Ήλιος, φως και βοριάς… είναι τα συστατικά στοιχεία του μυθιστορήματος του Δημήτρη Στεφανάκη «Συλλαβίζοντας το καλοκαίρι». Μια ελεγεία στο ελληνικό καλοκαίρι και στον Καμύ.
Χάρη σε ένα επιτυχημένο πείραμα, ο Γαλλοαλγερινός συγγραφέας Αλμπέρ Καμύ επιστρέφει για ένα καλοκαίρι στη Μύκονο, στα τέλη του 20ού αιώνα. Στο ταξίδι του στον χρόνο τον συνοδεύει η δημοσιογράφος Αριάδνη Δάριβα, η οποία πιστεύει ότι αυτό το ταξίδι είναι μια δεύτερη ευκαιρία για να ολοκληρώσει ο Καμύ το μυθιστόρημά του «Πρώτος άνθρωπος». Μέσα στο αήττητο καλοκαίρι γεύεται το φως και τον ήλιο της Μεσογείου, ακολουθεί τον σύγχρονο ρυθμό του νησιού κάνοντας καταχρήσεις και προσπαθώντας να προσαρμοστεί στα νέα δεδομένα. Παράλληλα παρατηρεί τους γύρω του, αυτούς που τον συντροφεύουν, και κρατάει σημειώσεις. Οι παρατηρήσεις του είναι εύστοχες, σκιαγραφεί με επιτυχία τους χαρακτήρες τους -του Μάρκου, του Αλέξανδρου, της Αριάδνης, του Πλούταρχου, αλλά και της Ανεζώς και των συγγενών της- μέσα στο ημερολόγιο που κρατάει. Όσο οι μέρες κυλούν ανακαλύπτει ότι το σήμερα δεν τον αφορά, δεν του ταιριάζει και δεν διστάζει να σχολιάσει τον σύγχρονο-διονυσιακό τρόπο ζωής των τουριστών που κατακλύζουν το νησί. Ταυτόχρονα, μαγεμένος από τη «γαλάζια μάγισσα», εκδηλώνει τον απέραντο θαυμασμό του για τη Μεσόγειο.
Έπειτα έρχονται οι αναμνήσεις από την προηγούμενη ζωή του στο Παρίσι και την παιδική του ηλικία -αυτές τον τρέφουν. Έτσι εκφράζει και τους προβληματισμούς του. Μιλάει για τις προσωπικότητες της εποχής του και τις σχέσεις του μαζί τους, αναλύει τα έργα του και ζητάει τη γνώμη της Αριάδνης, βγάζει στη φόρα τα σφάλματά του.
Ο Δημήτρης Στεφανάκης παρουσιάζει τον κεντρικό του ήρωα σφαιρικά. Ο Καμύ ως συγγραφέας και φιλόσοφος, αλλά και ως απλός καθημερινός άνθρωπος με τις όποιες αδυναμίες του που απολαμβάνει τη ζωή η οποία του προσφέρθηκε τόσο απρόσμενα.
Δεν πρόκειται για μια ιστορία με αρχή, μέση και τέλος, παρά μόνο για την αφήγηση κάποιων μηνών σε ένα Κυκλαδονήσι, χωρίς να απουσιάζουν τα περιστασιακά επεισόδια των ανθρώπων που περιβάλλουν τον κεντρικό ήρωα. Όλα αυτά με καθαρό λόγο -σαν την καθαρότητα του τοπίου-, με δεμένη, σφιχτή αφήγηση που κυλά ομαλά χωρίς να σκοντάφτει πουθενά. Κάθε παράγραφος δένεται με την επόμενη, κάθε κεφάλαιο περνά φυσικά στο επόμενο. Οι διάλογοι δεν φαντάζουν ξύλινοι ή φτιαχτοί, αποτελούν στοιχείο της πλοκής και δίνουν την ευκαιρία στον κεντρικό ήρωα να παρουσιάσει τις σκέψεις του.
Θέατρο, ποδόσφαιρο, λογοτεχνία, φιλοσοφία, δημοσιογραφία, αλλά και περί ηθικής, χρόνου και γυναικών…
Το μυθιστόρημα «Συλλαβίζοντας το καλοκαίρι» διατρέχεται από μια εμμονή του δημιουργού του, αυτή με τον Χρόνο, και αποτελεί ένα συγγραφικό τόλμημα, καθώς επαναφέρει στη ζωή έναν μεγάλο συγγραφέα προ(σ)καλώντας τον να ζήσει στο σήμερα που τόσο απέχει από την εποχή του. Άραγε θα βγει νικητής;
•••
Ο Δημήτρης Στεφανάκης γεννήθηκε το 1961.Σπούδασε νομικά στο Πανεπιστήμιο της Αθήνας. Έχει μεταφράσει έργα των Σολ Μπέλοου,Ε.Μ.Φόρστερ,Γιόζεφ Μπρόντσκι,Προσπέρ Μεριμέ κ.ά. Άλλα έργα του είναι: «Μέρες Αλεξάνδρειας», «Φιλμ Νουάρ» και «Άρια, ο κόσμος από την αρχή».
Κώστας Τραχανάς
