό Νευρικό Σύστημα, κυρίως εγκεφαλίτιδα, μηνιγγίτιδα, οξεία χαλαρή παράλυση. Οι πιο σοβαρές εκδηλώσεις εμφανίζονται σε ηλικιωμένα άτομα και ανοσοκατεσταλμένους ασθενείς.
Ερωτήσεις – Απαντήσεις
Ποια νοσήματα μπορούν να μεταδοθούν με τσιμπήματα κουνουπιών;
Αρκετά νοσήματα από ιούς και παράσιτα, όπως είναι η ελονοσία, η λοίμωξη από τον ιό του Δυτικού Νείλου, ο δάγκειος πυρετός, ο πυρετός Chikungunya κ.λπ.
